Το μεγαλύτερο ψέμα του τόπου μας, ατεκμηρίωτα και ψευδέστατα τοΚάστρο Παραλίου Άστρους είναι το κάστροEstellaκαιχτίστηκε το 1256.
Οι ανώνυμοι ερασιτέχνες και άσχετοι «ιστοριογράφοι» στο πρόσφατο Τουριστικό Οδηγό του δήμου μας συνεχίζουν τις ατεκμηρίωτες ανακρίβειες και πλαστογραφούν την ιστορία του τόπου μας. Η πλαστογραφία και παραχάραξη της ιστορίας συχνά καταγγέλλεται ως προσβολή της ιστορικής αλήθειας.
Το Κάστρο Παραλίου Άστρους σίγουρα δεν είναι το κάστρο Estella και σίγουρα δεν χτίστηκε το 1256 , όπως λανθασμένα και ατεκμηρίωτα αναφέρεται σε φυλλάδια και στο διαδίκτυο.
Δεν υπάρχουν ιστορικά στοιχεία , αξιόπιστες αναφορές και ιστορικές μελέτες από κανένα ιστορικό μελετητή που να συνδέει το Κάστρο Παραλίου Άστρους με το κάστρο Εστέλλα. Δεν υπάρχει βιβλιογραφία που το Κάστρο Παραλίου Άστρους αναφέρεται σαν κάστρο Εστέλλα . Ταυτόχρονα το Κάστρο Παραλίου Άστρους αναφέρεται από ιστορικούς μελετητές πιθανά είναι το κάστρο Αστρίτσι= «Astritzi» των Ενετών (Ν.Βέης και άλλοι).
Οι διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές Νίκος Βέης , Σπ. Λάμπρος , Κ.Ρωμαίος ,Ε. Καρποδίνης, Αδαμ. Αδαμαντίου ,Αναστάσιος Ι. Μπάλλας και πολλοί άλλοι τοποθέτησαν πειστικά το «Castiello la Estella» (Kάστρο του Άστρους) του Αραγωνικού Χρονικού του Μορέως , το οποίο έκτισε το 1256 ο πρίγκιπας του Μωρέως Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος , στην τοποθεσία Ξεροκάμπι» ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) και Άγιος Πέτρος.
Πηγές , βιβλιογραφία και σχετικά κείμενα για το Κάστρο Παραλίου Άστρους και το Κάστρο Εστέλλα στον Αγιάννη του Άστρους.
Έχει υποστηριχθεί ότι στη θέση του κάστρου του Παράλιου Άστρους είχε προηγηθεί μεσαιωνικό κάστρο, υπόθεση που λόγω απουσίας επαρκών στοιχείων δεν γίνεται να επιβεβαιωθεί. Η μελέτη των καταλοίπων του κάστρου επιτρέπει τη διάκριση δυο οικοδομικών φάσεων. Η πρώτη φάση αφορά στην περίοδο μεταξύ του 17ουαι. και του τέλους του 18ουαι. Ίσως μάλιστα να σχετίζεται με την ανακατάληψη της περιοχής το 1715 από τους Οθωμανούς και την οικοδομική τους δραστηριότητα για τον έλεγχο τοπικών κινημάτων. Η δεύτερη οικοδομική περίοδος εντοπίζεται από το 1824 και 1825, εποχή που το κάστρο ενισχύθηκε και κατοικήθηκε από τους μυημένους στην Φιλική Εταιρία εύπορους έμπορους του εξωτερικού, αδερφούς Ζαφειρόπουλους.
Βιβλιογραφία
Αρβανίτη Σμ., «Το κάστρο του Παραλίου Άστρους Κυνουρίας. Πρώτες παρατηρήσεις», Πρακτικά του Ζ΄ Διεθνούς Συνεδρίου Πελοποννησιακών Σπουδών (Πύργος- Γαστούνη-Αμαλιάδα, 11-17 Σεπτεμβρίου 2005), τ. Δ΄, Βυζάντιον-Συμπληρώματα, Πελοποννησιακά, Παράρτημα27 (2007), 385-410
Καρποδίνη Ε., Κάστρα της Πελοποννήσου, Αθήνα 1993, 242-243
Μπάλλας Α., «Κάστρα της Κυνουρίας. Επισκόπηση των μεσαιωνικών κάστρων της Τσακωνιάς», ΠελοποννησιακάΚΣΤ΄ (2001-2002), 208-209
Πέππας Ι., Μεσαιωνικές σελίδες της Αργολίδας, Αρκαδίας, Κορινθίας, Αττικής, Αθήνα 1990, 176-177
Σαραντάκης Π., Αρκαδία: Οι Ακροπόλεις – Τα Κάστρα & Οι πύργοι της σιωπηλά ερείπια μιας δοξασμένης γης, Αθήνα 2006, 150-155
Σφηκόπουλος Ι.,Τα Μεσαιωνικά κάστρα του Μορηά, Αθήνα 1968, 198
Φιλιππίδης Δ., «Κυνουρία», Ελληνική Παραδοσιακή Αρχιτεκτονική, Πελοπόννησος Α’, τ. 4, Αθήνα 1985, 170-173
Bees N. A., «Μνείαι του Άστρους κατά τους μέσους αιώνας», ByzantinischeZeitschrift 17 (1908), 92-105
Bon A., La Morée franque. Recherches historiques, topographiques et archéologiques sur la Principauté d’Achaïe (1205-1430), Paris 1969, 73, 220, 280, 500, 515-516
Zakythinos A. , Le despotat grec de Morée. Histoire politique, Variorum Reprints, London 1975, 78, 164, 166
Υπάρχει μια θεωρία ότι στη θέση του κάστρου του Παράλιου Άστρους προϋπήρχε Βυζαντινό φρούριο. Όμως αυτή η υπόθεση δεν μπορεί να επαληθευτεί, καθώς δεν υποστηρίζεται από ευρήματα ή από ιστορικές πηγές.
Στο κάστρο διακρίνονται δύο οικοδομικές φάσεις: Η πρώτη φάση αφορά την περίοδο μεταξύ του 17ου αι. και του τέλους του 18ου αι.Ίσως μάλιστα να σχετίζεται με το τέλος της Β’ Ενετοκρατίας και την ανακατάληψη του Μοριά το 1715 από τους Οθωμανούς. (Εκείνη την εποχή οι Οθωμανοί οχύρωσαν κάποιες θέσεις για να εδραιώσουν την παρουσία τους στην περιοχή φοβούμενοι τους Τσάκωνες αλλά και την επιστροφή των Ενετών.)
Από,Αρβανίτη Σμ., Το κάστρο του Παραλίου Άστρους Κυνουρίας.(2007)
«H ύπαρξη κάστρου στην ίδια θέση ,από την Βυζαντινή περίοδο η την Ενετοκρατία ,δεν επιβεβαιώνεται ως τώρααπό οικοδομικά λέιψανα.»
«Σύμφωνα με τα όσα αναφέρθηκαν, με επιφύλαξη, μπορούν να διακριθούν δύο οικοδομικές φάσεις . Στη πρώτη ανήκουν ο εξωτερικός οχυρωματικός περίβολος… Συνεπώς εντάσσεται στην οικοδομική δραστηριότητα είτε κατά το διάστημα της Β’Ενεκοκρατίας στην Πελοπόννησο (1689-1715) και στα οχυρωματικά έργα που κατασκεύασαν οι Οθωμανοί στην περιοχή για να αντιμετωπίσουν κυρίως τοπικά κινήματα είτε της Β’ Τουρκοκρατίας μετά το 1715».
«Με τα δεδομένα αυτά, η πρώτη οικοδομική φάση του Κάστρου του Παραλίου Άστρους τοποθετείται στην περίοδο από τα τέλη του 17ου έως τα τέλη του 18ου αιώνα» (σελ.395).
Από, Π.Β.Φάκλαρης. Παράλιο Άστρος(2023)
«Στη πρώτη δεκαετία του 15ου αιώνα (1400-1410)… οι Ενετοί την εποχή εκείνη επισκεύασαν τα οχυρώματα Ναυπλίας καιτότε πρέπει να κατασκεύασαν και το κάστρο στο Άστρος.Η ύπαρξη του κάστρου την εποχή αυτή επιβεβαιώνεται από πληροφορία που βρίσκουμε στα αρχεία της Βενετίας του 1407 ,όπου αναφέρεται το κάστρο Astritzi και ο κύριος του κάστρου με το όνομα Lampridios η Lamborcho …..Όμως, πιο πιθανό είναι το όνομα Lampridios να αντιστοχεί στο όνομα Λαμπρίδης .Σε αυό συνηγορεί η διατήρηση του συνγκεκριμένου επωνύμου στον Άγιο Ιωάννη (σελ.87)
«Στον 13ο αι. ονομάζεται Άστρος (Estella)ένα κάστρο στην ενδοχώρα της Κυνουρίας που κτίστηκε από τους Φράγκους»… «Το 1256, … ο πρίγκηπαςτου Μορέως ΓουλιέλμοςΒιλλαρδουίνος , για να υποτάξει τους Τσάκωνες, έκτισε πάνω στα όρη (suso en las montanyas) ένα κάστρο που ονομαζότανla Estella,που αντιστοιχεί στην ονομασία Άστρος». «το κάστρο … φαίνεται ότι κυριαρχούσε στην περιοχή της Θυρεάτιδος, δηλ. του Άστρους κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας ” …” Ο Βέης υποστήριξε ότι θα λεγόταν Άστρος ,επειδή θα κατοικούσαν στην περιοχή αυτή κατά το θέρος οι κάτοικοι του Άστρους”….. “πρέπει να θεωρηθεί βέβαιο ότι το κάστρο που κτίστηκε με την πρωτοβουλία του Βιλλαρδουίνου ,είναι αυτό της Ωριάς στο Ξεροκάμπτι” (Π.Β.Φάκλαρης , Παράλιο Άστρος 2023 . σελ 86,87).
Θέση: Το κάστρο εντοπίζεται σε φυσικό έξαρμα με υψόμετρο 1.008μ. στα νοτιοανατολικά του οροπεδίου Ξερόκαμπος και ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης και Άγιος Πέτρος…..
Σήμερα, το ορεινό αυτό κάστρο θεωρείται ότι είναι το οχυρό που αναφέρεται στοΑραγωνικό ΧρονικόωςEstella((μετάφραση της ελληνικής λέξης Άστρος) και έχει μείνει γνωστό με το δημώδες όνομα Κάστρο της Ωριάς, το οποίο απαντά και σε άλλα μέρη της Ελλάδας, λόγω της λαϊκής παράδοσης σχετικά με την κατάληψή του…..
Το κάστρο τηςEstellaανήκε στο μεσαιωνικό δρόγγο του Δραγαλέβου (Δραγαλεβός, Γαρδαλεβός, Δραγάλιγος και Δραγαλιβός), ο οποίος καταλάμβανε την ευρύτερη περιοχή γύρω από το Άστρος και αποτελούσε το βορειότερο τμήμα της σημερινής Κυνουρίας. Το 1463 πέρασε στα χέρια των Ενετών, ενώ το 1467 καταλήφθηκε από τους Τούρκους. Από την εποχή αυτή το κάστρο της Estella φαίνεται ότι εγκαταλείφθηκε, καθώς έπαψε να κατέχει στρατιωτική σημασία για τους Οθωμανούς μετά και την κατάληψή του.
Βιβλιογραφία
Καρποδίνη Ε., Κάστρα της Πελοποννήσου, Αθήνα 1993, 242-243
Μπάλλας Α., «Κάστρα της Κυνουρίας. Επισκόπηση των μεσαιωνικών κάστρων της Τσακωνιάς», Πελοποννησιακά ΚΣΤ΄ (2001-2002), 208-210
Πέππας Ι., Μεσαιωνικές σελίδες της Αργολίδας, Αρκαδίας, Κορινθίας, Αττικής, Αθήνα 1990, 178, 182-185
Ρωμαίος Α., Τοπογραφικά της Φραγκοκρατίας, Πελοποννησιακά Β΄(1957), 23-24
Σαραντάκης Π., Αρκαδία: Οι Ακροπόλεις – Τα Κάστρα & Οι πύργοι της σιωπηλά ερείπια μιας δοξασμένης γης, Αθήνα 2006, 152, 155-158
Σφηκόπουλος Ι.,Τα Μεσαιωνικά κάστρα του Μορηά, Αθήνα 1968, 199-201
Buchon A., Nouvelles recherches historiques sur la principauté française de Morée et ses hautes baronies, v. 1, Paris 1843, 397
Buchon A., Recherches historiques sur la principauté francaise de Morée et ses hautes baronies, v. 1, Paris 1845, 65
Bees N., «Μνείαι του Άστρους κατά τους μέσους αιώνας», Byzantinische Zeitschrift 17 (1908), 92-105
Bon A., La Morée franque. Recherches historiques, topographiques et archéologiques sur la Principauté d’Achaïe (1205-1430), Paris 1969, 73, 220, 280, 500, 515-516
Hopf Ch., Chroniques gréco-romanes inédites ou peu connues, publiées avec notes et tables généalogiques, Berlin, Weidmann, 1873, 202-203, 205-206
Zakythinos A., Le despotat grec de Morée. Histoire politique, Variorum Reprints, London 1975, 164
Τοποθεσία & Στρατηγική Σημασία.Το κάστρο βρίσκεται επάνω σε έναν χαρακτηριστικό κωνικό λόφο, σε ένα γυμνό οροπέδιο που λέγεται «Ξεροκάμπι», ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) και Άγιος Πέτρος της Βόρειας Κυνουρίας.
Η θέση δίνει τη δυνατότητα κατόπτευσης μιας μεγάλης περιοχής, σε μεγάλη ακτίνα. Επιτηρεί τη δίοδο η οποία αρχίζει από το Άστρος και την αρχαία Θυρέα, περνάει κάτω από όρος Ζυγός (πρόβουνο του Πάρνωνα) για να καταλήξει στη Λακεδαίμονα…..
Το κάστρο Estella αναφέρεται στην αραγωνική έκδοση του Χρονικού του Μορέως. Σύμφωνα με το Χρονικό, ο πρίγκιπας της Αχαΐας Γουλιέλμος Βιλλεαρδουίνος έχτισε το 1256, λίγο μετά την κατάκτηση της Μονεμβασιάς (το 1248), το CastellodellaEstella για να ελέγξει τους ανυπότακτους Τσάκωνες που κατοικοέδρευαν “suso en laσ montanyas”, δηλαδή «επάνω εις τα όρη» (προφανώς σε Σίταινα, Καστάνιτσα, Πραστό).
Οι ιστορικοί Νίκος Βέης, Σπ. Λάμπρος, Κ.Ρωμαίος και Αδ.Αδαμαντίουταύτισαν με πειστικά επιχειρήματατο κάστρο αυτό του Αραγωνικού Χρονικού του Μορέως με την οχύρωση στο Ξεροκάμπι.
Οπότε σήμερα θεωρείται δεδομένο ότι το κάστρο στο Ξεροκάμπι είναι το φράγκικο οχυρό που αναφέρεται στοΑραγωνικό Χρονικό του Μορέωςως Estella(μετάφραση της ελληνικής λέξης Άστρος).Το κάστρο αυτό έχει μείνει γνωστό και με το δημώδες όνομα «Κάστρο της Ωριάς», το οποίο απαντά και σε άλλα μέρη της Ελλάδας, συνδεόμενο με θρύλους γύρω από την κατάληψή του.
Το κάστρο Estella ανήκε στο μεσαιωνικό δρόγγο του Δραγαλέβου (Δραγαλεβός, Γαρδαλεβός, Δραγάλιγος και Δραγαλιβός), ο οποίος καταλάμβανε την ευρύτερη περιοχή γύρω από το Άστρος και αποτελούσε το βορειότερο τμήμα της σημερινής Κυνουρίας.
Νίκο Α. Βέη , Μνείαιτου Άστρους Το τοπωνυμικό «Άρια»
“ Και δη εν τη αραγωνιακή παραλλαγή του Χρονικού του Μωρέως αναφέρεται ότι ο πρίγκιψ του Μορέως Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος προς ευκολωτέραν υποταγήντων Τσακώνων έκτισε , τω 1256, το κάστρον, όπερ καλείταιlaEstella” Παραθέτω…. Et le princep por mellor senyorear los fizo alli un castiello suso en las montanyas, el qual se clama la Estella (Μνείαι του Άστρους. σ.93» ….
«Και όντως το Άστρος και κατά τους μεσαιωνικούς χρόνους ήτο διμερές.… ο Άγιος Ιωάννης κατ αρχάς είχεν υπόστασιν σαν θερινή κατοικία των Αστρινών καλουμένη και (επάνω) Άστρος και Αγιάννης Άστρους,έπειτα δε κατέστη και αυτοτελές χωρίον ,ότε μετά την Άλωσιν της Βασιλευούσης …Και ακριβώς επί μεμονωμένου βουνού άνωθεν του Αγίου Ιωάννου (=Επάνω Άστρους) κείται … το Κάστρο τη Ωριάς …Κατά την εμήν γνώμην μετά τας ανωτέρω εξηγήσεις πιθανώτατα δυνάμεθα να ταυτίσωμεν το Κάστρο της Ωριάς του Πάρνωνος προς τοEstella=Άστρος.(Μνείαιτου Άστρους. σελ 99-100)
«Όθεντο castiello la Estella (=Άστρος)πρέπει να αναζητήσωμε στα ενδότερα της Κυνουρίας « suso en las montanyas”,.( Νίκο Α. Βέη , Μνείαι του Άστρους. σελ 93)
«Προφανώς το Estella τούτοείναι το Άστρος»(Νίκο Α. Βέη , Μνείαιτου Άστρους. σελ 93 )
Από, Αναστάσιος Ι. Μπάλλας ,Πελοποννησιακά, Τόμος ΚΓ Εταιρείας Πελοποννησιακών Σπουδών, Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών Άστρος ( σ.209-210 Κάστρο Άστρους),Κάστρα της Κυνουρίας-Κάστρα της Τσακωνιάς. Kεντρικός πύργος
«Η σημαντικη αυτή οχύρωση είναι η Εστέλλα του Αραγωνικού Χρονικού το κάστρο έχτισεο Βιλλαρδουίνος στο βόρειο άκρο του Πάρνωνα.Είναι επίσης άλλο ένα από τα πολλά κάστρα της Ωριάς, Έχει περιγραφεί επαρκώς από τον Antoine Bon και τον Πέππα»
«Γνωρίζουμε ότι μετά την κατάκτηση της Μονεμβασίας οΒιλλαρδουίνοςέχτισε ένα κάστρο το 1256 πάνω στα βουνάγια να ελέγχη τους Τσάκωνες. Η σχετική αναφορά στο «Βιβλίο των Άθλων» έχει ως εξής. Et le princep por mellor fenyorear los fizo alli un castiello suso en las montagnas, el qual se clama la Estella (Libro σ.49»
Καλημέρα σας. Ελπίζω το μήνυμά μου να σάς βρει καλά!
Δεν γνωριζόμαστε προσωπικά αλλά αναγνωρίζω τον πολυμέτωπο αγώνα σας για την επαναλειτουργία του Μουσείου, το Κάστρο της Ωριάς, την τουριστική προβολή του τόπου μας, το όνομα του Άστρους κ.λπ.
Ωστόσο, έχω μάλλον άσχημα νέα σχετικά με τον οικισμό στον οποίο αποδίδεται το όνομα του Άστρους. Συγκεκριμένα, στο National Gazetteer of Geographical Names που συντάσσεται από τη Γεωγραφική Υπηρεσία Στρατού και την Υδρογραφική Υπηρεσία του Ναυτικού υπάρχουν οι εξής αναφορές:
Στη σ. 1227 αναφέρεται το “Παράλιο Άστρος” ως “Λιμενίσκος”, ενώ προηγουμένως στη σ. 304 το “Άστρος” ως “Όρμος”. Και στις δύο δε περιπτώσεις οι συντεταγμένες είναι παρεμφερείς.
Λαμβάνοντας υπόψη πως το εν λόγω National Gazetteer είναι η επίσημη θέση της Ελλάδας, τίθεται το ερώτημα: Γιατί αποδίδεται στο “Άστρος” ο όρος “Όρμος”, αφού ξέρουμε πως το Άστρος δεν έχει πρόσβαση στη θάλασσα. Με άλλα λόγια , γιατί η θαλάσσια φύση της περιοχής εν γένει αποδίδεται και στο Παράλιο και στο Άστρος;
Μήπως θα πρέπει να γίνει αγώνας και για την απόδοση των σωστών όρων; Συνημμένο το εν λόγω αρχείο με επισημασμένους του όρους που αναφέρω πιο πάνω.
Απάντηση.
Kαλημέρα σας , σας ευχαριστώ για τα καλά σας λόγια, τις πληροφορίες και τον πολιτισμένο και ευγενικό τρόπο σας. Δεν γνωρίζω τί έχετε διαβάσει από τα κείμενα μου , θα είμαι συνοπτικός ,αλλά θα σας απαντήσω σε ότι με ρωτήσετε, άλλωστε σχεδόν όλα περιέχονται στην ιστοσελίδα μας astrosgr.comπου έχει πολλές εκατοντάδες χιλιάδες αναγνώστες, από ολόκληρο το κόσμο και περισσότερους από την Αμερική.
Το θέμα του ονόματος Άστρος και Παράλιο Άστρος τελείωσε οριστικά και τελεσίδικα πριν 200 χρόνια το 1823, 1841 και 1845.
(Πρακτικά της Εθνοσυνέλευσης της 29ης Μαρτίου 1823 και τα ΦΕΚ 5Α – 08/03/1841 , Δήμος «Θυρέας» και «τα συνιστώντα το δήμον χωρία» και ΦΕΚ 32Α – 08/12/1845. Ο οικισμός Παράλιον Άστρος προσαρτάται στο δήμο Θυρέας ).
Ασχολούμαστε σήμερα με το όνομα Άστρος , γιατί δεν έχουμε να κάνουμε κάτι καλύτερο για τον τόπο μας , και βασικά γιατί μερικοί ανώνυμοι ερασιτέχνες και άσχετοι «ιστοριογράφοι», διακόσια χρόνια αργότερα, επαναφέρουν το θέμα με προσβλητικούς και απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς , παραποίηση ονόματος οικισμού για το Άστρος και πιθανή διασπορά ψευδών ειδήσεων ( αυτά καταλαβαίνουν για τον τόπο μας και αυτοπυροβολούνται) και με πολλές ατεκμηρίωτες ανακρίβειες για το Παράλιο Άστρος π.χ. Κάστρο Εστέλλα κ.λ.π. «πολλά και γελοία».
ΣτηνΙστορία του Άστρους και του Αγιάννη του Άστρους (2026) –astrosgr.com, που σχολιάστηκε σαν «Σοβαρή Προσέγγιση: Βασίζεται σε τεκμηριωμένα στοιχεία, ακολουθώντας τις αρχές της ιστοριογραφίας, αποφεύγοντας τα ατεκμηρίωτα συμπεράσματα», καλύπτουμε λεπτομερέστατα το θέμα γενικά (όχι συγκεκριμένα) που περιέχει και την απάντηση στις συγκεκριμένες παρατηρήσεις σας .
Βασικά στην ιστοριογραφία δεν λαμβάνουμε υπόψη μόνο ένα ιστορικό στοιχείο ( με συμπέρασμα «όπως καταλαβαίνουμε») αλλά όλα τα ιστορικά στοιχεία και τεκμήρια, όσα είναι γνωστά, καιοι αναγνώστες είναι έξυπνοι θα βγάλουν τα δικά τους συμπεράσματα. Επίσης οι αναγνώστες εύκολα διακρίνουν τα τεκμήρια και ιστορικά στοιχεία από τα ατεκμηρίωτα συμπεράσματα.
Συγκεκριμένα. «Η θαλάσσια φύση της περιοχής εν γένει αποδίδεται και στο Παράλιο και στο Άστρος» είναι κυρίως θέμα απόστασης . Στην γλώσσα μας οι κάτοικοι των μακρινών οικισμών από την περιοχή μας π.χ. Τρίπολη, Αθήνα, Αλεξάνδρεια κ.λ.π . ονομάζουν παραλία το Άστρος και φυσικά το Παράλιο Άστρος και ταυτόχρονα την Τρίπολη ορεινά . Οι Αγιαννίτες αποκαλούσαν επίσης το Άστρος και Γυαλό και τους Αστρεινούς Γυαλίσιους. Βέβαια οι κοντινοί κάτοικοι της Θυρέας ονομάζουν παραλία μόνο το Παράλιο Άστρος. Αλλά και τα δύο παραπάνω είναι σωστά. Όταν βρίσκεσαι μακριά 4 χλμ απόστασης από την θάλασσα δεν κάνουν καμία διαφορά . Επομένως ο «όρμος» του Άστρους αναφέρεται για τον οικισμό του σημερινού Άστρους που αναμφισβήτητα υπήρχε στην περιοχή μας σε αντίθεση με το Παράλιο Άστρος που δεν υπήρχε και έγινε οικισμός το 1845. Επίσης αναφέρατε «Το “Παράλιο Άστρος” ως “Λιμενίσκος”», γιατί ήταν το λιμάνι της περιοχής και αργότερα ονομάζετο από τους κατοίκους του σημερινού Άστρους και τους κατοίκους της περιοχής ,τότε δεν υπήρχαν κάτοικοι Παραλίου Άστρους για να ονομάσουν, μέχρι το 1845 Σκάλα η Σκάλα του Άστρους.
Αναφέρατε «είναι η επίσημη θέση της Ελλάδας» σωστά , αλλά ταυτόχρονα διαχρονικά από το 1823 μέχρι σήμερα υπάρχουν και άλλες χιλιάδες αντίθετες επίσημες θέσεις του Ελληνικού κράτους που εύλογα ξεχάσατε και δεν αναφέρατε π.χ. Το «Εν Άστρει», Νόμος της Επιδαύρου ,τα«Εν Άστρει» πρακτικά ,η «Εν Άστρει» διακήρυξη , οι «Εν Άστρει» αποφάσεις , τα «Εν Άστρει» ψηφίσματα της Έθνοσυνέλευσης και η απόφαση της Βουλής των Ελλήνων του 1844 «και ο τόπος ούτος εψηφίσθη και παρ’ αυτής Άστρος ». Δεν χρειάζεται να αναφέρουμε περισσότερα, υπάρχουν πολλά άλλα. Το θέμα είναι τι «καταλαβαίνει» ο καθένας και τι θέλει να προβάλει.
Σας θυμίζουμε στην ιστοριογραφία, λαμβάνουμε υπόψη μας όλα τα ιστορικά στοιχεία και τεκμήρια, όσα είναι γνωστά, και δεν στηρίζουμε την άποψη μας σε μία μόνο αναφορά , σωστή η λανθασμένη ας ερμηνεύεται ειδικά η γενικά διαφορετικά. Με άλλα λόγια τι λέει ένας χάρτης για ένα θέμα δεν μας λέει τίποτα, όταν υπάρχουν πολλές άλλες αξιόπιστες αντίθετες αναφορές .
Διαβάζουμε πάντοτε αξιόπιστες πηγές και τεκμηριωμένα ιστορικά στοιχεία. Για παράδειγμα ο Άκουρος , Καρυτσιώτης, Κολοκοτρώνης , ο πρωθυπουργός Μαυροκορδάτος , τα πρακτικά της Εθνοσυνέλευσης , ο διεθνής τύπος της εποχής και το Ελληνικό Κράτος αναφέρουν η «εθνοσυνέλευση συνήλθε εις το Άστρος» και ο πρωθυπουργός Σπηλιάδης αναφέρει, «τ’ Αγιαννίτικα λεγόμενα καλύβια εις το Άστρος».
Επίσης υπάρχουν ανώνυμοι ερασιτέχνες «ιστοριογράφοι» και τα «τοπόσημα», που δεν διαβάζουμε γιατί αναφέρουν ατεκμηρίωτες ανακρίβειες π.χ. η Εθνοσυνέλευση έγινε στον Ατσίγγανο, η Σχολή Καρυτσιώτη βρίσκεται στην Παλιόστερνα, το μεγαλύτερο ψέμα του τόπου μας το Κάστρο Παραλίου Άστρους είναι το κάστρο Εστέλλα και χτίστηκε το 1256, Κάστρο του Άστρους και άλλοτε Κάστρο Παραλίου Άστρος , Άκουρος Οικιστής του Άστρους, το Παράλιο Άστρος με το όνομα Άστρος ήταν πρωτεύουσα του Δήμου Θύρεας το 1841 !!! , αλλά τέσσερα χρόνια αργότερα με καμία σχετική νόμιμη αναφορά ονομάστηκε ξαφνικά και αναιτιολόγητα Παράλιο Άστρος το 1845 … και άλλα «πολλά και γελοία».
Οι αναγνώστες εύκολα διακρίνουν την ιστορική αλήθεια όταν βλέπουν διαχρονικά διαστευρωμένα αξιόπιστα τεκμήρια και ιστορικά στοιχεία , δεν πιστεύουν ποτέ τα ατεκμηρίωτα συμπεράσματα και η τοπική κοινωνία με τους δικούς της απαράβατους κανόνες ,που είναι πάντοτε σωστή, τοποθετεί τελεσίδικα και περιφρονητικά τους παραπάνω ερασιτέχνες ιστοριογράφους και τα «τοπόσημα» στα ανάλογα ντουλάπια της ιστορίας. Θεωρούμε αξιόπιστους τον Άκουρο , Καρυτσιώτη, Κολοκοτρώνη , τον πρωθυπουργό Μαυροκορδάτο, τον διεθνή τύπο της εποχής περισσότερο από τους ερασιτέχνες ιστοριογράφους και τα «τοπόσημα» .
Επαναλαμβάνουμε, πάντοτε λαμβάνουμε υπόψη μαςόλα τα ιστορικά στοιχεία και τεκμήρια και οι αναγνώστες γνωρίζουν καλύτερα.
Το άλλο θέμα είναι ο χρόνος και χρονικά τα υπάρχοντα ιστορικά στοιχεία για το όνομα Άστρος . Ας αναφέρουμε κάτι που πιστεύω θα συμφωνούμε και εύκολο να αποδείξουμε με τα γνωστά υπάρχοντα τεκμήρια.
Το Άστρος υπήρχε όλοι συμφωνούν τουλάχιστον επίσημα από το 1823, το Άστρος το 1841ορίστηκε χειμερινή πρωτεύουσα του δήμου Θυρέας (ΦΕΚ 5Α – 08/03/1841 (σελ.45) ,Ονομασία νέου του δήμου, «Θυρέας». Πρωτεύουα αυτού. « Άγιος Ιωάννης το θέρος τον δε χειμώνα το Άστρος») και είκοσι δύο χρόνια αργότερα από το 1823 και τέσσερα χρόνια αργότερα από το 1841 , το 1845 ο νεότερος οικισμός της περιοχής μας Παράλιο Άστρος εντάχθηκε στο Δήμο Θυρέας (ΦΕΚ 32Α – 08/12/1845. Ο οικισμός Παράλιον Άστρος προσαρτάται στο δήμο Θυρέας ).
Το Άστρος υπήρχε πολλούς αιώνες πριν το 1823 αλλά αναμφισβήτητα όλοι συμφωνούν τουλάχιστον επίσημα από το 1823 και εύλογα δεν οικειοποιήθηκε το όνομα από κανέναν, τουλάχιστον από αυτούς που δεν υπήρχαν πριν το Άστρος. «Οι κάτοικοι είναι τα κράτη» αναφέρει ο Θουκυδίδης και όπου υπάρχουν κάτοικοι ονομάζουν οικισμούς ,λιμάνια και τοποθεσίες . Οι κάτοικοι του Άστρους ,που κατοικούσαν στα ενδότερα χιλιάδες χρόνια, ονόμασαν την ευρύτερη περιοχή Άστρος από το Κάστρο Εστέλλα στον Αγιάννη και « τον αιγιαλόν του άστρου εις τον κάμπον της μαλεβής» του Βυζαντινού Αυτοκράτορα Aνδρόνικου Β’ Παλαιολόγου μέχρι το Κάστρο Παραλίου Άστρους, όπως μας έλεγε και ο Άκουρος, που ήξερε καλύτερα από όλους την περιοχή μας. Όλοι συμφωνούν με το ονόμασαν την ευρύτερη περιοχή Άστρος , αλλά μερικοί δήθεν ξεχνούν και δεν αναφέρουν ότι επίσης πρωταρχικά υπήρχαν οι κάτοικοι του Άστρους και το ιστορικόν Άστρος στα ενδότερα του κάμπου Θυρέας.
Στην σημερινή τοποθεσία του Παραλίου Άστρους τεκμηριωμένα δεν υπήρχε οικισμός πριν το 1832-1845 για χιλιάδες χρόνια, βασικά γιατί δεν υπήρχε νερό στην τοποθεσία , οι κάτοικοι διαχρονικά προτιμούσαν τα ενδότερα για να αποφύγουν τους πειρατές και για λόγους υγείας απέφευγαν τά έλη ,όπως αναφέρουν πολλοί ιστορικοί μελετητές .Η τοποθεσία ήταν ελώδης , έκδηλα μέχρι την δεκαετία του 1960, και εύλογα τα βούρλα και τα καλάμιαδεν ονομάζουν οικισμούς, λιμάνια και τοποθεσίες.
Ο Οικιστής του Παραλίου Άστρους Πάνος Ζαφειρόπουλος η Άκουρος γνώριζε την τοποθεσία καλύτερα από όλους και σε αναφορά του στον Όθωνα επιβεβαιώνει και αναφέρει, το «ακατοίκητο τούτο μέρος» . Νεότεροι ιστοριογράφοι αποκαλούνε την χερσόνησο του Παραλίου Άστρους «έρημο βράχο».
Το όνομα της σημερινής τοποθεσίας του Παραλίου Άστρους μέχρι το 1845 ήταν Σκάλα η Σκάλα του Άστρους και υπάγετο διοικητικά στο γειτονικό οικισμό Άστρος. Ο βουλευτής Κων. Ζαφειρόπουλος, πρώτος κάτοικος και οικιστής του Παραλίου Άστρους αναφέρει το 1823 «Την Σκάλαν του Άστρους » . “Σκάλα Άστρους ” αναφέρεται από την Πελοποννησιακή Γερουσία το 1822 και “σκάλα Άστρους” , “λιμάνι του Άστρους” από πολλούς άλλους ιστορικούς μελετητές . ΟLeake, αναφέρει το 1805 «στη σκάλα (=λιμάνι) υπάρχουν μια δεξαμενή (=παλιόστερνα) , ένα χάνι, ένα πυργόσπιτο του (Τούρκου) φοροεισπράκτορα, και δύο τρεις μικρές αποθήκες » και “Leaving the Scala of Astro= φεύγοντας από την Σκάλα του Άστρους . Επίσης αναφέρει τότε στο σημερινό Άστρος “υπήρχαν οικίσματα με δύο πατώματα”. (Leake,Travels in the Morea σελ 482, 485).
Ο Πάνος Ζαφειρόπουλος η Άκουρος πριν το 1823 , δεν υπήρχε τότε το Παράλιο Άστρος , έλεγε «Ηλεκτρισθέντες, έγραφεν, υπέρ της ελευθερίας της πατρίδος ,τα πάντα χαίρειν και ειδόντες, μετέβημεν άπαντες εις την πατρίδα μας το Άστρος» ( Ιστ. και Εθνολ. Εταιρ.Κώδικας 316, Φλούδας, Θυρεατικά Β σελ 50). «διαμένων εις την πατρίδα μου τον Άγιον Ιωάννην έλαβον και το ακόλουθον έγγραφον» (Φλούδας, Θυρεατικά Β , σελ 51). « επήλθεν το έτος 1823 και κατά Φεβρουάριον εσυστήθη η Εθνική συνέλευσις εις Άστρος κατά την ακόλουθον διαταγή του Εκτελεστικού ..έκαστος δύναται να εννοήσει τι υπέφερον οι κάτοικοι του Άστρους» (Φλούδας Θυρεατικά Β ).
Ο νεότερος οικισμός της περιοχής μας το 1845 ονομάστηκε Παράλιο Άστρος από τον Άκουρο , τον αδελφό του Ιωάννη Ζαφειρόπουλο πρώτο δήμαρχο του δήμου Θυρέας από το 1837-1847και τον Αγιαννίτη συνεργάτη του Άκουρου Λογοθέτη ,πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Θυρέας και εντάχθηκε στο δήμο Θυρέας το 1845. ΦΕΚ 32Α – 08/12/1845. Εύλογα και φυσικά δεν θα ονόμαζε τον καινούργιο οικισμό επίσης με το ίδιο όνομα «της πατρίδα μας Άστρος», απλά και σοβαρά ήξερε και ενεργούσε καλύτερα, και το 1845 ονόμασε τον καινούργιο οικισμό Παράλιο Άστρος.
Συμπέρασμα.
Τι κάνουμε εδώ: Προβάλουμε την Θυρεάτιδα Γή, (την «καλύβα» μας που πάντοτε στηρίζουμε…) και ότι έχουμε (δεν κρύβουμε τίποτα) και τους γείτονες μας (είμαστε στην ίδια βάρκα.. ) , στους φίλους μας , όπου μπορούμε και όπου και αν βρίσκονται, στη Θυρέα , στην Ελλάδα και στο εξωτερικό (λέμε τα «σύκα σύκα» και όλα τα πράγματα με «το όνομα» τους ).
Πάντοτε θα στηρίζουμε την καλύβα μας, ποτέ δεν θα «κρύβουμε» αυτά που έχουμε και δεν θα ξεχνάμε τις ρίζες μας .
Δείχνουμε και προβάλουμε στους φίλους μας όπου μπορούμε όλα που έχουμε εμείς και οι γείτονες μας, δεν κρύβουμε τίποτα…
Οι φίλοι μας και οι γείτονες μας , όλοι είμαστε στη ίδια βάρκα της Θυρέας, δεν περισσεύει κανένας ,δεν ανοίγουμε ποτέ τρύπες ,ούτε αφήνουμε άλλους να ανοίγουν τρύπες ...,γιατί τελικά θα βουλιάξουμε και θα πνιγούμε όλοι στο τέλος ……
Ποτέ δεν απαξιώνουμε τους γείτονες μας για να γίνουμε εμείς οι καλύτεροι από την πίσω πόρτα, στην ουσία τότε σίγουρα αυτοπυροβολιόμαστε.
Όταν κάποιος μας επισκέπτεται δεν έρχεται να δει μόνο μια πλατεία, πάντοτε βλέπει περισσότερα ας το καταλάβουμε…. Ας το πούμε διαφορετικά και επιγραμματικά ,είναι στο συμφέρον μας να προβάλουμε τους γείτονες μας (και είναι στο συμφέρον μας να μην αυτοπυροβολιόμαστε), τελεία και πάβλα.
Ένα μόνο ιστορικό στοιχείο (έγγραφο) , τα «Πρακτικά της Β’ Εθνικής των Ελλήνων Συνελεύσεως συγκροτηθείσης Εν Άστρει την ΚΘ Μαρτίου αωκγ’ και γ’ της ανεξαρτησίας » είναι επαρκέστατο τεκμήριο, ένα συνταγματικό κείμενο, που επιβεβαιώνει αναμφισβήτητα και τελεσίδικα το ιστορικόν Άστρος υπήρχε πολύ νωρίτερα από το 1823 , δεν χρειάζεται τίποτα άλλο, όλα τα άλλα είναι περιττά, «πολλά και γελοία».
Για όσους έχουν μια στοιχειώδη επιστημονική νομική κατάρτιση διαβάζουν τα υπάρχοντα ιστορικά στοιχεία, μπορούν να διαβάζουν και να καταλαβαίνουν τα συνταγματικά κείμενα , είναι έκδηλο σύμφωνα με την αδιαφιλονίκητη νομική ερμηνεία των εγγράφων της Εθνοσυνέλευσης, η συνταγματική Εθνοσυνέλευση επιβεβαίωσε κατηγορηματικά με πολλά έγγραφα και ιστορικά στοιχεία το όνομα του οικισμού ήταν Άστρος πριν την 29η Μαρτίου 1823.
ΟΠάνος Ζαφειρόπουλος ηΆκουρος και ο Καρυτσιώτης, πολύ νωρίτερα πριν το 1823, αποκαλούσαντην «πατρίδας μας»,Άστρος και Αγιάννη του Άστρους.
«CastiellolaEstella» (Kάστρο του Άστρους)στον Αγιάννη του Άστρους.«Όθεντο castiello la Estella (=Άστρος)πρέπει να αναζητήσωμε στα ενδότερα της Κυνουρίας «susoenlasmontanyas» , ( Νίκο Α. Βέη , Μνείαι του Άστρους. Σελ. 93). Η κατάσταση διατήρησης του κάστρου σήμερα δεν είναι ιδιαιτέρως καλή. Το μνημείο προστατεύεται από τον Αρχαιολογικό Νόμο 3028/2002.
Το κάστρο Εστέλλα, «CastiellolaEstella» ,Κάστρο του Άστρους ,στη θέση Ξεροκάμπι στον Αγιάννη του Άστρους»(2 χλμ),, διακρίνεται σαν μακρυνό αστέρι «επάνω εις τα όρη »susoenlawmontanyas , όπως αναφέρεται στο Χρονικό του Μορέως. Το ΚάστροΕστέλλα βρίσκεται σε ένα απόκρημνο λόφο σαν μία «φυσική πυραμίδα», ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης και Άγιος Πέτρος, είναι επίσης γνωστό σαν το κάστρο Ωριάς η κάστρο στο Ξεροκάμπι. Στο βάθος ευθεία ο Αργολικός και στο κέντρο στο μικρό λόφο είναι το «νησί», που βρίσκεται το Κάστρο Παραλίου Άστρους . Ποτέ και πουθενά δύο γειτονικά κάστρα είχαν το ίδιο όνομα . Τεκμηριωμένα το CastiellolaEstella» Κάστρο του Άστρους βρίσκεται στον Αγιάννη και δεν υπάρχει άλλο γειτονικό κάστρο με το όνομα Εστέλλα, η Κάστρου του Άστρους.
Πολλοί διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές , διακεκριμένοι καστρολόγοι και το ΥΠΠΟΑ τεκμηριωμένα συμφωνούν το «CastiellolaEstella» (Kάστρο του Άστρους) βρίσκεται στον Αγιάννη του Άστρους στη θέση Ξεροκάμπι και το Κάστρο Παραλίου Άστρους αναμφισβήτητα δεν είναι το κάστροEstella, σίγουρα δεν χτίστηκε το 1256, αλλά χτίστηκε τον15οαιώνα η αργότερα τον17οαιώνα.
Το κάστρο Εστέλλα , «CastiellolaEstella»=Kάστρο του Άστρους,έχτισε το 1256 ο Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος , όπως αναφέρεται στο Χρονικό του Μορέως, κοντά στον Αγιάννη στη θέση «Ξεροκάμπι» (2 χλμ), προς υποταγήν των ανυπότακτων γειτόνων Τσακώνων, «επάνω εις τα όρη » susoenlawmontanyas , εκεί που ήταν οι Τσάκωνες ,στη Σίταινα , Καστάνιτσα και Πραστό.
Από το Αγιάννη (Άστρος) ονομάστηκε το 1256 το «CastiellolaEstella» (Kάστρο του Άστρους) που βρίσκεται στη τοποθεσία “του άστρου εις τον κάμπον της Μαλεβής”, που είναι η τοποθεσία “Ξεροκάμπι” στον Αγιάννη του Άστρους. Η ονομασία του κάστρου από το Αγιάννη (Άστρος) πρόσθετα επιβεβαιώνει, ο Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) πριν το 1435, όπως αναφέρουν διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές (Ν.Βέης) ,τους μεσαιωνικούς χρόνους τουλάχιστον για χίλια χρόνια περίπου 200 μ.χ. -1435 και αργότερα , ονομάζετο επίσης Άστρος, (επάνω) Άστρος και Αγιάννης του Άστρους, όπως το 1320 επίσης επιβεβαιώνει ο Βυζαντινός Αυτοκράτορας το όνομα της περιοχής είναι Άστρος (Αγιάννης), “του άστρου εις τον κάμπον της Μαλεβής”, κάτω από το γειτονικό κάστρο «CastiellolaEstella» (Kάστρο του Άστρους) , το οποίο εύλογα πήρε το όνομα Εστέλλα από το Άστρος (όπως λεγόταν τότε ο Αγιάννης ).
Από το χωριό Άγιος Ιωάννης προήλθε το Άστρος , το Παράλιο Άστρος, αλλά και άλλοι οικισμοί. Για πολλούς αιώνες πριν την επανάσταση του 1821 σε διαφορές αναφορές και χάρτες οι δύο οικισμοί το Άστρος και ο Αγιάννης ανακατεύονται και τα ονόματα Άστρος και Αγιάννης χρησιμοποιούνται και για τους δύο οικισμούς.
Πρόσβαση στο Κάστρο .Το κάστρο βρίσκεται σε απόσταση 2,5χλμ. νοτιοδυτικά του Αγ. Ιωάννη Κυνουρίας. Μετά το χωριό Άγ. Ιωάννη ξεκινά χωματόδρομος από την επαρχιακή οδό διαμέσου του Ξερόκαμπου, ο οποίος οδηγεί έως τους πρόποδες του υψώματος. Μέχρι την κορυφή, ακολουθεί ανάβαση περίπου 45 λεπτών.
Οι διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές Νίκος Βέης , Σπ. Λάμπρος , Κ.Ρωμαίος ,Ε. Καρποδίνης, Αδαμ. Αδαμαντίου ,Αναστάσιος Ι. Μπάλλας και πολλοί άλλοι τοποθέτησαν πειστικά το «Castiello la Estella» (Kάστρο του Άστρους) του Αραγωνικού Χρονικού του Μορέως , το οποίο έκτισε το 1256 ο πρίγκιπας του Μορέως Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος , στην τοποθεσία «Ξεροκάμπι» ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) και Άγιος Πέτρος.
Από αξιόπιστες πηγές συνοπτικά σχετικά κείμενα και βιβλιογραφία για το Κάστρο του Άστρους («Castiello la Estella») στον Αγιάννη του Άστρους.
Νίκο Α. Βέη , Μνείαι του Άστρους.(αναφορά από αραγωνιακή παραλλαγή του Χρονικού του Μωρέως το 1256)
Αναστάσιος Ι. Μπάλλας ,Πελοποννησιακά, Τόμος ΚΓ Εταιρείας Πελοποννησιακών Σπουδών, Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών Άστρος ( σ.209-210 Κάστρο Άστρους ),Κάστρα της Κυνουρίας-Κάστρα της Τσακωνιάς.
Ο Βυζαντινός Αυτοκράτορας Ανδρόνικος Β’ Παλαιολόγος το 1320 επιβεβαιώνει το όνομα της περιοχής είναι Άστρος (Αγιάννης), κάτω από το κάστρο «Castiello la Estella» (Kάστρο του Άστρους) , «περί τον αιγιαλόν του άστρου εις τον κάμπον της μαλεβής» (Aδρόνικος Β’ Παλαιολόγος (1259-1332 μ.χ σελ.114.)
«…. έτι δε και την κατά μέρος ανωτέρω δηλουμένην γη των εξακοσίων μοδίων. ήγουν, την περί τον αιγιαλόντου άστρου την περι τον κάμπον της μαλεβής‘ την περί το χολοδομητικόν ,και την περί τον τόπον τον λεγόμενον του αγίου νικολάου , .. κατέχει δε ταύτην ωσαύτως και το ρηθέν μονύδριον του αγίου νικολάου το επικεκλημένον φούσκα μετά των ειρημένων πατοίκων αυτού’ και λοιπών δικαίου τούτων». (Aδρόνικος Β’ Παλαιολόγος, Χρυσόβουλο (4) 1320 σελ.114).
Ο Leake το 1805 πεντακόσια χρόνια αργότερα από τον Aδρόνικο Β’ Παλαιολόγο , επίσης αναφέρει και επιβεβαιώνει την ίδια πεδιάδα του Παλαιολόγου από το 1320 , « την πεδιάδα του Άστρους» στο Ξεροκάμπι ,κοντά στον Αγιάννη του Άστρους.
Από, Leake Travels in Morea . «Αυτός ο δρόμος φεύγει στα αριστερά του Eλληνικού φρουρίου ( κάστρο Εστέλλα =Άστρος) που είδα από την πεδιάδα του Άστρους, (δηλ από το Ξεροκάμπι) που βρίσκεται δύο μίλια πάνω από τα Αγιαννίτικα Καλύβια, μετά μπαίνει στο καλλιεργούμενο κάμπο του Ξεροκάμπι κοντά στον Αγιάννη».(Leake Travels in Morea,σελ 492).
“ Και δη εν τη αραγωνιακή παραλλαγή του Χρονικού του Μωρέως αναφέρεται ότι ο πρίγκιψ του Μορέως Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος προς ευκολωτέραν υποταγήν των Τσακώνων έκτισε , τω 1256, το κάστρον, όπερ καλείται la Estella” Παραθέτω…. Et le princep por mellor senyorear los fizo alli un castiello suso en las montanyas, el qual se clama la Estella (Μνείαι του Άστρους. σ.93» ….
«Και όντως το Άστρος και κατά τους μεσαιωνικούς χρόνους ήτο διμερές.… ο Άγιος Ιωάννης κατ αρχάς είχεν υπόστασιν σαν θερινή κατοικία των Αστρινών καλουμένη και (επάνω) Άστρος και Αγιάννης Άστρους,έπειτα δε κατέστη και αυτοτελές χωρίον ,ότε μετά την Άλωσιν της Βασιλευούσης …Και ακριβώς επί μεμονωμένου βουνού άνωθεν του Αγίου Ιωάννου (=Επάνω Άστρους) κείται … το Κάστρο τη Ωριάς …Κατά την εμήν γνώμην μετά τας ανωτέρω εξηγήσεις πιθανώτατα δυνάμεθα να ταυτίσωμεν το Κάστρο της Ωριάς του Πάρνωνος προς το Estella =Άστρος.(Μνείαι του Άστρους. σελ 99-100)
«Όθεν το castiello la Estella (=Άστρος) πρέπει να αναζητήσωμε στα ενδότερα της Κυνουρίας « suso en las montanyas”,.( Νίκο Α. Βέη , Μνείαι του Άστρους. σελ 93)
«Προφανώς το Estella τούτο είναι το Άστρος» (Νίκο Α. Βέη , Μνείαι του Άστρους. σελ 93 )
Από, Αναστάσιος Ι. Μπάλλας ,Πελοποννησιακά, Τόμος ΚΓ Εταιρείας Πελοποννησιακών Σπουδών, Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών Άστρος ( σ.209-210 Κάστρο Άστρους ),Κάστρα της Κυνουρίας-Κάστρα της Τσακωνιάς. Kεντρικός πύργος Άστρους (Κάστρο Εστέλλα στον Αγιάννη)
«Η σημαντικη αυτή οχύρωση είναι η Εστέλλα του Αραγωνικού Χρονικού το κάστρο έχτισε ο Βιλλαρδουίνος στο βόρειο άκρο του Πάρνωνα. Ειναι επίσης άλλο ένα από τα πολλά κάστρα της Ωριάς,Έχει περιγραφεί επαρκώς από τον Antoine Bon και τον Πέππα»
«Γνωρίζουμε ότι μετά την κατάκτηση της Μονεμβασίας ο Βιλλαρδουίνος έχτισε ένα κάστρο το 1256 πάνω στα βουνά για να ελέγχη τους Τσάκωνες. Η σχετική αναφορά στο «Βιβλίο των Άθλων» έχει ως εξής. Et le princep por mellor fenyorear los fizo alli un castiello suso en las montagnas, el qual se clama la Estella (Libro σ.49»
Από, Αναστάσιος Ι. Μπάλλας ,Πελοποννησιακά, Τόμος ΚΓ Εταιρείας Πελοποννησιακών Σπουδών, Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών Άστρος ( σ.209-210 Κάστρο Άστρους ),Κάστρα της Κυνουρίας-Κάστρα της Τσακωνιάς. Τείχη της ακρόπολης του Άστρους (Κάστρο Eστέλλα στον Αγιάννη)
Θέση:Το κάστρο εντοπίζεται σε φυσικό έξαρμα με υψόμετρο 1.008μ. στα νοτιοανατολικά του οροπεδίου Ξερόκαμπος και ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης και Άγιος Πέτρος…..
Σήμερα, το ορεινό αυτό κάστρο θεωρείται ότι είναι το οχυρό που αναφέρεται στο Αραγωνικό Χρονικό ως Estella ((μετάφραση της ελληνικής λέξης Άστρος) και έχει μείνει γνωστό με το δημώδες όνομα Κάστρο της Ωριάς, το οποίο απαντά και σε άλλα μέρη της Ελλάδας, λόγω της λαϊκής παράδοσης σχετικά με την κατάληψή του…..
Το κάστρο της Estella ανήκε στο μεσαιωνικό δρόγγο του Δραγαλέβου (Δραγαλεβός, Γαρδαλεβός, Δραγάλιγος και Δραγαλιβός), ο οποίος καταλάμβανε την ευρύτερη περιοχή γύρω από το Άστρος και αποτελούσε το βορειότερο τμήμα της σημερινής Κυνουρίας. Το 1463 πέρασε στα χέρια των Ενετών, ενώ το 1467 καταλήφθηκε από τους Τούρκους. Από την εποχή αυτή το κάστρο της Estella φαίνεται ότι εγκαταλείφθηκε, καθώς έπαψε να κατέχει στρατιωτική σημασία για τους Οθωμανούς μετά και την κατάληψή του.
Βιβλιογραφία
Καρποδίνη Ε., Κάστρα της Πελοποννήσου, Αθήνα 1993, 242-243
Μπάλλας Α., «Κάστρα της Κυνουρίας. Επισκόπηση των μεσαιωνικών κάστρων της Τσακωνιάς», Πελοποννησιακά ΚΣΤ΄ (2001-2002), 208-210
Πέππας Ι., Μεσαιωνικές σελίδες της Αργολίδας, Αρκαδίας, Κορινθίας, Αττικής, Αθήνα 1990, 178, 182-185
Ρωμαίος Α., Τοπογραφικά της Φραγκοκρατίας, Πελοποννησιακά Β΄(1957), 23-24
Σαραντάκης Π., Αρκαδία: Οι Ακροπόλεις – Τα Κάστρα & Οι πύργοι της σιωπηλά ερείπια μιας δοξασμένης γης, Αθήνα 2006, 152, 155-158
Σφηκόπουλος Ι.,Τα Μεσαιωνικά κάστρα του Μορηά, Αθήνα 1968, 199-201
Buchon A., Nouvelles recherches historiques sur la principauté française de Morée et ses hautes baronies, v. 1, Paris 1843, 397
Buchon A., Recherches historiques sur la principauté francaise de Morée et ses hautes baronies, v. 1, Paris 1845, 65
Bees N., «Μνείαι του Άστρους κατά τους μέσους αιώνας», ByzantinischeZeitschrift 17 (1908), 92-105
Bon A., La Morée franque. Recherches historiques, topographiques et archéologiques sur la Principauté d’Achaïe (1205-1430), Paris 1969, 73, 220, 280, 500, 515-516
Hopf Ch., Chroniques gréco-romanes inédites ou peu connues, publiées avec notes et tables généalogiques, Berlin, Weidmann, 1873, 202-203, 205-206
Zakythinos A., Le despotat grec de Morée. Histoire politique, Variorum Reprints, London 1975, 164
Τοποθεσία & Στρατηγική Σημασία.Το κάστρο βρίσκεται επάνω σε έναν χαρακτηριστικό κωνικό λόφο, σε ένα γυμνό οροπέδιο που λέγεται «Ξεροκάμπι», ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) και Άγιος Πέτρος της Βόρειας Κυνουρίας.
Η θέση δίνει τη δυνατότητα κατόπτευσης μιας μεγάλης περιοχής, σε μεγάλη ακτίνα. Επιτηρεί τη δίοδο η οποία αρχίζει από το Άστρος και την αρχαία Θυρέα, περνάει κάτω από όρος Ζυγός (πρόβουνο του Πάρνωνα) για να καταλήξει στη Λακεδαίμονα…..
Το κάστρο Estella αναφέρεται στην αραγωνική έκδοση του Χρονικού του Μορέως. Σύμφωνα με το Χρονικό, ο πρίγκιπας της Αχαΐας Γουλιέλμος Βιλλεαρδουίνος έχτισε το 1256, λίγο μετά την κατάκτηση της Μονεμβασιάς (το 1248), το Castello della Estella για να ελέγξει τους ανυπότακτους Τσάκωνες που κατοικοέδρευαν “suso en laσ montanyas”, δηλαδή «επάνω εις τα όρη» (προφανώς σε Σίταινα, Καστάνιτσα, Πραστό).
Οι ιστορικοί Νίκος Βέης, Σπ. Λάμπρος, Κ.Ρωμαίος και Αδ.Αδαμαντίου ταύτισαν με πειστικά επιχειρήματα το κάστρο αυτό του Αραγωνικού Χρονικού του Μορέως με την οχύρωση στο Ξεροκάμπι.
Οπότε σήμερα θεωρείται δεδομένο ότι το κάστρο στο Ξεροκάμπι είναι το φράγκικο οχυρό που αναφέρεται στο Αραγωνικό Χρονικό του Μορέως ως Estella (μετάφραση της ελληνικής λέξης Άστρος). Το κάστρο αυτό έχει μείνει γνωστό και με το δημώδες όνομα «Κάστρο της Ωριάς», το οποίο απαντά και σε άλλα μέρη της Ελλάδας, συνδεόμενο με θρύλους γύρω από την κατάληψή του.
Το κάστρο Estella ανήκε στο μεσαιωνικό δρόγγο του Δραγαλέβου (Δραγαλεβός, Γαρδαλεβός, Δραγάλιγος και Δραγαλιβός), ο οποίος καταλάμβανε την ευρύτερη περιοχή γύρω από το Άστρος και αποτελούσε το βορειότερο τμήμα της σημερινής Κυνουρίας.
Η πόρτα του Κάστρου Εστέλλα στον Αγιάννη, στο βάθος διακρίνεται το Ξεροκάμπι του Αγιάννη , “πεδιάδα του Άσtρους” (Leake) , “του άστρου την περι τον κάμπον της μαλεβής“ (Βυζαντινός Αυτοκράτορας Ανδρόνικος Β’ Παλαιολόγος) .
Πρόσφατα ο καθηγητής Π.Β.Φάκλαρης αναφέρει “πρέπει να θεωρηθεί βέβαιο” το Κάστρο Estella =Άστρος, βρίσκεται στο Ξεροκάμπι του Αγιάννη.
«Στον 13ο αι. ονομάζεται Άστρος (Estella)ένα κάστρο στην ενδοχώρα της Κυνουρίας που κτίστηκε από τους Φράγκους»… «Το 1256, … ο πρίγκηπας του Μορέως Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος , για να υποτάξει τους Τσάκωνες, έκτισε πάνω στα όρη (suso en las montanyas) ένα κάστρο που ονομαζότανla Estella,που αντιστοιχεί στην ονομασία Άστρος». “το κάστρο … φαίνεται ότι κυριαρχούσε στην περιοχή της Θυρεάτιδος, δηλ. του Άστρους κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας ” …” Ο Βέης υποστήριξε ότι θα λεγόταν Άστρος ,επειδή θα κατοικούσαν στην περιοχή αυτή κατά το θέρος οι κάτοικοι του Άστρους”….. “πρέπει να θεωρηθεί βέβαιο ότι το κάστρο που κτίστηκε με την πρωτοβουλία του Βιλλαρδουίνου ,είναι αυτό της Ωριάς στο Ξεροκάμπτι” (Π.Β.Φάκλαρης , Παράλιο Άστρος 2023 . σελ 86,87).
Χτίστηκε το 1256 από τον πρίγκιπα Γουλιέλμο Β΄ Βιλλαρδουίνο (1246-1278) στη στρατηγική αυτή θέση, στο πέρασμα από τη Λακεδαίμονα προς τη Θυρέα και γενικότερα την Αργολίδα, για να καταφέρει να κυριαρχήσει στην Πελοπόννησο και να ελέγξει τους ανυπότακτους Τσάκωνες και Μελιγγούς. Επίσης, η ορεινή θέση ήταν κατάλληλη, εφόσον οι παράλιες περιοχές είχαν εγκαταλειφθεί λόγω των πειρατικών επιδρομών και της ελονοσίας που μάστιζε τους πληθυσμούς στις βαλτώδεις εκτάσεις.
Κάστρο Παραλίου Άστρους
Το Κάστρο Παραλίου Άστρους αναμφισβήτητα δεν είναι το κάστρο Estella και σίγουρα δεν χτίστηκε το 1256 , όπως λανθασμένα και ατεκμηρίωτα αναφέρεται σε φυλλάδια και στο διαδίκτυο.
Κάστρο Παραλίου Άστρους, το κάστρο προστατεύεται από την ΥΑ-ΥΠΠΟΤ/ΓΔΑΠΚ/ΑΡΧ/Α1/Φ43/41015/2009/8-6-2012,ΦΕΚ 196/ΑΑΠ/13-6-2012»Πρόσβαση στο Κάστρο .Ο επισκέπτης συναντά πρώτα το φυλάκιο του αρχαιολογικού χώρου και ύστερα τον ανατολικό εξωτερικό περίβολο του οχυρού. Η είσοδος στην εσωτερική αυλή του κάστρου πραγματοποιείται μέσω λίθινης κλίμακας και από την ανατολική πύλη.
Πολλοί ιστορικοί μελετητές συμφωνούν . Η μελέτη των καταλοίπων του Κάστρο Παραλίου Άστρους επιτρέπει τη διάκριση δυο οικοδομικών φάσεων. Η πρώτη φάση αφορά στην περίοδο του 15ου αιώνα η αργότερα τον 17ουαιώνα. Η δεύτερη οικοδομική περίοδος εντοπίζεται από το 1824 και 1825, εποχή που το κάστρο ενισχύθηκε και κατοικήθηκε από τους αδερφούς Ζαφειρόπουλους.
Δεν γνωρίζουμε αν υπάρχουν σχετικές επιστημονικές μελέτες, είναι κρυφές…. Σίγουρα ο Γουλιέλμος Βιλλεαρδουίνος δεν έχτισε δύο κάστρα το 1256 για να υποτάξει τους Τσάκωνες. Ούτε είναι λογικό δύο γειτονικά κάστρα να έχουν το ίδιο όνομα Κάστρο Άστρους, ούτε ένα γειτονικό κάστρο που τεκμηριωμένα κτίστηκε αργότερα από το 1256 θα έπαιρνε το ίδιο όνομα του γειτονικού κάστρου Εστέλλα στον Αγιάννη του Άστρους.
Το κάστρο Estella (=Άστρος) σύμφωνα με το Αραγωνικό Χρονικό ανεγέρθηκε το 1256 από τον Γουλιέλμο Βιλλεαρδουίνο στο Ξεροκάμπι κοντά στον Αγιάννη (2χλμ), για τον έλεγχο των ανυπότακτων γειτόνων Τσακώνων στη Σίταινα , Καστάνιτσα και Πραστό, εκεί που ήταν οι Τσάκωνες , «επάνω εις τα όρη » suso en law montanyas , όπως αναφέρεται στο Χρονικό του Μορέως.
Δεν υπάρχουν ιστορικά στοιχεία , αξιόπιστες αναφορές και ιστορικές μελέτες από κανένα ιστορικό μελετητή που να συνδέει το Κάστρο Παραλίου Άστρους με το κάστρο Εστέλλα. Δεν υπάρχει βιβλιογραφία που το Κάστρο Παραλίου Άστρους αναφέρεται σαν κάστρο Εστέλλα . Ταυτόχρονα το Κάστρο Παραλίου Άστρους αναφέρεται από ιστορικούς μελετητές πιθανά είναι το κάστρο Αστρίτσι= «Astritzi» των Ενετών (Ν.Βέης και άλλοι).
Ποτέ στις αναφορές στα διάφορα φυλλάδια και κείμενα ότι το Κάστρο Παραλίου Άστρους είναι το κάστρο Estella, δεν αναφέρονται ιστορικά στοιχεία και πηγές διακεκριμένων ιστορικών μελετητών, απλούστατα γιατί δεν υπάρχουν.
Η ιστοριογραφίαπάντοτε βασίζεται σε τεκμηριωμένα στοιχεία, αποφεύγοντας τα ατεκμηρίωτα συμπεράσματα. Ο καθένας πιστεύει και γράφει ότι καταλαβαίνει… Όμως οι αναφορές χωρίς τεκμήρια και αξιόπιστες πηγές δεν είναι ιστορία ούτε επιστημονική μελέτη , πάντοτε θεωρούνται από όλους «ανωφελές διήγημα» και«πολλά και γελοία».
Επίσης λανθασμένα το Κάστρο Παραλίου Άστρους αναφέρεται σαν το Κάστρο Άστρους, αν και διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές, καστρολόγοι, το ΥΠΠΟΑ ,ο Δήμος Βόρειας Κυνουρίας και όλος ο ντουνιάς σε χιλιάδες σελίδες βιβλιογραφίες , ακόμα και σε κείμενα του ομίλου Πυράμια ,αναφέρεται σωστά με το όνομα Κάστρο Παραλίου Άστρους. Άλλωστε το «Castiello la Estella»Kάστρο του Άστρους συμφωνούν όλοι οι ιστορικοί μελετητές και καστρολόγοι είναι το γειτονικό κάστρο στο Ξεροκάμπι του Αγιάννη από το 1256. Η ονομασία και άλλου κάστρου της περιοχής που κτίστηκε πολύ αργότερα από το 1256,( όταν κτίστηκε το Κάστρο Άστρους στο Ξεροκάμπη του Αγιάννη) , με το ίδιο όνομα Kάστρο Άστρους , είναι αδιανόητη ,αναξιόπιστη και βρίσκεται μόνο στα «ανωφελή διηγήματα» ,εκτός ότι είναι έκδηλα λανθασμένη προκαλεί αναμφισβήτητα αδικαιολόγητη σύγχυση στους αναγνώστες της ιστοριογραφίας .
Με την ευκαρία θέλουμε να αναφέρουμε ότι υπάρχουν και μη διακεκριμένοι μελετητές , που αυτοαποκαλούνται ιστορικοί μελετητές…,, και τηλεοπτικές εκπομπές για τα “τοπόσημα” , που αναφέρουν η Σχολή Καρυτσιώτη βρίσκεται στην Παλιόστερνα και η Εθνοσυνέλευση έγινε στον Ατσίγγανο… Με άλλα λόγια είναι σχετικά , «Γιατί όσα λέγουν οι Έλληνες είναι, καθώς μου φαίνεται, πολλά και γελοία].” Εκαταίος ο Μιλήσιος (περ. 560 π.Χ. – περ. 480 π.Χ.)
Οι διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές Νίκος Βέης , Σπ. Λάμπρος , Κ.Ρωμαίος ,Ε. Καρποδίνης, Αδαμ. Αδαμαντίου ,Αναστάσιος Ι. Μπάλλας και πολλοί άλλοι τοποθέτησαν πειστικά το «Castiello la Estella» (Kάστρο του Άστρους) του Αραγωνικού Χρονικού του Μορέως , το οποίο έκτισε το 1256 ο πρίγκιπας του Μωρέως Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος , στην τοποθεσία «Ξεροκάμπι» ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) και Άγιος Πέτρος.
Πολλοί ιστορικοί μελετητές συμφωνούν τεκμηριωμένατο Κάστρο Παραλίου Άστρους αναμφισβήτητα δεν είναι το κάστρο Estellaκαι σίγουρα δεν χτίστηκε το 1256 από τον Γουλιέλμο Βιλλεαρδουίνο και το «Castiello la Estella» (Kάστρο του Άστρους) σύμφωνα με το Αραγωνικό Χρονικόανεγέρθηκε το 1256 από τον Γουλιέλμο Βιλλεαρδουίνο στο Ξεροκάμπι κοντά στον Αγιάννη (2χλμ).Ο Γουλιέλμος Βιλλεαρδουίνο σίγουρα δεν έχτισε δύο κάστρα το 1256.
Από αξιόπιστες πηγές συνοπτικά σχετικά κείμενα για το Κάστρο Παραλίου Άστρους
«Aλλά το Άστρος και Αστρίτσι δεν είναι ένα και το αυτό σημείον» (Νίκος Βέης ,Μνείαι του Άστρους σελ 97).
Από, Νίκο Α. Βέη , Μνείαι του Άστρους.
«Ήδη έλθωμεν εις το περί της θέσεως ζήτημα του κάστρου la Estella (=Άστρος )…..ως ρητώς μνημονεύει η αραγωνιακή παραλλαγή του Χρονικού του Μωρέως. Η τόσον δε ρητή μνεία περί του τόπου ,καθ’ όν ιδρύθη το φρούριον, δεν δύναται ν’αναφέρεται εις τα κατά την χερσόνησον του Άστρους περισωθέντα ,εν μέρει, μικρά οχυρωματικά έργα,άτινα και ανίσχυρα θα ήσαν προς τον σκοπόν του Βιλλαρδουίνου¨(Νίκο Α. Βέη , Μνείαι του Άστρους. σελ 99).
Το Κάστρο Παραλίου Άστρους αναφέρεται πιθανά είναι το«Astritzi» των Ενετών,αλλά δεν συμφωνον με αυτό όλοι οι ιστορικοί μελετητές, και ο κύριος του κάστρου ήταν ο Αγιαννίτης Λαμπρίδης ( Lampridios)(Ν.Βέης και άλλοι).
Η ταύτιση της θέσης Άστρος και του κάστρου της, καθώς και ο συσχετισμός τους με τις ονομασίες Αστρίτσι και Estella [=Άστρος (ελλ.)] δημιούργησε σύγχυση στους ιστορικούς και χαρτογράφους του παρελθόντος, αλλά και σε νεώτερους ερευνητές. Το κάστρο στο παράλιο Άστρος συγχεόταν κυρίως με το κάστρο Estella, το οποίο σύμφωνα με το Αραγωνικό Χρονικό ανεγέρθηκε το 1256 από τον Γουλιέλμο Βιλλεαρδουίνο για τον έλεγχο των ατίθασων Τσακώνων. Ωστόσο, το κάστρο Estella έχει πλέον ταυτιστεί με το οχυρό στο Ξεροκαστέλλι στην ορεινή ενδοχώρα της βορειοανατολικής Κυνουρίας.
Έχει υποστηριχθεί ότι στη θέση του κάστρου του Παράλιου Άστρους είχε προηγηθεί μεσαιωνικό κάστρο, υπόθεση που λόγω απουσίας επαρκών στοιχείων δεν γίνεται να επιβεβαιωθεί. Η μελέτη των καταλοίπων του κάστρου επιτρέπει τη διάκριση δυο οικοδομικών φάσεων. Η πρώτη φάση αφορά στην περίοδο μεταξύ του 17ου αι. και του τέλους του 18ου αι. Ίσως μάλιστα να σχετίζεται με την ανακατάληψη της περιοχής το 1715 από τους Οθωμανούς και την οικοδομική τους δραστηριότητα για τον έλεγχο τοπικών κινημάτων. Η δεύτερη οικοδομική περίοδος εντοπίζεται από το 1824 και 1825, εποχή που το κάστρο ενισχύθηκε και κατοικήθηκε από τους μυημένους στην Φιλική Εταιρία εύπορους έμπορους του εξωτερικού, αδερφούς Ζαφειρόπουλους.
ΥΠΠΟΤ/ΓΔΑΠΚ/ΑΡΧ/Α1/Φ43/41015/2009/8-6-2012,ΦΕΚ 196/ΑΑΠ/13-6-2012. Η κατάσταση διατήρησης του κάστρου είναι σχετικά καλή. Οι εξωτερικοί περίβολοι έχουν υποστεί φθορές και καταρρεύσεις της λιθοδομής, γεγονός που καθιστά την επίσκεψη στα σημεία αυτά επικίνδυνη. Η οικία Ιωάννη Ζαφειρόπουλου βρίσκεται σε κακή κατάσταση διατήρησης, αυτή του Κωνσταντίνου Ζαφειρόπουλου σε μέτρια, ενώ η οικία του Παναγιώτη είναι η καλύτερα σωζόμενη.
Βιβλιογραφία
Αρβανίτη Σμ., «Το κάστρο του Παραλίου Άστρους Κυνουρίας. Πρώτες παρατηρήσεις», Πρακτικά του Ζ΄ Διεθνούς Συνεδρίου Πελοποννησιακών Σπουδών (Πύργος- Γαστούνη-Αμαλιάδα, 11-17 Σεπτεμβρίου 2005), τ. Δ΄, Βυζάντιον-Συμπληρώματα, Πελοποννησιακά, Παράρτημα 27 (2007), 385-410
Καρποδίνη Ε., Κάστρα της Πελοποννήσου, Αθήνα 1993, 242-243
Μπάλλας Α., «Κάστρα της Κυνουρίας. Επισκόπηση των μεσαιωνικών κάστρων της Τσακωνιάς», ΠελοποννησιακάΚΣΤ΄ (2001-2002), 208-209
Πέππας Ι., Μεσαιωνικές σελίδες της Αργολίδας, Αρκαδίας, Κορινθίας, Αττικής, Αθήνα 1990, 176-177
Σαραντάκης Π., Αρκαδία: Οι Ακροπόλεις – Τα Κάστρα & Οι πύργοι της σιωπηλά ερείπια μιας δοξασμένης γης, Αθήνα 2006, 150-155
Σφηκόπουλος Ι.,Τα Μεσαιωνικά κάστρα του Μορηά, Αθήνα 1968, 198
Φιλιππίδης Δ., «Κυνουρία», Ελληνική Παραδοσιακή Αρχιτεκτονική, Πελοπόννησος Α’, τ. 4, Αθήνα 1985, 170-173
Bees N. A., «Μνείαι του Άστρους κατά τους μέσους αιώνας», ByzantinischeZeitschrift 17 (1908), 92-105
Bon A., La Morée franque. Recherches historiques, topographiques et archéologiques sur la Principauté d’Achaïe (1205-1430), Paris 1969, 73, 220, 280, 500, 515-516
Zakythinos A. , Le despotat grec de Morée. Histoire politique, Variorum Reprints, London 1975, 78, 164, 166
Υπάρχει μια θεωρία ότι στη θέση του κάστρου του Παράλιου Άστρους προϋπήρχε Βυζαντινό φρούριο. Όμως αυτή η υπόθεση δεν μπορεί να επαληθευτεί, καθώς δεν υποστηρίζεται από ευρήματα ή από ιστορικές πηγές.
Στο κάστρο διακρίνονται δύο οικοδομικές φάσεις: Η πρώτη φάση αφορά την περίοδο μεταξύ του 17ου αι. και του τέλους του 18ου αι. Ίσως μάλιστα να σχετίζεται με το τέλος της Β’ Ενετοκρατίας και την ανακατάληψη του Μοριά το 1715 από τους Οθωμανούς. (Εκείνη την εποχή οι Οθωμανοί οχύρωσαν κάποιες θέσεις για να εδραιώσουν την παρουσία τους στην περιοχή φοβούμενοι τους Τσάκωνες αλλά και την επιστροφή των Ενετών.)
Από, Αρβανίτη Σμ., Το κάστρο του Παραλίου Άστρους Κυνουρίας.(2007)
«H ύπαρξη κάστρου στην ίδια θέση ,από την Βυζαντινή περίοδο η την Ενετοκρατία ,δεν επιβεβαιώνεται ως τώρα απο οικοδομικά λέιψανα.»
«Σύμφωνα με τα όσα αναφέρθηκαν, με επιφύλαξη, μπορούν να διακριθούν δύο οικοδομικές φάσεις . Στη πρώτη ανήκουν ο εξωτερικός οχυρωματικος περίβολος… Συνεπώς εντάσσεται στην οικοδομική δραστηριότητα είτε κατά το διάστημα της Β’Ενεκοκρατίας στην Πελοπόννησο (1689-1715) και στα οχυρωμτικά έργα που κατασκεύασαν οι Οθωμανοί στην περιοχή για να αντιμετωπίσουν κυρίως τοπικά κινήματα είτε της Β’ Τουρκοκρατίας μετά το 1715».
«Με τα δεδομένα αυτά, η πρώτη οικοδομική φάση του Κάστρου του Παραλίου Άστρους τοποθετείται στην περίοδο από τα τέλη του 17ου έως τα τέλη του 18ου αιώνα» (σελ.395).
Πρόσφατα ο καθηγητής Π.Β.Φάκλαρης Παράλιο Άστρος (2023) αναφέρει «Στη πρώτη δεκαετία του 15ου αιώνα (1400-1410)… οι Ενετοί την εποχή εκείνη επισκεύασαν τα οχυρώματα Ναυπλίας και τότε πρέπει να κατασκεύασαν και το κάστρο στο Άστρος». Eπίσης αναφέρει «πρέπει να θεωρηθεί βέβαιο ότι το κάστρο που κτίστηκε με την πρωτοβουλία του Βιλλαρδουίνου ,είναι αυτό της Ωριάς στο Ξεροκάμπτι».
Από, Π.Β.Φάκλαρης. Παράλιο Άστρος (2023)
«Στη πρώτη δεκαετία του 15ου αιώνα (1400-1410)… οι Ενετοί την εποχή εκείνη επισκεύασαν τα οχυρώματα Ναυπλίας και τότε πρέπει να κατασκεύασαν και το κάστρο στο Άστρος. Η ύπαρξη του κάστρου την εποχή αυτή επιβεβαιώνεται από πληροφορία που βρίσκουμε στα αρχεία της Βενετίας του 1407 ,όπου αναφέρεται το κάστρο Astritzi και ο κύριος του κάστρου με το όνομα Lampridios η Lamborcho …..Όμως, πιο πιθανό είναι το όνομα Lampridios να αντιστοχεί στο όνομα Λαμπρίδης .Σε αυό συνηγορεί η διατήρηση του συνγκεκριμένου επωνύμου στον Άγιο Ιωάννη (σελ.87)
«Στον 13ο αι. ονομάζεται Άστρος (Estella)ένα κάστρο στην ενδοχώρα της Κυνουρίας που κτίστηκε από τους Φράγκους»… «Το 1256, … ο πρίγκηπας του Μορέως Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος , για να υποτάξει τους Τσάκωνες, έκτισε πάνω στα όρη (suso en las montanyas) ένα κάστρο που ονομαζότανla Estella,που αντιστοιχεί στην ονομασία Άστρος». “το κάστρο … φαίνεται ότι κυριαρχούσε στην περιοχή της Θυρεάτιδος, δηλ. του Άστρους κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας ” …” Ο Βέης υποστήριξε ότι θα λεγόταν Άστρος ,επειδή θα κατοικούσαν στην περιοχή αυτή κατά το θέρος οι κάτοικοι του Άστρους”….. “πρέπει να θεωρηθεί βέβαιο ότι το κάστρο που κτίστηκε με την πρωτοβουλία του Βιλλαρδουίνου ,είναι αυτό της Ωριάς στο Ξεροκάμπτι” (Π.Β.Φάκλαρης , Παράλιο Άστρος 2023 . σελ 86,87).
Δυτικά και νότια στο λοφίσκο σώζονται ίχνη κατοίκησης από την 3η χιλιετία π.Χ. έως και το 2ο αιώνα π.Χ. , ενώ στην κορυφή του δεσπόζει Κάστρο. Για την ίδρυσή του δεν υπάρχουν σαφή δεδομένα και η χρονολόγησή του στη βυζαντινή ή ενετική περίοδο δεν επιβεβαιώνεται έως τώρα από οικοδομικά λείψανα.
«Aλλά το Άστρος και Αστρίτσι δεν είναι ένα και το αυτό σημείον» (Νίκος Βέης ,Μνείαι του Άστρους σελ 97).
Στο παραπάνω χάρτη διακρίνονται στα ενδότερα ο οικισμός Toastri, που είναι το σημερινό Άστρος, το σημείο Laprici (Astritzi) που είναι το Κάστρο Παραλίου Άστρους και το νησί Stella που είναι η χερσόνησος του Παραλίου Άστρους . Σε διάφορες αναφορές του 1516, 1545,1547, 1570,1650 αναφέρονται το Toast(r)ι ,Toastri, σαν μεσογειακό τοπογραφικό σημείο και ανατολικά , νότια ανατολικά, βρίσκεται το τοπογραφικό σημείο Astritzi, Ostrici, Laprici σαν κάστρο και Stella σαν νησί. Σε τοπικά φυλλάδια λανθασμένα η αναφορά στους Ενετικούς χάρτες Stella για την χερσόνησο Παραλίου Άστρους (ήταν νησί πριν τον 5ο π.χ. αιώνα) ανεξήγητα και ατεκμηρίωτα συγχέεται με το κάστρο Estella ,που βρίσκεται στον Αγιάννη του Άστρους. Το κάστρο του Παραλίου Άστρους, δεν αναφέρεται από κανέναν ιστορικό μελετητή με το όνομα Estella (Εστέλλα), αλλά πολλοί ιστορικοί μελετητές συμφωνούν είναι το κάστρο Astritzi, Astrici, Ostrici, Laprici . Υπάρχουν αρκετοί Ενετικοί χάρτες που αναφέρουν την χερσόνησο με το όνομα Stella (Στέλλα) αλλά δεν υπάρχει χάρτης που αναφέρει την χερσόνησο η το κάστρο Παραλίου Άστρους με το όνομα Estella (Εστέλλα). Αυτονόητα άλλο είναι το νησί Stella , που είναι η χερσόνησος του Παραλίου Άστρους , και άλλο είναι το κάστρο Estella στον Αγιάννη.
Το 1516…« εν τω μνημείω τούτω λέγω,σημειούται toastri (= το Άστρος ) και Οstrici(= Αστρίτσι) … “Οθεν εξ όλων των προμνημονευθέντων μαρτυρίων, και άλλων τινων μεγαγενεστέρων χρόνων , ελέγχεται ότιτο Αστρίτσι είναι διάφορον του Άστρους τοπογραφικόν σημείον»( Νίκος Βέης ,Μνείαι του Άστρους σελ 98) .
Επίσης σε αναφορές του Stefano Magno to 1463,1467,1469 και άλλων για τα κάστρα του Μορέως το 1471 αναφέρονται δύο τοπογραφικά σημεία (κάστρα) Astro και Astrici , Astro και Astritzi.( Ν.Φλούδας Θυρεατικα Β. σελ 38). Οι παραπάνω αναφορές «Astro» είναι για το κάστρο Εστέλλα στον Αγιάννη ,στην τοποθεσία Ξεροκάμπι,όπως αναφέρουν πειστικά ο Ν.Βέης και πολλοί άλλοι ιστορικοί μελετητές και οι αναφορές Astrici και Astritziείναι για το κάστρο Παραλίου Άστρους.
Δια ταύτα, για το Κάστρο Εστέλλα ( «Castiello la Estella» = Kάστρο του Άστρους) στον Αγιάννη του Άστρους
Τεκμηριωμένα, αναμφισβήτητα,οριστικά και τελεσίδικα το Κάστρο Εστέλλα ( «Castiello la Estella» = Kάστρο του Άστρους) είναι το κάστρο που βρίσκεται στη τοποθεσία “Ξεροκάμπι” στον Αγιάννη του Άστρους, όπως συμφωνούν όλοι οι διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές , καιτο Κάστρο Παραλίου Άστρους αναμφισβήτητα δεν είναι το κάστρο Estella, ποτέ δεν ήταν το Κάστρο Άστρους (Κάστρο Άστρους ήταν από το 1256 το γειτονικό Καστρο Εστέλλα στον Αγιάννη , ας μην προκαλούμε σύκχυση στην γειτονιά μας με το ιδιο όνομα για δύο κάστρα… ) , σίγουρα το Κάστρο Παραλίου Άστρους δεν χτίστηκε το 1256 , αλλά χτίστηκε τον 15ο αιώνα η αργότερα τον 17οαιώνα, όπως συμφωνούν διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές , και πιθανά ήταν το Αστρίτσι (Astritzi) των Ενετών, όπως αναφέρουν μερικοί ιστορικοί μελετητές.
Στα μεγάλα ατεκμηρίωτα παραμύθια στα φυλλάδια και στο διαδίκτυο ,που πάντοτε δεν περιέχουν αναφορές και ιστορικά στοιχεία από αξιόπιστες πηγές ,που ονομάζουν ατεκμηρίωτα και αυθαίρετα το Κάστρο Παραλίου Άστρους «Castro Estella», αναμφισβήτητα «λείπει το στοιχείο της αλήθειας, η ιστορία καταντά ανωφελές διήγημα»( Πολύβιος, 202 π.Χ. – 120 π.Χ.) και γίνεται έκδηλο « όσα λέγουν οι Έλληνες είναι, καθώς μου φαίνεται, πολλά και γελοία.» ( Εκαταίος ο Μιλήσιος , περ. 560 π.Χ. – περ. 480 π.Χ.)
Οι δύο φωτογραφίες για το Κάστρο Εστέλλα , που αναφέρεται «Κεντρικός πύργος Άστρους» και «Τείχη της ακρόπολης του Άστρους» είναι Από το Αναστάσιος Ι. Μπάλλας ,Πελοποννησιακά, Τόμος ΚΓ Εταιρείας Πελοποννησιακών Σπουδών,Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών
Οι άλλες φωτογραφίες για το Κάστρο Εστέλλα στον Αγιάννη από το φίλο και γείτονα μας στη παλιά “μητρόπολη του Αγιάννη Σουληνάρι” Θόδωρο Μαγκλή.
Η εκπομπή της ΕΡΤ Τοπόσημα του 1821 -Επίδαυρος, Άστρος, Τροιζήνα, που ήταν εκτός θέματος σχετικά με το ιστορικό Άστρος, με τις ανακρίβειες και τις άσχετες μπαρούφες ,αφού βάλλανε ένα δανεικό πεινασμένο « λύκο να φυλλάξει τα πρόβατα» του γείτονα , δεν ξεχάστηκε από την τοπική κοινωνία, ούτε θα ξεχασθεί ποτέ. Αντίθετα μας άνοιξε τα μάτια και «διαβαζουμε την ιστορία μας» που δεν «ξαναγράφεται ούτε σβήνεται» με τίποτα . Πως να σβηστεί το Χρονικό του Μορέως και η διακήρυξη της Β’Εθνοσυνέλευσης ¨ του Έθνους των Ελλήνων»….
Διαβάζοντας την ιστορία μας βρήκαμε ενδιαφέροντα θέματα σχετικά με τα κάστρα μας, από βιβλιογραφία πουμας πρότεινε το Υπουργείο Πολιτισμού, και θέλουμε να μοιραστούμε με τους αναγνώστες μας που ενδιαφέροντε για ιστορικά θέματα και εκείνους που «διαβάζουν την ιστορία μας».
Από το Υπουργείο ΠολιτισμούΥΠΠΟΑ/ΕΦΑΑΡΚ/ Α.Π. 91048/03-03-2022
«Όσον αφορά, τέλος, στο τρίτο ερώτημά σας σχετικά με τα κάστρα αρμοδιότητας της Υπηρεσίας μας, σας παραθέτουμε τους κάτωθι υπερσυνδέσμους προκειμένου όχι μόνο να ενημερωθείτε για το ποια είναι τα κάστρα της Κυνουρίας αλλά και για να σταχυολογήσετε χρήσιμες πληροφορίες ιστορικού και αρχαιολογικού ενδιαφέροντος, ούτως ώστε να έχετε μια σφαιρική θεώρηση σχετικά με το θέμα:»
Το κάστρο Εστέλλα στον Αγιάννη έχτισε το 1256 ο Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος προς υποταγήν των ανυπότακτων γειτόνων Τσακώνων στη Σίταινα , Καστάνιτσα και Πραστό, εκεί που ήταν οι Τσάκωνες , «επάνω εις τα όρη » suso en law montanyas , όπως αναφέρεται στο Χρονικό του Μορέως.Στο βάθος ευθεία ο Αργολικός και στο κέντρο στο μικρό λόφο είναι το «νησί» που είναι το Κάστρο Παραλίου Άστρους . Οι φωτογραφίες από το φίλο και γείτονα μας στη παλιά “μητρόπολη του Αγιάννη Σουληνάρι” Θόδωρο Μαγκλή .
Διακρίνεται παραπάνω ο κεντρικός πύργος του Κάστρου Εστέλλα (Άστρους) στον Αγιάννη . Ο Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης ) είχε και την ονομασία Άστρος, Αγιάννης Άστρους, Επάνω Άστρος, Ορεινό Άστρος , Αγιαννίτικα Καλύβια.
..”.Και ακριβώς επί μεμονωμένου βουνού άνωθεν του Αγίου Ιωάννου (=Επάνω Άστρους) κείται … το Κάστρο τη Ωριάς …Κατά την εμήν γνώμην μετά τας ανωτέρω εξηγήσεις πιθανώτατα δυνάμεθα να ταυτίσωμεν το Κάστρο της Ωριάς του Πάρνωνος προς το Estella =Άστρος.”(σελ 99-100)
Το παρακάτω άρθρο στείλλαμε στους βουλευτές μας και το Υπουργείο Πολιτισμού.
Είμαι Έλληνας της διασποράς που κάθε Σεπτέμβριο επισκέπτομαι την Ελλάδα, πολλές φορές προσκαλούμε φίλους μας από το εξωτερικό για να απολαύσουν και αυτοί τον Αττικό ουρανό και να γίνουν φίλοι της πατρίδας μας , αυτό μπορούμε να κάνουμε.
Εφέτος οι προσκεκλημενοι φίλοι μας μας έμαθαν κάτι που δεν ξέραμε ούτε είχαμε υποψιαστεί όλοι μας, που νομίζω θα σας ενδιαφέρει να μάθετε και εσείς για να ενεργήσετε κατάλληλα.
Μου αφηγήθηκαν τα ακόλουθα . Όταν βγήκαν στο παλιό δρόμο για να δούνε το ισθμό στη Κόρινθο χάθηκαν γιατί οι επιγραφές του δρόμου ήταν βαμμένες στα μαύρα και δεν μπορούσαν να δουν που να πάνε. Τελικά ταλαιπωρήθηκαν αλλά βρήκαν το δρόμο τους. Όταν έφθασαν στο Άργος η επιγραφή για την Τρίπολη ήταν μισοσκεπασμένη με ένα πανί και χαθηκαν πάλι γιατί δεν υπήρχε άλλη καινούργια επιγραφή να δείχνει Τρίπολη η Άστρος που πήγαιναν. Όταν πήρανε το δρόμο για Άστρος δεν είδανε την επιγραφή που έδειχνε την πορεία για το Άστρος γιατί ήταν και αυτή βαμμένη , τελικά μετά την ανηφόρα στο κολοσούρτη κατάλαβαν και αφού γύρισαν πίσω κάποιος στους Μύλους τους είπε που να στρίψουνε. Όταν ήρθαν στο Άστρος ήθελαν να δουν το χώρο την Β’ Εθνοσυνελεύσεως αλλά δυστυχώς ήταν κλειστός και μη προσβάσιμος.
Τα δύο παραπάνω περιστατικά , οι βαμμένες επιγραφές των δρόμων και η αδύνατη πρόσβαση των αρχαιολογικών χώρων , δεν είναι ιστορίες , είναι αληθινά γεγονότα και ταλαπωρία για τους επισκέπτες μας . Ίσως δεν είναι θέματα για τον ντόπιο πληθυσμό που ξέρει τους δρόμους η τους αρμοδίους που δεν τα θεωρούνε σημαντικά.
Ρωτήσαμε σε μια ιδιωτική συνάντηση τον δήμαρχο Βορείου Κυνουρίας γιατι ο “Ιερος Χώρος ” , όπως από μεγάλο σεβασμό αποκαλούν οι ντόπιοι κάτοικοι τον χώρο της Β’ Εθνοσυνελεύσεως, είναι κλειστός και μη προσβάσιμος και μας είπε ότι ο χώρος ανήκει στη αρχαιολογική υπηρεσία. Αφήσαμε το θέμα να το συζητήσουμε αργότερα θεσμικά.
Τελικά οι φιλοξενούμενοι φίλοι μας έφυγαν ευχαριστημένοι από την επίσκεψη τους και μας έδωσαν χαριτολωγόντας δύο κιλά χρώμα , ένα πινέλλο και μια τανάλια , για να βάψουμε τις επιγραφές και να ανοίξουμε τον χώρο της Β’ Εθνοσυνελεύσεως.Μας υποσχέθηκαν τούλαχιστον για ένα χρόνο δεν θα δημοσιεύσουν τις φωτοφραφίες που είχαν για αυτά τα θέματα και εμείς τους υποσχεθήκαμε ότι θα κάνουμε ότι μπορούμε να πείσουμε τους αρμοδίους η χαριτολωγόντας θα το κάνουμε μόνοι μας του χρόνου τον Σεπτέμβριο. Επίσης τους καλέσαμε να έρθουν πάλι του χρόνου, για να βεβαιωθούν οτι θα το κάνουμε, και να μας στείλουν και τους φίλους τους. Φυσικά ντρεπόμαστε να τους πούμε ότι οι ίδιες επιγραφές που χάθηκαν είναι βαμμένες πολλά χρόνια και ο “Ιερός Χώρος ” της Β’ Εθνοσυνελεύσεως είναι επισης για πολλά χρόνια κλειστός και μη προσβάσιμος.
1) Παρακαλούμε να μας γράψετε στη ηλεκτρονική διεύθυνση ποιός είναι ο υπεύθυνος δημόσιας φορέας η δημόσια υπηρεσία για τον “Ιερό Χώρο” της Β’ Εθνοσυνελεύσεως , και για το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους Κυνουρίας και για τις βαμμένες επιγραφές των δρόμων στη Κορινθία, Αργολίδα και Αρκαδία η Κόρινθος, Άργος, Άστρος.
2) Παρακαλούμε να ρωτήσετε θεσμικά τον αρμόδιο Υπουργό να ανοίξει αμέσως τον “Ιερό Χώρο” της Β’ Εθνοσυνελεύσεως και τον χώρο του Προαυλίου του Αρχαιολογικoυ Μουσείου Άστρους Κυνουρίας. Το κλείσιμο των δύο χώρων δεν έχει καμιά σχέση με την ρωγμή του μουσείου, και αργότερα το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους Κυνουρίας και να βάψει τις κατεστραμένες επιγραφές των δρόμων στη Κορινθία,Αργολίδα και Αρκαδία η Κόρινθος, Άργος, Άστρος.
Ο «IερόςΧώρος » είναι σεμνός και επιβλητικός , είναι «μουσείο» απο μόνος του.
Το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους έκλεισε το 2008 με απόφαση του ΥΠΠΟΑ. (Με το αρ. ΥΠΠΟ/ΓΔΑΠΚ/ΔΜΕΕΠ/Γ1/Φ21-ΛΘ/96025/1381-7/10/2008). Από υπεβολική ταχύτητα και απερίσκεπτα χωρίς αιτιολογημένη απόφαση το ΥΠΠΟΑ αυθαίρετα κλειδοαμπάρωσε και τον γειτονικό χωριστό «Ιερό Χώρο» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων. Μετά από δέκα χρόνια, χιλιάδες έγγραφα και αναφορές αναίρεσε τις ανακρίβειες και τις αντιφατικές δικαιολογίες του και το ΥΠΠΟΑ άνοιξε τον χώρο προσωρινά. Ποτέ δεν είναι αργά.
Το 2016 σε επίσκεψη στην πατρίδα βρήκαμε το «Ιερό Χώρο» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων και το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους απερίσκεπτα κλειδαμπαρωμένο και υποσχεθήκαμε να ασχολήθούμε με το θέμα. Αδιάκοπα από το 2016 μέχρι σήμερα συνεχίζουμε την προσπάθεια μας για τα αυτονόητα με παρεμβάσεις στον ηλεκρονικό τύπο και αναφορές στις αρμόδιες αρχές. Ο κεντρικός στόχος είναι και παραμένει να ανοίξουμε οριστικά το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους.
Επίσης με την ενθάρρυνση και την έμμεση βοήθεια των συμπολιτών μας και την επίσκεψη εκατοντάδων χιλιάδων αναγνωστών από όλο το κόσμο δημιουργήσαμε το
και στο ΦΒ τις ομάδες μας «Το ιστορικό Άστρος Κυνουρίας» & « Ο Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης)».
Μετά απο δέκα χρόνια θεωρούμε σωστό να δημοσιεύσουμε κέιμενα σχετικά με το θέμα και την αποτελεσματικότητα του Ελληνικού κράτους. Παρακάτω ένα από τα πρώτα κείμενα του 2016 που είναι επίκαιρα σήμερα δέκα χρόνια αργότερα το 2026.
JOHN KOUROGIORGAS
To:Άννα-Βασιλική Καραπαναγιώτου ,ΕΦΑΑΡΚ
Fri, Oct 14, 2016 at 5:21 p.m.
Κυρία Καραπαναγιώτου,
Είναι χαρά μας να σας βοηθήσουμε , όσο μπορούμε, στο δύσκολο έργο σας με τις σημερινές συνθήκες του κόπτη.Πιστεύουμε ότι ο λίγος χρόνος που θα ξοδέψετε θα είναι ωφέλιμος για όλους, θα ανταλλάξουμε απόψεις και θα σας προσφέρουμε πιθανόν νέα δεδομένα που θα μας κάνουν να ξανασκεπτούμε όλοι μας τι μπορούμε να κανούμε καλύτερα με ότι διαθέτουμε η ακόμα χωρίς χρήματα.
Είναι απαραίτητο να διακρίνουμε και να καταλάβουμε από την αρχή οτι μιλάμε για τρεις διαφορετικούς χώρους , που έχουν χωριστή φυσική και λειτουργική οντότητα , αλλά όταν τους δούμε όλους μαζύ δεμένους έχουμε ένα ανώτερο και σπουδαίοτερο μεγαλείο. Οι τρεις αυτοί διαφορετικοί χώροι είναι: 1) ο “Iερός Χώρος ” της Β’ Εθνοσυνέλευσης, 2) η Σχολή Καρυτσιώτη και 3) το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους
O “Iερός Χώρος ” της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων.,
Οι ραγιάδες πρόγονοι μας «τετρακόσια τόσα χρόνια ζούσανε στη καταφρόνια και ανάστασης ημέρα ….καρτερούσαν» τελικά, αποφασίσαν να διώξουν τους Τούρκους κατακτητές και εκείνες της πολύ δύσκολες και πολύ κρίσιμες στιγμές ,στη αρχή της επανάστασης, που όλα κρέμονταν από μια κλωστή , διάλεξαν το τόπο μας και αυτό το «ιερο Χώρο»,για να συντονίσουν τις πολλές αντιμαχόμενες και αυθόρμητες προτάσεις όλων των αγωνιστών , να σχεδιάσουν τον αγώνα εναντίον των κατακτητών και το κτήσιμο του νεοσύστατου Ελληνικού κράτους.
Oι ντόπιοι κάτοικοι μετά το τέλος της Β” Εθνοσυνέλευσης ονόμασαν τον χώρο που έγινε η Εθνοσυνέλευση «ιερό χωρό», από έκδηλο σεβασμό, για την μεγάλη συνεισφορά που προσέφερε στο Ελληνικό Έθνος. Eδώ για υπερβολή το “ιερός” δεν έχει θρησκευτική έννοια αλλά Εθνική έννοια , ο χώρος αναγνωριζότανε απο τους κατοίκους σαν πολύ σπουδαίος, σαν «Iερός Χώρος”
Ο «IερόςΧώρος » είναι σεμνός και επιβλητικός , είναι «μουσείο» απο μόνος του .Δεν πρέπει να πειράξουμε ούτε ένα λιθαράκι . Πρέπει να φωνάξουμε δυνατά σε όλους τους αρμόδιους να τον ανοίξουν αύριο , είναι ντροπή μας να έρχονται άνθρωποι από την Αμερική να δουν τον χώρο η τα παιδιά μας και να βλέπουν τον χώρο κλειστό. Tο κλείσιμο δεν έχει καμιά σχέση με τη “πρόφαση” ρωγμής στη Σχολή , ούτε δικαιολογειται με τίποτα. Ο “Ιερος Χώρος ” χωρίζεται με την μάντρα η πέτρινο τοίχο από το προαύλιο της Σχολής Καρυτσιώτη, είναι χωριστός χώρος , υπάρχει μάλιστα μια μικρή πόρτα μεταξύ τους όπως είχε προνοήσει σωστα ο μεγάλος ευεργέτης μας Καρυτσιώτης,δείτε την μάντρα που χωρίζει τους χώρους στη φωτογραφία. Ο «Iερός Χώρος » της Β” Εθνοσυνέλευσης πρέπει να ανοίξει αύριο.Χρειάζεται μονάχα το κλειδί , ούτε ενα ευρώ ,για να ανοίξουμε την κλεισμένη πόρτα δίπλα στα κυπαρίσιαη μια τανάλια να κόψουμε την αλυσίδα.
Το Προαύλιο της Σχολήs Καρυτσιώτη
Η Σχολή του Καρυτσιώτη έπεξε το δικό της αναμφισβήτητα ρόλο , ήταν παράρτημα της μεγαλύτερης σχολής του του Αγιάννη που είχε κτιστεί το 1798 πριν την επανάσταση που αργότερα έκαψε ο Ιμπραίμ. Από τη Σχολή του Καρυτσιώτη πέρασαν χιλιάδες μαθητές που με τα αρβυλά τους «έφαγαν” τα σκαλοπάτια του κτηρίου, που ένας ανόητος υπάλληλος της αρχαιολογίας αντικατάστησε με καινούργια, γιατί δεν ηξερε και «ούτε υπήρχε άλλος τρόπος » να διατηρήσει την ιστορία και την ασφάλεια των επισκεπτών .Αυτοί οι μαθητές και καλαμαράδες επρόδευσαν και βοηθήσανε με το τρόπο τους το Έθνος.
Το προαύλιο επίσης της σχολής Καρυτσιώτη είναι χωριστός και ανεξάρτητος χώρος από την σχολή και είναι μουσείο από μόνο του. . Έστειλα ανθρώπους από τον εξωτερικό να δούνε τα «φαγωμενα σκαλοπάτια» , που τους είπαν δεν υπάρχουν πια, τις καμινάδες των μαθητών, το εξωτερικό ώμορφο και επιβλητικό κτήριο της σχολής και τον ιερό χώρο, αλλά ήταν όλα αδικαιολόγητα και ανεξήγητα κλεισμένα και απρόσβαστα.
Η Σχολή Καρυτσιώτη έγινε το Μουσείο Άστρους και υπηρήτησε όμορφα τον τόπο για αρκετά χρόνια , (αυτά είχαμε , αυτά μπορούσαμε πάντοτε με “μέτρο», αυτά κάναμε) ,μέχρι που έγινε η «πρόφαση της ρωγμής » και έκλεισε απεριόριστα.Έκλεισε ακόμα απο υπερβολική ταχύτητα και ο χώρος του προαυλίου της σχολής.
Το προαύλιο της σχολής Καρυτσιώτη, επίσης μπορεί να ανοίξει και να γίνει προσβάσιμο στους επισκέπτες χωρίς ούτε ένα κλειδί μια τανάλια η ένα ευρώ.Το Προαύλιο της Σχολήs Καρυτσιώτη πρέπει να ανοίξει αύριο.
Tο Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους
“Tο Μουσείο Άστρους υπηρήτησε ώμορφα τον τόπο για αρκετά χρόνια , (αυτά είχαμε , αυτά μπορούσαμε πάντοτε με “μέτρο», αυτά κάναμε) ,μέχρι που έγινε η «πρόφαση της ρωγμής » και έκλεισε απεριόριστα” Θα αρχίσουμε από την «πρόφαση της ρωγμής «. Τα παλιά κτήρια είναι γερά δεν πέφτουν ποτέ, ακόμα και αν τα βομβαρδίσουμε , όπως δεν έπεσε και το σχολείο του Αγιάννη από το 1958, αν και έλεγαν οι μηχανικοί θα πέσει σύντομα και γι αυτό έφτιαξαν το καινούργιο σχολείο στο κουτρί ,που τώρα κοντεύει να πέσει , και το παλιό σχολείο κάθεται εγκαταλειμένο , αγέρωχο και υπερήφανο.
Με λίγη θέληση και λίγα χρήματα πρέπει αμέσως να “στυλώσουμε” την Σχολή . Ειναι υποχρέωση μας στους εαυτούς μας, στα παιδιά μας και στο Καρυτσιώτη. Είναι εύκολο , είπαμε με λίγη θέληση και λίγη φαντασία , να λύσουμε όλα τα πιθανά προβλήματα όπως παλαιότητα , τα τεχνικά χαρακτηριστικά , ρωγμή, το ξύλινο δάπεδο, το ανεκμετάλευτο υπόγειο , πρόσβαση λεωφορείων και ατόμων μεπρόβλημα κινητικότητας. Πολύ συνοπτικά υπάρχει τσιμέντο, ας πούμε για το πάτωμα και για εκμετάλευση του υπογείο , που μπορεί να μετατραπεί σε αίθουσα για τα βαριά εκθέματα, δρόμος μπόρει να γίνει απο τα ανατολικά υπάρχει χώρος η από την πλατεία Καρυτσιώτη μόνο για επίσκεψη του μουσείου.Άμα θέλουμε μπορούμε.
Δεν μπορούμε να αφήσουμε αυτό το χώρο κλειστό περισσότερο, υπάρχει και είναι εδώ ,και θα ειναι ντροπή όλων μας να εγκαταλείψουμε την Σχολή Καρυτσιώτη για όποιες άλλες πολυτέλειες , πρέπει να χρησιμοποιήσουμε ότι έχουμε. Η Σχολή Καρυτσιώτη και το Μουσείο Άστρους πρέπει να ανοίξουν σύντομα.
Κυρίa Καραπαναγιώτου, ρωτάμε τα ακόλουθα:
1) Πότε επιτέλους θα τα ανοίξετε τον “Iερό Χώρο” ” της Β” Εθνοσυνέλευσης?
2) Πότε επιτέλους θα τα ανοίξετε το Προαύλιο της Σχολήs Καρυτσιώτη?
3)Τι να περιμένουμε για το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους
ποιά είναι τα σχέδια σας ?
4) Ποσα χρήματα χρειάζονται για να ανοίξει το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους?
5) Με ποιά απόφαση , που μπορούμε να τη δούμε, έκλεισε ο “Iερός Χώρος ” της Β” Εθνοσυνέλευσης, το Προαύλιο της Σχολήs Καρυτσιώτη και το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους?
Άμα έχετε χρόνο δείτε τα ακόλουθα·«Πως μπορούμε να βοηθήσουμε τον τουρισμό μας και τους εαυτούς μας με λίγο καλή θέληση και χωρίς χρήματα»
“Εφέτος οι προσκεκλημενοι φίλοι μας μας έμαθαν κάτι που δεν ξέραμε ούτε είχαμε υποψιαστεί όλοι μας, που νομίζω θα σας ενδιαφέρει να μάθετε και εσείς για να ενεργήσετε κατάλληλα…. Eμείς τους υποσχεθήκαμε ότι θα κάνουμε ότι μπορούμε να πείσουμε τους αρμοδίους.”
Περιμένω τις ενεργειές σας και απόψεις σας και σας ευχαριστώ για το χρόνο σας.
«Κάθε φορά που ακούω έναν πολιτικό λόγο ή διαβάζω αυτούς που μάς διοικούν, εδώ και χρόνια αισθάνομαι τρόμο, γιατί δεν ακούω τίποτα που να ηχεί ανθρώπινα. Πάντα οι ίδιες λέξεις που λένε τα ίδια ψέματα.» Αλμπέρτ Καμύ.
Σύμφωνα με τον μύθο του Πρωταγόρα, ο Προμηθέας έκλεψε από τους θεούς Αθηνά και Ήφαιστο και έδωσε στους ανθρώπους την «έντεχνο σοφία συν πυρί». Η σοφία και η τέχνη επέτρεψε στον άνθρωπο να επιβιώσει από τα άγρια θηρία του πρωτόγονου περιβάλλοντος του αλλά ταυτόχρονα και να διαφοροποιηθεί από τα ζώα για να είναι ικανός να δημιουργήσει τον ανθρώπινο πολιτισμό.
Αυτά μόνα τους, «η σοφία και η τέχνη» ,όμως δεν ήταν αρκετά για να σωθούν οι άνθρωποι. Παρά όλα αυτά ο Δίας από λύπη του για τους ανθρώπους που τους έβλεπε να χάνονται και η να τρώγονται μεταξύ τους, έστειλε τον Ερμή να δώσει στους ανθρώπους επιπλέον την «αιδώ και την δίκη» για να σωθούν και να ζουν οργανωμένα δίκαια και πολιτισμένα στις κοινωνίες τους.
Αλλά ο Πρωταγόρας και ο Δίας συνεχίζουν στα βαθιά νερά της δημοκρατίας. Ο Δίας έλεγε στον Ερμή για τον τρόπο διανομής στους ανθρώπους της αιδούς και της δίκης.
«Σε όλους και να έχουν όλοι μερίδιο σε αυτές. Αν σε αυτές είχαν λίγοι μερίδιο, όπως στις άλλες τέχνες , τότε δεν θα υπήρχαν πόλεις»
Και για να μην υπάρχει καμία αμφιβολία ο Δίας κατέληξε.
«Και να επιβάλεις για λογαριασμό μου τον ακόλουθο νόμο: αυτόν που δεν μπορεί να έχει μερίδιο στην αιδώ και την δίκη να τον σκοτώνουν, γιατί είναι αρρώστια για τις πόλεις.»
Ο πατέρας της δημοκρατίας Πρωταγόρας σκόπιμα υπερβάλλει για την θανατική ποινή, για να δείξει κραυγαλέα την σοβαρότητα της έλλειψης ντροπής και δικαίου στις κοινωνίες μας και τις άσχημες συνέπειες που έχουν γενικά.
Πρέπει οι νέοι να συνειδητοποιήσουν ότι η πολιτική και ο πατριωτισμός δεν μπορεί ούτε να αποτελεί προσοδοφόρο επάγγελμαούτε να χρησιμοποιείται ως άλλοθι προς ίδιον όφελος, αλλά κάθε φορά πρέπει, ανάλογα με τα δεδομένα και τις περιστάσεις, να συγκεκριμενοποιείται ως ουσιαστική προσφορά στην κοινωνία, το λαό και το έθνος.
Όταν η πολιτική γίνεται επάγγελμα αναμφισβήτητα οδηγεί στη σύγκρουση συμφερόντων. Η σύγκρουση καθηκόντων (ή συμφερόντων) είναι μια κατάσταση όπου τα επαγγελματικά καθήκοντα ενός ατόμου έρχονται σε αντίθεση με τα προσωπικά του συμφέροντα, την ιδιωτική του ζωή ή άλλες υποχρεώσεις. Αυτό θέτει σε κίνδυνο την ικανότητά του να ενεργεί με αμεροληψία, αντικειμενικότητα και προς το δημόσιο συμφέρον και τελικά καταλήγει στην διαφθορά και στη πολιτική απάτη.
Οι λαοί για να επιβιώσουν εφάρμοσαν μεταξύ άλλων την περιφρόνηση, «τις λεμονόκουπες» και το «δαγκωτό μαύρο».
Οι Αθηναίοι είχαν τον οστρακισμό. Η χρησιμότητα του οστρακισμού ήταν να απαλλάσσονται οι Αθηναίοι από πολίτες οι οποίοι είχαν συσσωρεύσει υπερβολικά μεγάλη πολιτική δύναμη, σε σημείο να γίνονται επικίνδυνοι για την πολιτική που ακολουθούνταν. Οι Αμερικανοί έχουν την περιορισμένη θητεία για τον πρόεδρο.
Αν θέλουμε να επιζήσουμε σαν κοινωνία και σαν έθνος πρέπει να ξανά βρούμε σύντομα το συναίσθημα της ντροπής και της δίκης του Πρωταγόρα…..
Η περιορισμένη θητεία για όλα τα δημόσια λειτουργήματα έχει τις ρίζες της στις θέσεις του Πρωταγόρα για την δημοκρατία , γιατί στον Πρωταγόραδεν υπάρχουν «ειδικοί» , επαγγελματίες πολιτικοί, για να μιλούν αποκλειστικά και όπως τους συμφέρει για την ντροπή και το δίκαιο.
Μετά από΄2,500 χρόνια η πολιτική και η δημοκρατία βρίσκονται σε παγκόσμια κρίση, γιατί δεν εφαρμόστηκαν σωστά από τους πολιτικούς , «Γιάννης πίνει, Γιάννης κερνάει», οι νόμοι του Δία και του Πρωταγόρα για την ντροπή και το δίκαιο.
Στον ποινικό κώδικα η απάτη κατά των ατόμων είναι κακούργημα και τιμωρείται αυστηρά, επιβάλλεται κάθειρξη έως δέκα (10) έτη και χρηματική ποινή. Αν η απάτη στρέφεται άμεσα κατά του νομικού προσώπου του ελληνικού δημοσίου τιμωρείται αυστηρότερα και επιβάλλεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα (10) ετών και χρηματική ποινή έως χίλιες (1.000) ημερήσιες μονάδες.
Αναμφισβήτητα η πολιτική απάτη κατά του δημοσίου συμφέροντος είναι κακούργημα και πρέπει κάποτε να αρχίσει να τιμωρείται, για να σταματήσει η παγκόσμια κρίση εμπιστοσύνης στην πολιτική και στη δημοκρατία.
Αναμφισβήτητα η περιορισμένη θητεία είναι η λύση για να σταματήσει η πολιτική να γίνεται προσοδοφόρο επάγγελμα.
Το 1215 στην Αγγλία εκδόθηκε για πρώτη φορά συνταγματικό κείμενο , η λεγόμενη Μάγκνα Κάρτα (MagnaCharta) , που θεωρείται ένα από τα πιο σημαντικά έγγραφα στην ιστορία της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου.
Η Μάγκνα Κάρτα ζητούσε από τον Βασιλιά να αποκηρύξει κάποια δικαιώματά του, να σεβαστεί τις νομικές διαδικασίεςκαι να αποδεχτεί ότι θα δεσμεύεται από τους νόμους και να προστατεύει τα δικαιώματα των υπηκόων του , ιδιαίτερα από την παράνομη φυλάκιση.
Πρόσφατα στη Ουαλία άρχισαν τα πρώτα δειλά βήματα για τους νόμους του Πρωταγόρα και του Δία. Κάτι που πέρασε σκόπιμα στα ψιλά του τύπου και σύντομα πρέπει όλοι να ακολουθήσουν σοβαρά και καλύτερα.
Τα τελευταία δύο χρόνια, το ουαλικό κοινοβούλιο, αγωνίζεται να αντιμετωπίσει το σκόπιμο ψέμα των πολιτικών και το πώς να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη του κοινού στη δημοκρατία.
Το Ουαλικό Κοινοβούλιο ψήφισε νόμο που καθιστά παράνομο για τους υποψηφίους να λένε ψέματα κατά τη διάρκεια των εκλογών.
Ο νέος νόμος ανοίγει τον δρόμο για ένα νέο ποινικό αδίκημα, η υποβολή ψευδών ή παραπλανητικών δηλώσεων γεγονότων για να βοηθήσει έναν υποψήφιο στις εκλογές. Ο νόμος δεν θα τεθεί σε ισχύ το νωρίτερο το 2030.
Είναι σημαντικό το νομοσχέδιο θεσπίζει επίσης ένα σύστημα ανάκλησης, δίνοντας στο κοινό την ευκαιρίανα αποβάλει πολιτικούς που έχουν συμπεριφερθεί άσχημα από το Ουαλικό Κοινοβούλιο μεταξύ των εκλογών. «Αυτόν που δεν μπορεί να έχει μερίδιο στην αιδώ και την δίκη να τον σκοτώνουν, γιατί είναι αρρώστια για τις πόλεις.»
1. Όποιος με την εν γνώσει παράσταση ψευδών γεγονότων σαν αληθινών ή την αθέμιτη απόκρυψη ή παρασιώπηση αληθινών γεγονότων βλάπτει ξένη περιουσία πείθοντας κάποιον σε πράξη, παράλειψη ή ανοχή με σκοπό από τη βλάβη αυτής της περιουσίας να αποκομίσει ο ίδιος ή άλλος παράνομο περιουσιακό όφελος τιμωρείται με φυλάκιση, και αν η ζημία που προξενήθηκε είναι ιδιαίτερα μεγάλη, με φυλάκιση τουλάχιστον τριών (3) μηνών και χρηματική ποινή. Αν η ζημία που προκλήθηκε υπερβαίνει συνολικά το ποσό των εκατόν είκοσι χιλιάδων (120.000) ευρώ επιβάλλεται κάθειρξη έως δέκα (10) έτη και χρηματική ποινή.
2. Αν η απάτη στρέφεται άμεσα κατά του νομικού προσώπου του ελληνικού δημοσίου, των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου ή των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης και η ζημιά που προκλήθηκε υπερβαίνει συνολικά το ποσό των εκατόν είκοσι χιλιάδων (120.000) ευρώ επιβάλλεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα (10) ετών και χρηματική ποινή έως χίλιες (1.000) ημερήσιες μονάδες. Η πράξη αυτή παραγράφεται μετά είκοσι (20) έτη.
Έχουμε καταθέσει θεσμικά τις τεκμηριωμένες απόψεις μας για τις ανακρίβειες και τα μαργαριτάρια της ιστοσελίδας του δήμου μας και ο δήμος γνωρίζει τις ανακρίβειες , αλλά δεν θεωρεί σημαντικό να τις διορθώσει για δέκα ψήφους…γίνεται συνεργός και άθελα πλαστογραφεί την ιστορία του τόπου μας. Θα συνεχίσουμε “να λέμε τα σύκα σύκα” μέχρι να επικρατήσει ο κοινός νους .
«H ιστορία δεν σβήνεται, δεν ξαναγράφεται και δεν κρύβεται». Αναφέρουμε συνοπτικά κανόνες της ιστοριογραφίας.
«Για να μπορεί όμως η ιστορική συγγραφή να είναι ωφέλιμη, πρέπει να είναι αντικειμενική και να υπηρετεί μόνο την παρουσίαση της αλήθειας,γιατί, αν λείπει το στοιχείο της αλήθειας, η ιστορία καταντά ανωφελές διήγημα». Πολύβιος(202 π.Χ. – 120 π.Χ.)
Ο καθένας πιστεύει ( κάνει και γράφει ) ότι καταλαβαίνει. Εμπεδοκλής. (Ακράγαντας, 495 π.Χ. – Αίτνα, 435 π.Χ.)
«Τόσο αδοκίμαστα αναζητούν οι πολλοί την αλήθεια και στρέφονται προς όσα βρίσκουν έτοιμα» και “Άλλαξαν την καθιερωμένη σημασία των λέξεων, ανάλογα με το πώς τους συνέφερε» Θουκυδίδης (περ. 455 π.Χ. – περ. 399 π.Χ.)
«Γιατί όσα λέγουν οι Έλληνες είναι, καθώς μου φαίνεται, πολλά και γελοία].» Εκαταίος ο Μιλήσιος (περ. 560 π.Χ. – περ. 480 π.Χ.)
Η πλαστογραφία και παραχάραξη της ιστορίας αναφέρεται στην εσκεμμένη παραποίηση, διαστρέβλωση ή κατασκευή , αλλοίωση ή ψευδής παρουσίαση ιστορικών γεγονότων, εγγράφων και μνημείων για την εξυπηρέτηση διάφορων σκοπιμοτήτων, π.χ. τοπικιστικών, μέσω της κατασκευής «πλαστών ντοκουμέντων»ή της αποσιώπησης της αλήθειας.
Στοχεύουν στην αλλοίωση της ιστορικής αλήθειας, δημιουργώντας μια ψευδή εικόνα του παρελθόντος που υποστηρίζει μια συγκεκριμένη ατεκμηρίωτη αφήγηση και παραπλανούν την κοινή γνώμη. Η «πλαστογραφία και παραχάραξη της ιστορίας» συχνά καταγγέλλεται ως προσβολή της ιστορικής αλήθειας και της συλλογικής μνήμης.
Tο Κάστρο Παραλίου Άστρους αναμφισβήτητα δεν είναι το κάστρο Estella ,σίγουρα δεν είναι το Κάστρο Άστρους και σίγουρα δεν χτίστηκε το 1256 , αλλά χτίστηκετον 15ο αιώνα η αργότερα τον 17οαιώνακαι σίγουρα δεν είναι το Κάστρο Άστρους , ακόμα και ο όμιλος Πυράμια χρησιμοποιούσε το σωστό όνομα Κάστρο Παραλίου Άστρους.
Οι ατεκμηρίωτες αναφορές χωρίς ιστορικά στοιχεία και αξιόπιστες πηγές είναι «ανωφελές διήγημα» … «πολλά και γελοία», είναι παραμύθια για μικρά παιδιά , που φαίνεται έκδηλα η έλλειψη σοβαρής επιστημονικής εργασίας και εύλογα η τοπική κοινωνία περιφρονεί, γελά , κοροϊδεύει και αγνοεί. Τελικά οι πλαστογράφοι και παραχαράκτες της ιστορίας κατατάσσονται τελεσίδικα από την κοινωνία στα ανάλογα ντουλάπια της ντροπής και απαξίωσης. Γιατί η τοπική κοινωνία γνωρίζει, «H ιστορία δεν σβήνεται, δεν ξαναγράφεται και δεν κρύβεται».
Τα παρακάτω μαργαριτάρια της ιστοσελίδας του δήμου μας είναι διαχρονικά το μεγαλύτερο ψέμα του τόπου μας, που έχουν γράψει ερασιτέχνες “δήθεν ιστορικοί” μελετητές, εσφαλμένα χωρίς τεκμήρια και αναφορές σε αξιόπιστες πηγές . Άν υπήρχαν ιστορικά στοιχεία και αξιόπιστες αναφορές, απλά θα ήταν κατατεθειμένες στα υπάρχοντα ανακριβέστατα και παραπλανητικά φυλλάδια.
Το μεγαλύτερο ψέμα του τόπου μας, το Κάστρο Παραλίου Άστρους είναι ατεκμηρίωτα το κάστρο Estella και ψευδέστατα χτίστηκε το 1256.
Οι ανώνυμοι ερασιτέχνες και άσχετοι ιστοριογράφοι στο πρόσφατο Τουριστικό Οδηγό του δήμου μας συνεχίζουν τις ατεκμηρίωτες ανακρίβειες πλαστογράφοντας την ιστορία του τόπου μας .Η «πλαστογραφία και παραχάραξη της ιστορίας» συχνά καταγγέλλεται ως προσβολή της ιστορικής αλήθειας.
«Στην κορυφή του λόφου «Νησί» δεσπόζει το Κάστρο του Άστρους, χαµένο στα βάθη των αιώνων, κτισµένο (σύµφωνα µε το Χρονικό του Μορέως) το 1256 από τον Γουλιέλµο Β’ Βιλλεαρδουίνο υπό την ονομασία «Castello della Estella», που µεταφράζεται Κάστρο του Άστρου»,
H παρακάτω ανάρτηση δεν βρίσκεται στην ιστοσελίδα του δήμου αλλά υπάρχει στο διαδίκτυο με το όνομα του δήμου. Μάλλον είναι από παλιότερη ανάρτηση της ιστοσελίδας η από κείμενο του Επιχειρησιακού Προγράμματος που οι ανώνυμοι «ερασιτέχνες ιστορικοί » της ιστοσελίδας δεν θέλουν να κατεβάσουν .
Οι πλαστογράφοι της ιστορίας χρησιμοποιούν όλα τα αθέμιτα μέσα με ¨πολλά και γελοία”.
Ευχόμαστε κάποτε ο δήμος να κάνει τα αυτονόητα και να σταματήσουν οι ατεκμηρίωτες γελοιότητες. Είναι απαράδεκτο και υβριστικό για την τοπική κοινωνία,να υπάρχουν ανεπίσημες απαξιωτικές αναφορές ,που δήθεν κρύβονται, για το Άστρος .
«και το 1805 περίπου ιδρύθηκε η χειμερινή έδρα της σχολής στα καλύβια του Αγιάννη το σημερινό Άστρος.» Αιδώς Αργείοι.
Ένα μόνο ιστορικό στοιχείο (έγγραφο) , τα «Πρακτικά της Β’ Εθνικής των Ελλήνων Συνελεύσεως συγκροτηθείσης Εν Άστρει την ΚΘ Μαρτίου αωκγ’ και γ’ της ανεξαρτησίας» είναι επαρκέστατο τεκμήριο, ένα συνταγματικό κείμενο, που επιβεβεαιώνει αναμφισβήτητα και τελεσίδικα το ιστορικόν Άστρος υπήρχε πολύ νωρίτερα από το 1823 , δεν χρειάζεται τίποτα άλλο, όλα τα άλλα είναι περιττά , «πολλά και γελοία».
Για όσους έχουν μια στοιχειώδη επιστημονική νομική κατάρτιση διαβάζουν τα υπάρχοντα ιστορικά στοιχεία, μπορούν να διαβάζουν και να καταλαβαίνουν τα συνταγματικά κείμενα , είναι έκδηλο σύμφωνα με την αδιαφιλονίκητη νομική ερμηνεία των εγγράφων της Εθνοσυνέλευσης, η συνταγματική Εθνοσυνέλευση επιβεβαίωσε κατηγορηματικά με πολλά έγγραφα και ιστορικά στοιχεία το όνομα του οικισμού ήταν Άστρος πριν την 29η Μαρτίου 1823.
(1) Όταν ο ανώνυμος συγγραφέας του κειμένου ( ανώνυμος σκόπιμα για μην γελοιοποιείται…η για άλλους σκόπιμους παραπλανητικούς λόγους ) δεν γνωρίζει ούτε τα αδέλφια του Άκουρου , είναι καλύτερα να αλλάξει το επάγγελμα του ερασιτέχνη ιστορικού…γιατί δεν τον πιστεύει κανένας και γελούν όλοι με τα κείμενα του. Άραγε που τον βρήκε και γιατί τον κρύβει ο Δήμος μας ?
Τα παραπάνω ατεκμηρίωτα συμπεράσματα έκδηλα είναι γελοιότητες, «είναι πολλά και γελοία», και αναφέρονται λανθασμένα και ατεκμηρίωτα σε φυλλάδια και στο διαδίκτυο.( Δεν αναφέρονται σε ιστορικές μελέτες η βιβλία).
Κανένας διακεκριμένος η μη διακεκριμένος ιστορικός μελετητής, δεν υπάρχουν ιστορικές μελέτες η βιβλία , ούτε κατατίθοντα απλά γιατί δεν υπάρχουν, επαναλαμβάνω κανένας ιστορικός μελετητής ούτε οι νεότεροι , αναφέρουν ότι το ΚάστροΠαραλίου Άστρους κτίστηκε το 1256 και είναι το κάστρο Εστέλλα του Χρονικού του Μορέως, γιατί ο ακαδημαίκός και καθηγητής Πανεπιστημίου Ν.Βέης και πολλοί άλλοι διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές είναι επιστημονικά και τεκμηριωμένα πειστικοί.
Το νόμιμο όνομα «ΚάστροΠαραλίου Άστρους» σύμφωνα με την Ελληνική νομοθεσία , με τα κείμενα του ΥΠΠΟΑ ,του Δήμου Βόρειας Κυνουρίας και όλου τον ντουνιά με χιλιάδες σελίδες βιβλιογραφίας, ακόμα και σε κείμενα του ομίλου Πυράμια ,είναι « Κάστρο Παραλίου Άστρους». Τελεία και πάβλα.
Μερικοί άσκοπα προσπαθούν να «ξαναγράψουν» την ιστορία… όπως τους συμφέρει. Αλλά η ιστορία δεν ξαναγράφεται με παραμύθια, ανακρίβειες και γελοιότητες.
Ο δήμος μας μπορεί να μην χρησιμοποιεί αποκλειστικά παραπλανητικά “φυλάδια” και αν θέλει μπορεί να εξακριβώσει την ιστορική αλήθεια σε ιστορικά στοιχεία και αξιόπιστες πηγές .
Το ΥΠΠΟΑ , πολλοί διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές και διακεκριμένοι καστρολόγοι, πειστικά και τεκμηριωμένα συμφωνούν το «Castiello la Estella» (Kάστρο του Άστρους) είναι το κάστρο που βρίσκεται στη θέση Ξεροκάμπι στον Αγιάννη του Άστρους καιτο Κάστρο Παραλίου Άστρους αναμφισβήτητα δεν είναι το κάστρο Estella, σίγουρα δεν είναι το Κάστρο Άστρους ( δεν υπάρχουν πουθενά γειτονικά κάστρα με το ίδιο όνομα) και σίγουρα δεν χτίστηκε το 1256 , αλλά χτίστηκε τον 15ο αιώνα η αργότερα τον 17οαιώνα. Ακόμα και ο όμιλος Πυράμια χρησιμοποιούσε το σωστό όνομα Κάστρο Παραλίου Άστρους.
Οι διακεκριμένοι ιστορικοί μελετητές Νίκος Βέης , Σπ. Λάμπρος , Κ.Ρωμαίος ,Ε. Καρποδίνης, Αδαμ. Αδαμαντίου ,Αναστάσιος Ι. Μπάλλας και πολλοί άλλοι τοποθέτησαν πειστικά το «CastiellolaEstella» (Kάστρο του Άστρους)του Αραγωνικού Χρονικού του Μορέως , το οποίο έκτισε το 1256 ο πρίγκιπας του Μορέως Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος , στην τοποθεσία «Ξεροκάμπι» ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) και Άγιος Πέτρος.
Η Θυρέα ήταν θρύλος τουλάχιστον από το 1500 π.χ. η νωρίτερα αφού οι Δαναοί είχαν εγκατασταθεί στο Άργος από το 2,800-2000 και από τους Δαναούς προέρχονται οι Θυρεάτες, που οι Δαναοί λογικά ήρθαν στη Θυρέα τουλάχιστον πριν το 2,000, σίγουραη Θυρέαήταν θρύλος πολύ πριν το Τρωϊκό πόλεμο (1250-1240 π.χ.). «Θυρέας Όμηρος μεν ουκ ωνόμασεν, οι δ’ άλλοι θρυλούσι» Στράβων 376 (Θυεράτις Γη σελ 23).
Ως προς το τοπωνύμιο «Θυρέα», οφείλει την προέλευσή του στο ότι η περιοχή αποτελούσε τη δίοδο ή θύρα επικοινωνίας και μετάβασης από το Κράτος του Άργους στο Κράτος της Σπάρτης και τανάπαλιν (Θουκυδίδης, Β΄ 27). Το φυσικό μάλιστα όριο, κατά τον Ευριπίδη (Ηλ. 410-2), ήταν ο «Ταναός», δηλαδή ο σημερινός χείμαρρος Τάνος.
Αλλά υπάρχει και η άλλη άποψη ,η Θυρέαπήρε το όνομα από τον Θυρεάτη η Θυραιάτη η Θυραίο , έγγονο του Πελασγού.
«Η Θυρέα εν τη Αργολίδι γη και ο Θυρεάτης καλούμενος κόλπος από του Θυραιάτα * τούτου τα ονόματα εσχήκασι» Παυσανίας VIII ,3,3)(*από Θυρεάτης η Θυραιάτης η Θυραίος , ήταν γυιός του Λυκάονος, αρχαίου βασιλιά της Αρκαδίας , γιού του Πελασγού) (Θυεράτις Γη σελ 25).
ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ Ἱστορίαι V.41.2 «Η Κυνουρία γη έχει εν αυτή Θυρέαν και Ανθήνην πόλιν,νέμονται δε αυτήν Λακεδαιμόνιοι».[2.27.2] “ἐκπεσοῦσι δὲ τοῖς Αἰγινήταις οἱ Λακεδαιμόνιοι ἔδοσαν Θυρέανοἰκεῖν καὶ τὴν γῆν νέμεσθαι , ἡδὲΘυρεᾶτιςγῆμεθορία τῆς Ἀργείας καὶ Λακωνικῆς ἐστίν, ἐπὶ θάλασσαν καθήκουσα. καὶ οἱ μὲν αὐτῶν ἐνταῦθα ᾤκησαν, οἱ δ᾽ ἐσπάρησαν κατὰ τὴν ἄλλην Ἑλλάδα».
Οι Αιγινήτες στην αρχή του Πελοποννησιακού πολέμου καταδιώχθηκαν από την πατρίδα τους από τους Αθηναίους και διασκωρπήθηκαν όπου μπορούσαν σε ολόκληρη την Ελλάδα. Μερικοί εγκαταστάθηκαν στην Θυρέα, που τους παραχώρησαν οι Λακεδαιμόνιοι, και άρχισαν να οχυρώνονται στη σημερινή τοποθεσία του λιμανιού του Αγίου Ανδρέα στην αρχαία πόλη Ανθήνη,( όπως αναφέρει ο Παυσανίας), γιατί γνώριζαν τους Αθηναίους. Αλλά το 424 π.χ. ο Αθηναίος στρατηγός Νικίας τους καταδίωξε πάλι και οι Αιγινήτες κατέφυγαν στην γειτονική οχυρωμένη αρχαία πόλη Θυρέα, εγκαταλείποντας τα οχυρά και μισοτελειωμένα τείχη. Ο Νικίας κατεύκασε την αρχαία πόλη Θυρέα για να εξοντώσει τους Αιγινήτες.
Μερικοί Αιγινήτες, αφού δεν είχαν πατρίδα, κατέφυγαν στα βουνά και μερικοί εγκαταστάθηκαν στον Πλάτανο και στο Αγιάννη. Υπάρχει η εκδοχή ο Αγιάννης πήρε το όνομα από τους Αγιαννίτες , που προήλθε από τους Αιγινήτες.
Ο Θουκυδίδης αναφέρει χαρακτηριστικά για την αρχαία πόλη Θυρέα, (Θουκυδίδης 4,56,4,57 )«πάση την στρατιά και αιρούσι Θυρέαν. Και την τε πόλιν κατεύκασαν και τον ενόντα εξεπόρθησαν, τους τε Αιγινήτας…».
Η κρατούσα άποψη από την παραπάνω και άλλες αναφορές του Θουκυδίδη , το άστυ (η πόλη) Θυρέα βρισκόταν αναμφισβήτητα στα ενδότερα του κάμπου της Θυρεατικής Γης η Θυρέαςκαι η«άνω πόλις εν η ώκουν»Θυρέα ήταν στο Ελληνικό η Τειχιό.
Από τη τοποθεσία της αρχαίας πόλη Θυρέας ,συμπεραίνουμε στην αρχαιότητα οι κάτοικοι στην περιοχή κατοικούσαν στα ενδότερα φαίνεται πιθανά για λόγους υγείας απέφευγαν τα έλη, γιατί η γη δεν ήταν καλλιεργήσιμη γύρω από τα έλη και προτιμούσαν τις βουνοπλαγιές ,που επίσης ήταν μακριά από τους πειρατές.
Η πόλη Θυρέαήταν διμερής, γιατί επίσης υπήρχε και η άνω πόλη στη περιοχή του Ελληνικού η Τειχιό. Ο Θουκυδίδης αναφέρει την πόλη Θυρέα στα ενδότερα του κάμπου Θυρέας αλλά και την«άνω πόλις εν η ώκουν». Συμπεραίνομε από την έμφαση του μεγάλου ιστορικού «εν η ώκουν»ότι οι κάτοικοιγια τους λόγους τους πρωταρχικά κατοικούσαν στην άνω πόλη. Η«άνω πόλη» Θυρέα ήταν στο Ελληνικό η Τειχιό μεταξύ Άστρους και Αγιάννη.
Σε απόσταση πέντε χιλιομέτρων από το σημερινό Άστρος, στην περιοχή ΕλληνικόηΤειχιό , πιθανόταταεδώήτανηεπάνωπόλητηςΘυρέας ,υπήρχε Ναός αφιερωμένος στο Θεό Απόλλωνα τον οποίο λάτρευαν ιδιαίτερα οι Κυνούριοι. Στη θέση αυτή σήμερα βρίσκονται ερείπια αρχαίας πόλης του 5ου έως 3ου π.χ. αιώνα κατά τις εκτιμήσεις των αρχαιολόγων.
ΑπότοΔήμομας
«Σε απόσταση περίπου 5 χιλιομέτρων από το Άστρος στην κορυφή του λόφου πάνω από τις στροφές «κοδέλες » σε λίγη απόσταση από τον ανηφορικό δρόμο προς τον Αγιάννη βρίσκεται τοΕλληνικόηΤειχιό,από εκεί η θέα της Θυρεάτιδας Γης και του Αργολικού κόλπου είναι εξαιρετική. Στο σημείο υπάρχει επιγραφή της αρχαιολογικής υπηρεσίας που οδηγεί σε αγροτικό δρόμο και μετά από 2 χιλιόμετρα φθάνει ο επισκέπτης σε ένα πλάτωμα, που αποτελεί την αρχή 15λεπτης πορείας που οδηγεί στην κορυφή ενός λόφου, του Τειχιού ή Ελληνικού. Εδώ αντικρίζει κανείς τα ερείπια του αρχαίου ιερού ναού του Θεού Απόλλωνα, ερείπια τειχών, οικοδομημάτων και υπόγειων δεξαμενών καιλειψάνωντηςΆνωΘυρέαςή για κάποιους άλλους της Νηρηίδας».
Από την αρχαία πόλη Θυρέα πήρε το όνομα η περιοχή Θυρεάτις Γη η περιοχή Θυρέα. Το ιστορικόν Άστρος είναι συνέχεια της αρχαίας πόλης Θυρέας.
Το Άστρος Κυνουρίαςβρίσκεται στη δυτική παραλία του Αργολικού ,εκεί που στο παραπάνω χάρτη διακρίνεταιη αρχαία πόλη Θυρέα (Τhyrea)καιεκεί που ήταναργότερατο πόλισμα Άστρον, νότια από την πρώτη πόλη της Ευρώπης το ιστορικό Άργος και την έδρα του Μυκηναϊκού πολιτισμού Μυκήνες.
Η Ανθήνη
Η κρατούσα άποψη , από αναφορά του Παυσανία, είναι οι Αιγινητες έκτιναν το τείχη στην αρχαία πόλη Ανθήνη , που βρισκόταν κοντά στο σημερινό λιμάνι του ‘Αγιου Ανδρέα. Δεν γνωρίζουμε άλλες αναφορές απο διακεκριμένους ιστορικούς μελετητές σαν τον Παυσανία. Παυσανίας [38.6] ἀπὸ δὲ τῶν πολυανδρίων ἰόντι Ἀνθήνη τέ ἐστιν, [ἐς] ἣν Αἰγινῆταί ποτε ᾤκησαν, καὶ ἑτέρα κώμη Νηρίς, τρίτη δὲ Εὔα μεγίστη τῶν κωμῶν:» Επάνω σε λόφο γνωστό ως «νησί του Άγιου Ανδρέα» βρίσκονται τα λείψανα της οχύρωσης του οικισμού, κυκλώπειου τύπου, τα οποία είναι διακριτά στη βόρεια πλευρά του λόφου. Τμήματα σώζονται επίσης από τον εξωτερικό οχυρωματικό περίβολο, με πύργους που χρονολογούνται κατά τον 5ο με 4ο αιώνα π.Χ.[3]
Από, Βικιπαίδεια , «Η Ανθήνη ήταν αρχαία πόλη κοντά στη σημερινή κωμόπολη του Άστρους.[1] Βρίσκεται στα όρια της πεδιάδας της Θυρεάτιδος, στην παραλία του Αγίου Ανδρέα και σε απόσταση 3 χλμ από τον οικισμό.[2] Επάνω σε λόφο γνωστό ως «νησί του Άγιου Ανδρέα» βρίσκονται τα λείψανα της οχύρωσης του οικισμού, κυκλώπειου τύπου, τα οποία είναι διακριτά στη βόρεια πλευρά του λόφου. Τμήματα σώζονται επίσης από τον εξωτερικό οχυρωματικό περίβολο, με πύργους που χρονολογούνται κατά τον 5ο με 4ο αιώνα π.Χ.[3]
Ο οικισμός μετέπειτα μεταφέρθηκε πιο χαμηλά προς τη θάλασσα, όπου σήμερα υπάρχουν ερείπια από την υστερορωμαϊκή εποχή καθώς και συμπληρωματική οχύρωση που προστέθηκε κατά τους βυζαντινούς χρόνους.
Τέλος στην ευρύτερη περιοχή και σε μικρή απόσταση, στο σημερινό Βρασιάτη ποταμό, υπάρχει παλαιό λιθόκτιστο γεφύρι τοξωτού τύπου, το οποίο είναι ημικατεστραμμένο».
ΟΠαυσανίας αναφέρει οι Αιγινήτες κατοικούσαν στην Ανθήνη, «Ἀνθήνη τέ ἐστιν, [ἐς] ἣν Αἰγινῆταί ποτε ᾤκησαν»Παυσανίας , Ελλάδος περιήγησις /Κορινθιακά.
Υπάρχει και η αναφορά , οι Αιγινήτες άρχισαν να οχυρώνονται στη σημερινή χερσόνησο του Παραλίου Άστρους, αλλά δεν γνωρίζουμε αν υπάρχουν για αυτό πειστικές αναφορές από διακεκριμένους ιστοριογράφους και τεκμήρια .
ΤαΠυράμια
Το κάστρο Εστέλλα, «Castiello la Estella» Κάστρο του Άστρους , στον Αγιάννη ,διακρίνεται σαν πραγματική πυραμίδα και μακρυνό αστέρι «επάνω εις τα όρη » suso en law montanyas , όπως αναφέρεται στο Χρονικό του Μορέως. Στο βάθος ευθεία ο Αργολικός και στο κέντρο στο μικρό λόφο είναι το «νησί» που είναι το Κάστρο Παραλίου Άστρους . Είναι αυτονόητο, ποτέ και πουθενά δύο γειτονικά κάστρα δεν είχαν το ίδιο όνομα . Τεκμηριωμένα το Castiello la Estella» Κάστρο του Άστρους βρίσκεται στον Αγιάννη και δεν υπαρχει άλλο γειτονικό κάστρο με το όνομα Εστέλλα,η Κάστρου του Άστρους, τελεία και πάβλα. Οι φωτογραφίες από το φίλο και γείτονα μας στη παλιά “μητρόπολη του Αγιάννη Σουληνάρι” Θόδωρο Μαγκλή
Η πυραμίδα του Ελληνικού
Βέβαια μερικοί με λίγη φαντασία βλέπουν και δημιουργούν όπου θέλουν “αστέρια και πυραμίδες”.Όπως φαίνεται από διάφορες μεριές παραπάνω στην τοποθεσία δεν υπάρχει πυραμίδα ούτε με μεγάλη φαντασία η χερσόνησος έχει “αστεροειδές” σχήμα.
Μερικοί αναφέρουν στη αρχαιότητα στη σημερινή τοποθεσία του Παραλίου Άστρους υπήρχαν πιθανάταΠυράμια και οι Απόβαθμοι, και προσθέτουν η ονομασία Πυράμια προήλθε από το σχήμα πυραμίδας της χερσονήσου . Επίσης αναφέρουν, αφού ξεχνούν προσωρινά τα όνομα Πυράμια ,Απόβαθμοι και Σκάλα η Σκάλα του Άστρους , επίσης το όνομα Άστρος προήλθε από το “αστεροειδέςσχήμα της χερσονήσου“……Όπως φαίνεται από διάφορες μεριές παραπάνω στην τοποθεσία δεν υπάρχει πυραμίδα ούτε με μεγάλη φαντασία η χερσόνησος έχει “αστεροειδές” σχήμα. Βέβαια μερικοί με λίγη φαντασία βλέπουν και δημιουργούν όπου θέλουν “αστέρια και πυραμίδες”...Φαίνεται η πυραμίδα δανείστηκε από την έκδηλη αναφορά για το Κάστρο Εστέλλα στον Αγιάννηη από τις πυραμίδες στο Άργος και το “αστεροειδέςσχήμα της χερσονήσου” δημιουργήθηκε όπως μας συμφέρει .
Είναι σχετικά με το θέμα οι κανόνες της ιστοριογραφίας, «τόσο αδοκίμαστα αναζητούν οι πολλοί την αλήθεια και στρέφονται προς όσα βρίσκουν έτοιμα» χωρίς τεκμηριωμένα στοιχεία και «άλλαξαν την καθιερωμένη σημασία των λέξεων, ανάλογα με το πώς τους συνέφερε» Θουκυδίδης , « η ιστορία καταντά ανωφελές διήγημα» Πολύβιος και «είναι, καθώς μου φαίνεται, πολλά και γελοία»Εκαταίος ο Μιλήσιος.
Σε σχετική αναφορά ο Πλούταρχος αναφέρει τα Πυράμια ήταν «πυραμίδα τινά, ίσως μνημείο», σαν εκείνη την μικρή πυραμίδα στο Λιγουριό της Αργολίδας, που ήταν οίκισμα . Στην χερσόνησο του Παραλίου Άστρους δεν υπάρχουν τεκμηριωμένα μνημεία και οικίσματα, σαν τις αρκετές υπάρχουσες μέχρι σήμερα πυραμίδες της Αργολίδας.
«….ότε κατά πρώτον ο Δαναός απέβη εις την χώρα αυτών κατά τα Πυράμια της Θυρεάτιδας (1) εν ω επορεύετο προς το Άργος» (1): Ο Δαναός ήλθεν εξ’ Αιγύπτου και εκυρίευσεν, ώκισε και εξεπολίτισε το Άργος. Η Θυρεάτις είναι χώρα της Αργολίδος προς την Λακωνικήν, κατά την παραλίαν. Τα δε Πυράμια φαίνεται εκ του ονόματος ότιείχε κατά την αρχαιότητα πυραμίδα τινά, ίσως μνημείο της Αιγυπτιακής εκείνης αποβάσεως.Τοιαύτη μικρά πυραμίς σώζεταιμέχρι τούδε και αλλαχού της Αργολίδος ,κατά την Λίσσαν, το Λιγουριόν.»
Στην Ελλάδα η γνωστότερη πυραμίδα είναι η «πυραμίδα του Ελληνικού». Βρίσκεται στο σημερινό χωριό Ελληνικό, κοντά στον δρόμο που συνέδεε στην αρχαιότητα το Άργος με την Τεγέα.
Η πυραμίδα αυτή δεν περιγράφεται από τον περιηγητή Παυσανία (ο Παυσανίας ήταν από την ελληνική αποικία Μαγνησία της Μ. Ασίας και έζησε τον 2ο αιώνα μ.Χ.). Είναι παράδοξο το γεγονός ότι ο Παυσανίας αναφέρεται σε άλλη πυραμίδα της Αργολίδος, λίγο έξω από το σημερινό Λυγουριό……….
Ο Παυσανίας δεν αναφέρει την πυραμίδα, αλλά σημειώνει πως στην περιοχή υπήρχαν «πολυάνδρια», δηλαδή ομαδικοί τάφοι. Αυτό ενισχύει την άποψη ότι δεν αναφέρεται στην πυραμίδα γιατί την εντάσσει στους τάφους. Με άλλα λόγια, η πυραμίδα ήταν τάφος. Άλλωστε και στην αρχαία Αίγυπτο οι πυραμίδες ήταν τύμβοι των Φαραώ.
Άλλοι μελετητές υποστηρίζουν ότι η πυραμίδα χρησιμοποιείτο για να στέλνουν μηνύματα με σήματα φωτιάς σε απομακρυσμένα σημεία. Δηλαδή την χρησιμοποιούσαν ως επικοινωνιακό κέντρο. Αυτό σίγουρα θα ήταν χρήσιμο σε περιόδους πολέμου.
Κατά άλλους μελετητές, η πυραμίδα ίσως ήταν ένα αστρονομικό παρατηρητήριο. Ο Αμερικανός αρχαιολόγος L. E. Lord υποστήριξε ότι η πυραμίδα ήταν ένα μικρό φρούριο, ενώ ο Β. Κατσιαδράμης υποστήριξε ότι ήταν ένας μικρός βωμός όπου γίνονταν θυσίες (φυσικά ζώων, αφού στην αρχαία Ελλάδα δεν γίνονταν ανθρωποθυσίες)
Η Πυραμίδα του Λυγουριού
Η πυραμίδα αυτή βρίσκεται στους πρόποδες του όρους Αραχναίο (από Άργος προς Επίδαυρο) με διαστάσεις 14×12 μέτρα περίπου.Έχει χρονολογηθεί (με την μέθοδο της θερμοφωταύγειας) στο 2100 π.Χ.Ο Παυσανίας δεν αναφέρει τίποτα για το κτίσμα και η πρώτη αναφορά που έχουμε, είναι από την “Γαλλική Επιστημονική Αποστολή στον Μοριά”.
Οι πρώτες ανασκαφές διενεργήθηκαν στις 9 – 18 Δεκεμβρίου του 1936 και στις 1 – 9 Αυγούστου του 1937 υπό την διεύθυνση του Αμερικανού αρχαιολόγου Ρ. Σκράντον. Οι διαστάσεις της πυραμίδας του Λιγουριού δείχνουν καθαρά την ομοιότητα σε τύπο και πιθανώς σε χρήση, με την πυραμίδα του Ελληνικού.
Η πυραμίδα σήμερα είναι σχεδόν ισοπεδωμένη. Όπως βλέπουμε και στην φωτογραφία δεξιά, ελάχιστες πέτρες έχουν μείνει στην θέση τους για να δείχνουν το αρχιτεκτονικό της σχήμα……
Οι Απόβαθμοι
Απόβαθμοι σημαίνει σημείο αποβάσεως στη στεριά από την θάλασσα.
Ο Παυσανίας αναφέρει οι Απόβαθμοι ήταν μεταξύ Λέρνης και Τημενίου, κοντά στο μνημείο του Ποσειδώνος .
Οι αναγνώστες βλέποντας το χάρτη παραπάνω και τις υπάρχουσες αναφορές για τους Απόβαθμους του Δαναού ,που πήγαινε στο Άργος, θα βγάλουν τα δικά τους συμπεράσματα
Με τις οδηγίες της θεάς Αθηνάς ναυπήγησε ένα πλοίο με πενήντα κουπιά, την πεντηκόντορο (πενηντάκωπο), έβαλε καθεμιά από τις κόρες του να τραβάει ένα κουπί, ανοίχτηκαν στη θάλασσα για το Άργος και μετά από πολλές ημέρες στη θάλασσα έφτασαν στη Λίνδο της Ρόδου, αποικία των Αργείων. Εκεί ο Δαναός αφιέρωσε άγαλμα στην Αθηνά μέσα σε ναό που έχτισαν οι Δαναΐδες. Λένε μάλιστα ότι τρεις από τις κόρες του πέθαναν κατά την παραμονή τους στο νησί και τα ονόματα τους πήραν οι πόλεις Λίνδος, Ιαλυσός και Κάμειρος. Από τη Ρόδο ο Δαναός και οι υπόλοιπες κόρες του σαλπάρισαν για την Πελοπόννησο και αποβιβάστηκαν στο χωριό Απόβαθμοι, το σημερινό Κιβέρι, κοντά στη Λέρνη. Έτσι εκπληρώθηκε μια προφητεία που είχε δώσει ο Προμηθέας στην πρόγονο του, την Ιώ: «Πέμπτη γενιά γυναικεία μετά από τον Έπαφο, με πενήντα κόρες πάλι στο Άργος αθέλητά της θα’ ρθει, για να ξεφύγει γάμο συγγενικό των ξαδέρφων˙ κι αυτοί ξετρελαμένοι από τον πόθο, σαν γεράκια ξοπίσω σε περιστέρες θα ριχτούν κυνηγώντας γάμους αταίριαστους».[2]……. Το πρωί, μόλις ξύπνησαν, συγκεντρώθηκε ο λαός και βρέθηκαν μπροστά σ’ ένα απρόσμενο θέαμα: Ένας λύκος είχε ορμήσει σε μια αγέλη βοδιών και σκότωσε τον αρχηγό τους ταύρο. Ο Λαός ερμήνευσε ως θεϊκό σημάδι το γεγονός, παραλλήλισε το εισβολέα λύκο με το Δαναό και τον ταύρο αρχηγό της αγέλης με το Βασιλιά Γελάνωρα και αποφάσισαν να δώσουν τη Βασιλεία στο Δαναό. Με αυτό τον τρόπο, λοιπόν, ο Δαναός έγινε βασιλιάς του Άργους, έχτισε την ακρόπολη με τεράστιους λαξευτούς ογκόλιθους, που ονομάσθηκε Λάρισα από την κόρη του βασιλιά Πελασγού, και θεμελίωσε ναό προς τιμή του Λυκείου Απόλλωνος, γιατί πίστευε ότι ο θεός αυτός έστειλε το λύκο εναντίον του κοπαδιού των βοδιών. [3] Η εγκατάσταση του Δαναού και των θυγατέρων του στο Άργος συνέβαλε σημαντικά στην ανάπτυξη του εγχώριου πολιτισμού.Θέσπισαν τελειότερους νόμους για θέματα του κοινωνικού και θρησκευτικού βίου. Έμαθαν στους ντόπιους τη ναυπήγηση νέου τύπου πλοίων, που μπορούσαν να κάνουν μακρινά ταξίδια. Διδάξαν τα γράμματα και την καλλιέργεια των αγρών. Άνοιξαν πηγάδια και με αρδευτικά έργα ξαναζωντάνεψαν την αργείτικη γη. [4] Αύξησαν το φυτικό πλούτο με την καλλιέργεια νέων άγνωστων φυτών, που μετέφεραν από την προηγούμενη πατρίδα τους και η διψασμένη αργολική πεδιάδα πλουτίσθηκε, ώστε να ονομασθεί από τον Όμηρο για τη γονιμότητά της «μαστάρι της γης» (ούθαρ αρούρης). [5] Ο Δαναός έγινε μάλιστα τόσο ισχυρός ηγεμόνας στο Άργος, που όρισε με νόμο οι Αργείοι στο εξής από Πελασγοί να λέγονται Δαναοί. Αργότερα όλοι οι Πελασγοί της Ελλάδας ονομάστηκαν Δαναοί, γι’ αυτό και στα Ομηρικά έπη η ονομασία αυτή συμπεριλαμβάνει το σύνολο των Ελλήνων της ηπειρωτικής και νησιωτικής Ελλάδας. [6]
Στην Ιλιάδα του Ομήρου οι δυνάμεις που εκστρατεύουν στην Τροία ονομάζονται με τρία διαφορετικά ονόματα: 170 φορές Αργείοι, 148 φορές Δαναοί και 598 φορές Αχαιοί. Αχαιοί ονομάζεται η φυλή που κυριάρχησε πρώτη στα ελληνικά εδάφη γύρω από τις Μυκήνες. Ο όρος Αργείοι προέρχεται από την αρχική πρωτεύουσα των Αχαιών, το Άργος. Το όνομα Δαναοί αποδίδεται στη φυλή που εξουσιάζει στο Άργος και την ευρύτερη Πελοπόννησο. Οι Έλληνες του Τρωικού Πολέμου ήταν μια μικρή αλλά δυνατή φυλή στη Θεσσαλία, στην περιοχή του Πελασγικού Άργους. Στους επόμενους αιώνες ο «Έλληνας» απέκτησε ευρύτερη έννοια συμβολίζοντας όλους τους πολιτισμένους, απέναντι στους «βάρβαρους», που αντιπροσώπευαν τους απολίτιστους.
Δαναός – Βικιπαίδεια Πρώτα προσέγγισαν τη Λίνδο της Ρόδου (αποικία των Αργείων) όπου ο Δαναός ίδρυσε το ιερό της Λινδίας Αθηνάς. Τελικά αποβιβάστηκαν στο χωριό Απόβαθμοι (το σημερινό Κιβέρι του Νομού Αργολίδας) απ’ όπου και ο Δαναός μετέβη στο Άργος. Βασιλιάς του Άργους τότε ήταν ο Γελάνωρας. Σαν έφτασε εκεί, ο Δαναός ζήτησε να του παραδώσουν τον θρόνο, διότι του ανήκε, αφού η προγιαγιά του Ιώ, ήταν κόρη του βασιλιά Ινάχου του Άργους. Οι Αργείοι επιφυλάχθηκαν να απαντήσουν και έθεσαν το θέμα σε δημοψήφισμα. Αλλά ενώ αναμενόταν η απάντηση του λαού, ένας λύκος μπήκε στην πόλη και επιτέθηκε σε ταύρο που ζούσε μέσα σε αυτή. Οι Αργείοι παρακολούθησαν την πάλη των δύο ζώων. Τελικά ο ταύρος νικήθηκε και κατασπαράχτηκε από τον λύκο. Τότε οι κάτοικοι του Άργους, θεώρησαν το αποτέλεσμα οιωνό ευνοϊκό για τον Δαναό και του παραχώρησαν το βασίλειο.
Ο Δαναός πήγαινε και γνώριζε που βρισκόταν το Άργος,φυσικά πέρασε από πολλά σημεία πριν φθάσει στο Άργος και απο το χάρτη φαίνεται το Τημένιο της Αργολιδας είναι το λογικό σημείο απόβασης .
Συμπεραίνουμε από τα παραπάνω η ονομασία Πυράμια προήλθε από μνημείο , οίκισμα και τα Πυράμια ήταν στην Αργολίδα ,πιθανά στη τοποθεσία που βρίσκεται η πυραμίδα του Ελληνικού η του Ληγουριού η στο κοντά στο Τημένιο και οι Απόβαθμοι , βλέποντας το χάρτη και τις υπάρχουσες παραπάνω αναφορές, ήταν από το Κυβέρι μέχρι το Ναύπλιο, πιθανά στο Κυβέρι η κοντά στο Τημένιο της Αργολίδας.
Γύρω από το Νησί υπήρχαν έλη, βούρλα και καλάμια από το Παλιόχανο και τον Ατσίγγανο μέχρι την Παλιόστερνα ,την σημερινή πλατεία του Παραλίου Άστρους.Το Νησί είναι πετρώδες, “έρημος βράχος¨ και ο Άκουρος ,οικιστής του Παραλίου Άστρους, το αποκαλούσε το “ακατοίκητο τούτο μέρος”.
Η σημερινή τοποθεσία του Παραλίου Άστρους πριν το 1832 ήταν ακατοίκητη για χιλιάδες χρόνια. . Η χερσόνησος του Παραλίου Άστρους ήταν νησί μέχρι τον 5ο αιώνα π.χ., και έγινε σταδιακά χερσόνησος από τις προσχώσεις του ποταμού Τάνου. Φυσιολογικά αργότερα από το 5ο π.χ. αιώνα “μέχρι τον 19ο αιώνα εκατέρωθεν της χερσονήσου υπήρχαν μικρολίμνες και βαλτώδεις εκτάσεις“(Από Σ.Ι.Αρβανίτη σελ 386 ) , από την “παλιόστερνα” , τοποθεσία της σημερινής κεντρικής πλατείας, μέχρι τον Ατσίγγανο και το Παλιόχανο. Το ίδιο αναφέρουν και άλλοι νεότεροι ιστορικοί μελετητές στην σημερινή κεντρική πλατεία μέχρι τον Ατσίγγανο υπήρχαν “έλη και βούρλα” και ο τόπος γύρω από την χερσόνησο λεγόταν “Λιμνιώνας”,γιατί υπήρχαν στάσιμα νερά.
Kατεβάστε την ιστορία της «πατρίδας μας» ,του Άστρους και του Αγιάννη του Άστρους , από το παραπάνω PDF έγγραφο για το αρχείο σας.(Download the history of “our homeland” Astros and Agiannis of Astros from the PDF document above for your records).
Η παρακάτω κριτική επισκόπηση της τεχνητής νοημοσύνης, τα λέει όλα καλύτερα από εμάς
«ΒασικάΧαρακτηριστικά & ΣτόχοιτηςΙστοσελίδας:
ΔιαθεσιμότηταΥλικού: Παρέχει δωρεάν το υλικό (π.χ., PDF) για αρχειοθέτηση.»
ΙστορικόΠεριεχόμενο: Περιλαμβάνει την ιστορία της Θυρεάτιδας Γης, του ιστορικού Άστρους (τόπος Β’ Εθνοσυνέλευσης 1823) και του Αγιάννη του Άστρους (πρωτεύουσα του Ελληνικού κράτους το 1822).
Στην προβολή του τόπου μας και στο τουρισμό πάντοτε προσθέτουμε, (ότι έχουμε) , ποτέ δεν αφαιρούμε.
Μετά το κατάλογο και τις πηγές, δείτε ιδιαίτερες σελίδες για το κάθε θέμα με ένα μικρό κείμενο και μερικές φωτογραφίες.
Στο ΠροαύλειοτηςΣχολήςΚαρυτσιώτη στο Άστρος σώζονται οι καμινάδες των δωματίων των οικότροφων μαθητών της σχολής με την δική τους ιστορία και ο χώρος έχει μετατραπεί σε αρχαιολογικό πάρκο και έκθεση. ΤοκτήριοτηςΣχολήςΚαρυτσιώτη,( όχι τα μνημεία του μουσείου) , τοΠροαύλειοτηςΣχολής και ο χωριστός γειτονικός «ΙερόςΧώρος»τηςΒ’ΕθνοσυνέλευσηςτωνΕλλήνων εíναι σεμνός , αρμονικός και επιβλητικός, είναι«διατηρητέονιστορικόνμνημείον» ,«ιστορικότόπος», «αρχαιολογικόςχώρος»καιείναι«μουσείοαπόμόνοςτου».
Στη προηγούμενη ιστοσελίδα του δήμου μας υπήρχε η ενότητα http://www .discoverkynouria. gr/el/sights . που αφαιρέθηκε αναιτιολόγητα και απερίσκεπτα στην καινούργια βελτιωμένη ιστοσελίδα.Η ενότητα περιείχε μικρά κείμενα και φωτογραφίες για 39 θέματα από ολόκληρο το δήμο. Παρακαλούμε το Δ.Σ. του δήμου μας η ενότητα «Αξιοθέατα» να προστεθεί στην καινούργια ιστοσελίδα.
Παρακαλούμε το Δ.Σ. του δήμου μας στη κεντρική σελίδα της ιστοσελίδας του δήμου μας.Καλωσήρθατε | ΔΗΜΟΣ ΒΟΡΕΙΑΣ ΚΥΝΟΥΡΙΑΣνα προσθέσουμεδύο φωτογραφίες, για την πρωτεύουσα του δήμου μας Άστροςκαι τον Ιερό Χώρο της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων, μαζί με τη Σχολή Καρυτσιώτη στο Άστρος.
Ενδεικτικά προτείνουμε τα παρακάτω αξιοθέατα για το Άστρος και τον Αγιάννη κ.λ.π.,
α) Αρχικά με κατάλογο σε συνοπτική σελίδα για μια σφαιρική εικόνα για όλα τα αξιοθέατα του δήμου μας και
β) Φωτγραφία και σύνδεσμο που οδηγεί σε ιδιαίτερη σελίδα με κείμενα και άλλες φωτογραφίες . (φυσικά δεν τελειώσαμε , θα προσθέσουμε και άλλα) . Για φωτογραφίες και μικρά κείμενα δείτε τους συνδέσμους, αν θέλετε να τα χρησιμοποιήσετε
ΥΑ ΥΠΠΕ/Α1/Φ05/3641/90/19-1-1975 – ΦΕΚ 250/Β/14-3-1979Τίτλος ΦΕΚ Περί χαρακτηρισμού ως αρχαιολογικού χώρου της παραλίας Αγίου Ανδρέα Κυνουρίας.
Κείμενο “Τροποποιούμε την ΥΑ 12099/779/11-4-1960 (ΦΕΚ 199/Β/11-5-1960) και χαρακτηρίζουμε ως αρχαιολογικό χώρο ολόκληρη την περιοχή Παραλίας Αγίου Ανδρέα Κυνουρίας που ορίζεται από τα αρχαία τείχη, με ζώνη προστασίας πλάτους 50 μ. έξω από αυτά και σε όλο το μήκος τους, σύμφωνα με τα συνημμένα τοπογραφικά σχέδια της Δ/νσεως Αναστηλώσεως ΥΠΠΕ”.KN 5351/1932
Η κρατούσα άποψη , από αναφορά του Παυσανία, είναι οι Αιγινητες έκτιναν το τείχη στην αρχαία πόλη Ανθήνη , που βρισκόταν κοντά στο σημερινό λιμάνι του ‘Αγιου Ανδρέα.
Κοντά στο λιμάνι του Άγιου Ανδρέα υπάρχει το «νησί του Αγίου Ανδρέα» όπου κανείς μπορεί να δει ερείπια κυκλώπειου τείχους που ανήκουν σύμφωνα με τις μαρτυρίες στην αρχαία πόλη Ανθήνη. Σώζονται τμήματα από τον εξωτερικό περίβολο με πύργους του 5ου-4ου αιώνας. π.Χ. Αργότερα η πόλη μεταφέρθηκε χαμηλότερα προς τη θάλασσα, όπου σώζονται υστερορωμαϊκά ερείπια και συμπληρωματική οχύρωση από τους βυζαντινούς χρόνους. Κοντά στο κάστρο σώζεται μισό κατεστραμμένο τοξωτό λιθόκτιστο γεφύρι
Γεφύρι του Άγιου Ανδρέα
ΥΑ ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ30/7235/200/16-2-1996 – ΦΕΚ 177/Β/19-3-1996Τίτλος ΦΕΚ Χαρακτηρισμός της γέφυρας του ποταμού Βρυσυάτη κοινότητας Αγ. Ανδρέα, επαρχία Κυνουρίας νομού Αρκαδίας ως ιστορικού διατηρητέου μνημείου.
Κείμενο “Χαρακτηρίζουμε την γέφυρα του ποταμού Βρυσυάτη, που βρίσκεται στην κοινότητα Άγιος Ανδρέας επαρχίας Κυνουρίας νομού Αρκαδίας, ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο με ζώνη προστασίας 20 μέτρα γύρω του.
«Παραιτώ της πατρίδος μουτο κτίριον της Σχολής και το υποτακτικόν (Αγροκήπιο) του Άστρους με όλα τα συμπεριλαμβανόμενα εις το κοντράτο (συμβόλαιο) καμωμένου παρ’ εμού. Μάϊος 1819 Δ.Καρυτσιώτης» …. «εις σιτηρέσιον του σχολείου τας προσόδους υποτατικού αξιολόγου πολυδένδρου και ευκάρπου».
Ο μεγάλος εθνικός ευεργέτης μας Δημήτριος Καρυτσιώτης (1741-1819) γεννήθηκε στον Άγιο Ιωάννη (Αγιάννη) και κατά την Αγιαννίτικη παράδοση έφυγε το 1756 από την τοποθεσία Καρύτσα του Αγιάννη , δέκα πέντε χρονών «με το ένα τσαρούχι». Το 1798 έκτισε την μεγαλοπρεπή και «καλλιμάρμαρο» Σχολή Καρυτσιώτη στον λόφο Κουτρί στον Αγιάννη και το 1805 έκτισε στο Άστρος το παράρτημα της Σχολής του Αγίου Ιωάννη. Επίσης το 1798 σε αριστοκρατικό και περίβλεπτο σημείο της παραλίας της Τεργέστης άρχισε την ανέγερση μεγαλοπρεπούς μεγάρου, τελείωσε το 1805, και προς τιμήν της ιδιαίτερης πατρίδας του, ο μεγάλος εθνικός ευεργέτης μας έθεσε την επιγραφή «ΑΣΤΡΟΣ».
Το Ελληνικό κράτος αναγνωρίζοντας την μεγάλη προσφορά της Σχολής Καρυτσιώτη στο Ελληνικό έθνος κήρυξε σαν «ιστορικόν διατηρητέον μνημείον»,«ιστορικό τόπο» και «αρχαιολογικόν χώρον».
«Στο αγροκήπιο αυτό έλαβαν χώρα δύο σημαντικά γεγονότα της Επαναστάσεως, τογνωστόως«κολοκοτρωναίικοτραπέζιτηςσυμφιλίωσης»στις 19 Ιουνίου 1821, στο οποίο είχαν προσέλθει οι οπλαρχηγοί, προκειμένου να ξεπεραστούν οι αντιθέσεις και να ομονοήσουν για την επιτυχία της Επανάστασης που τότε ξεκινούσε, καθώς επίσης και ηΒ΄ΕθνοσυνέλευσητωνΕλλήνων (30 Μαρτίουέωςτις 18 Απριλίουτου 1823)με την παρουσία οπλαρχηγών, πολιτικών, πλήθους λαού και στρατού. ΕντόςτηςΣχολήςηοποίαπεριλαμβάνεταιστονυπόκήρυξηχώρο, συντάχθηκεηδιακήρυξητηςΕθνοσυνέλευσης».
Ο μεγάλος εθνικός ευεργέτης μας ,είχε επίσης προετοιμάσει και την επιγραφή για τον τάφο του, που μας δείχνει συνοπτικά τον χαρακτήρα του, την αγάπη του για την πατρίδα του ,που δεν ξέχασε ποτέ, και την δέσμευση του για «γράμματα» και μόρφωση των νέων της πατρίδας του.
Από το http://www.arcadiaportal.gr,Εύα Γαλανιάδη «Το επίγραμμα στον τάφο του,(πού έχει σημασία έγραψε ο ίδιος), το οποίο παραθέτουμε στα νέα ελληνικά, συμπυκνώνει εύγλωττα όλη του την πορεία:» …«Εδώ κείται ο Δημήτριος Καρυτσιώτης, ο οποίος κατά την ευσέβεια, την επιείκεια και κατά την τιμιότητα στις συμβολαιογραφικές πράξεις σε όλους τους Έλληνες και ξένους ήταν σεβαστός έως την τελευταία μέρα της ζωής του, και ο οποίος ουδέποτε λησμόνησε την ιδιαίτερη πατρίδα του, και ίδρυσε σε αυτήν σχολείο με δικές του δαπάνες, για να ανακτήσει η νεότητα του τόπου και των γύρω περιοχών την πατροπαράδοτη αρετή».
Η Σχολή Καρυτσιώτη ήταν ένα είδος πανεπιστημίου για εκείνη την εποχή, αφού οι μαθητές διδάσκονταν αρχαίους Έλληνες συγγραφείς, μαθηματικά, φυσική – χημεία, γαλλικά και ιταλικά κ.α. Το 1798 , δεκατρία χρόνια πριν το 1821, υπήρχαν σε ολόκληρη την Ελλάδα μόνο τέσσερα εφάμιλλα σχολεία.
Έχτισε, ακόμη, οικήματα για τους μαθητές που φοιτούσαν στη Σχολή και για τους διδασκάλους.
Επιπλέον, εφοδίασε τη Σχολή με όργανα φυσικής, αστρονομίας, χημείας, χάρτες και άλλα εποπτικά μέσα διδασκαλίας.
Έστελνε μάλιστα και χρηματικά ποσά για την πληρωμή των διδασκάλων και των ιατρών που εργάζονταν εκεί.
Ο Καρυτσιώτης πλούτισε τη Σχολή με βιβλία και δημιούργησε μία μεγάλη βιβλιοθήκη. Τα βιβλία αυτά βρίσκονται σήμερα στο ίδρυμα Ζαφείρη στο Άστρος.
Ήθελε να ιδρύσει στην πατρίδα του μια σχολή, εφάμιλλη των Ευρωπαϊκών, που θα παρείχε τη γνώση στους μαθητές, δίνοντας τους την ευκαιρία να διαλέξουν δύο κατευθύνσεις: την εμπορική και την επαγγελματική.
Η Σχολή Καρυτσιώτητου Αγιάννη και περισσότερο το παράρτημα της σχολής στο Άστρος ,λειτούργησε από το 1805 μέχρι το 1971, έπαιξε καταλυτικό ρόλο για την τοπική κοινωνία για πολλά χρόνια και ακόμα μέχρι σήμερα, αφού όλοι οι Αγιαννίτες και οι Αστρεινοί με πολύ μόχθο και με κάθε θυσία επιθυμούσαν τα παιδιά τους να μάθουν γράμματα και σαν απόφοιτοι «καλαμαράδες» να αλλάξουν την ζωή τους ,σύμφωνα με τις «έξυπνες» προσδοκίες του μεγάλου ευεργέτη τους Δημητρίου Καρυτσιώτη. Οι απόφοιτοι της Σχολής Καρυτσιώτη μέχρι την δεκαετία του 1970 «έφαγαν» με τα άρβυλα τα σκαλοπάτια της σχολής και αποκαλούντο «καλαμαράδες» ( έγραφαν με το καλαμάρι, και ήξεραν γράμματα …, δηλαδή ήταν μορφωμένοι) , και προσέφεραν πολλά στο έθνος.
Στο κτήριο της σχολής στο Άστρος στεγάζεται από το 1985 το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους, που έκλεισε αδικαιολόγητα αρχικά το 2008 με την «πρόφαση της ρωγμής» που αργότερα έγιναν άλλες προφάσεις, «πρόφαση στατικής επάρκειας»…. για να γίνουν αργότερα «μελέτες», «πολλές μελέτες»…
Εις τη διαθήκην του την 27η Φεβρουαρίου 1819 στη Τεργέστη. Δημήτριος Καρυτσιώτης, εις παράγραφον 5 της διαθήκης του «5) Αφήνω εις την πατρίδα μας (χωρίον μας) το κτίριον του σχολείου και την περιουσίαν του Άστρους(Astro)ως είναι»( Φλουδας ,Θυρεατικα Β’ σελ 312).
Ο μεγάλος εθνικός ευεργέτης μας, «ουδέποτε λησμόνησε την ιδιαίτερη πατρίδα του και ίδρυσε σε αυτήν σχολείο με δικές του δαπάνες,»… «εις την πατρίδα Άστρος», αλλά πίστευε δεν ήταν αρκετά ,έβλεπε πολύ μακρύτερα και τον ενδιέφεραν διαχρονικά περισσότερο «τα γράμματα» και η μόρφωση των νέων της πατρίδας. Για να συνεχίσει να λειτουργεί η Σχολή Καρυτσιώτη στο μέλλον αδιάκοπα μετά τον θάνατο του , «για να ανακτήσει η νεότητα του τόπου και των γύρω περιοχών την πατροπαράδοτη αρετή».
Επίσης θεώρησε αναγκαίο και προσέφερε περισσότερα , για να είναι σίγουρος θα λειτουργεί η σχολή μετά τον θάνατο του.
Δώρισε το αγροκήπιο περίπου 48 στρεμμάτωνστην Σχολή Καρυτσιώτη και στους Αστρεινούς,και έφερε το νερό στο Άστρος , για να λειτουργεί η Σχολή και να εξυπηρετούνται οι Αστρεινοί.
Πριν το 1805 δώρισε στους κατοίκους του Άστρους και στη Σχολή μια έκταση περίπου 48 στρεμμάτων, το λεγόμενο «υποτακτικόν» (Αγροκήπιο) , δίπλα και γύρω από τη Σχολή για να πληρώνονται για δίδακτρα οι καθηγητές της σχολήςκαι να τρώνε οι καθηγητές και οικότροφοι μαθητές της σχολής με τους καρπούς και τα φρούτα του «αγροκήπιου» όπως σταφύλια, μούσμουλα.
Το ίδιο έτος (1805) ο αδερφός του, Γεώργιος Καρυτσιώτης, επίσης μεγαλέμπορος στην Τεργέστη, μετέφερε στο Άστρος με «σούγελο» (πέτρινο αυλάκι ) για 5-6 χιλιόμετρα το νερό από τη (Μάννα του νερού), πλησίον της Μονής Λουκους.Για «να ποτίζεται το αγροκήπιο για να είναι ανοικτή η Σχολή».
Σύμφωνα με την διαθήκη τουΓεωργίου Καρυτσιώτη, το νερό ανήκε 1/3 στη Σχολή Καρυτσιώτη, 1/3 στους Αστρεινούς και 1/3 στη Ιερά Μονή Λουκούς, (στηνπραγματικότηταέγινετουδραγωγείο γιαδιατήρησητηςσχολής). Ο σούγελος κατέληγε στο Αγροκήπιο Καρυτσιώτη και εξυπηρετούσε την ύδρευση και άρδευση του Άστρους μέχρι πρόσφατα.
Το 1806 ο Leake αναφέρει στο Άστρος υπήρχαν καλές εξοχικές κατοικίες, «πολλές από τις οποίες έχουν δύο πατώματα». (Leake Travels in Morea σελ 486). Μερικά αρχοντικά των προεστών του Αγιάννη κτίστηκαν στο Άστρος πριν το 1750, όπως το αρχοντικό του Καρυτσιώτη και σώζονται μέχρι σήμερα.
Ο πέτρινος «σούγελος» είχε μήκος περίπου 5 -6 χλμ ,σημαντικού έργου πριν διακόσια είκοσι χρόνια, και υπήρχαν στο Άστρος 3-4 βρύσες , στο σημερινό δημαρχείο, στον Άγιο Κωνστατίνο, δίπλα στο μετόχι της Λουκούς στην πάνω γειτονιά (που ήταν την δεκαετία του 1960 το γυμνάσιο Άστρους ), στο δημοτικό σχολείο, όπου οι κάτοικοι πήγαιναν για νερό και κουτσομπολιό… Πηγαίναμε με «τα βαρέλια και τις λαϊνες» πολύ μακριά για νερό . Θυμάμαι το «σούγελο» στην επάνω γειτονιά κοντά στο τότε γυμνάσιο, επίσης τον άλλο «σούγελο της Μελιγούς». Από το υδραγωγείο Καρυτσιώτη και άλλες πηγές υδρεύονται αρχικά το Άστρος, τα Κάτω Δολιανά, η Μονή Λουκούς, τα Κάτω Βέρβενα και το Παράλιο Άστρος.
Γύρω στο εξήντα έφεραν βρύσες σε όλο το χωριό σε κάθε γειτονιά και σιγά σιγά έβαλλαν νερό στα σπίτια αργότερα. Την δεκαετία του 1950 επίσης έφτιαξαν τσιμεντένια αυλάκια σε όλο το χωριό και από το νερό του “σούγελου” οι κάτοικοι άρχιζαν να ποτίζουν τα περβόλια και τα δέντρα τους. Στη γειτονιά μας με το πρώτο νερό οι κάτοικοι τότε φύτεψαν κολοκυθιές και γέμισαν όλοι οι δρόμοι , οι ελιές και τα σχίνα στους φράχτες μεγάλα κίτρινα κολοκύθια. Από το περιβόλι μας μια κολοκυθιά πέρασε απέναντι από το δρόμο ,σκαρφάλωσε σε μια ελιά και έπρεπε να ζητάμε την άδεια της γειτόνισσας να μαζέψουμε τα κολοκύθια μας.. Η γειτονιά από τότε ονομάστηκε «Κολοκυθού». Με το νερό σιγά σιγά άλλαξε το χωριό , οι κάτοικοι φύτευσαν τις πρώτες πορτοκαλιές και καλλιεργούσαν τα περβόλια τους, ο Καρυτσιώτης έβλεπε πολύ μπροστά….
Αργότερα οι νεότεροι για να φέρουν την «ανάπτυξη», αντίθετα με τις προσδοκίες του ευεργέτη μας, αδικαιολόγητα σταμάτησαν την άρδευση του χωριού , κατέστρεψαν τα τσιμεντένια αυλάκια και για κάθε ενδεχόμενο τα έχωσαν με τσιμέντο, για να μη γίνει πάλι άρδευση του χωριού ποτέ, για τους λόγους τους…αυτά καταλαβαίνανε, τι να πούμε!!!
Η πλατεία καταλαμβάνει τμήμα του περίφημου «Αγροκηπίου» της Σχολής του Άστρους, μιας έκτασης 48 στρεμμάτων, που είχε δωρίσει ο Δημήτριος για την οικονομική εξασφάλιση της λειτουργίας της ίδιας της Σχολής: «εις σιτηρέσιον του σχολείου τας προσόδους υποστατικού αξιολόγου πολυδένδρου και ευκάρπου».
Το Αγροκήπιο συνδέεται στα βόρεια με τον περιμαντρωμένο χώρο όπου βρίσκεται το κτήριο της Σχολής και ο Ιερός Χώρος που πραγματοποιήθηκαν οι συνεδριάσεις της Β΄ Εθνοσυνέλευσης (29 Μαρτίου -18 Απριλίου 1823). Ο Ιερός Χώρος έχει έκταση περ. 420 τ.μ. και ονομαζόταν «Περιβολάκι των δασκάλων». Οι εκάστοτε διδάσκαλοι της Σχολής νέμονταν τα προϊόντα του έως το 1899,(όπως είχε σχεδιάσει ο ευεργέτης μας) όταν όλο το περιβόλι του Καρυτσιώτη περιήλθε στο Κράτος, ως Δημόσιο Αγροκήπιο.
Στο Προαύλειο Χώρο της Σχολής Καρυτσιώτη στο Άστρος , που αδικαιολόγητα παραμένει κλειστό, σώζονται μέχρι σήμερα οι επιβλητικές καμινάδες των δωματίων των οικοτρόφων μαθητών της σχολής με την δική τους ξεχωριστή ιστορία. Οι επισκέπτες δεν επιτρέπεται να δουν τους τείχους, τις καμινάδες των δωματίων ….. και την Σχολή Καρυτσιώτη , που θέλει να διαφυλάξει και δεν θέλει να προβάλλει το ΥΠΠΟΑ. Τι να πούμε , τους τείχους….
Το Αγροκήπιο Καρυτσιώτη ήταν ένα μεγάλο περιβόλι και είχε μέχρι την δεκαετία του 1960 πολλά διάφορα καρποφόρα δένδρα ,σύμφωνα με τις προσδοκίες του ευεργέτη μας ,«εις σιτηρέσιον του σχολείου τας προσόδους υποστατικού αξιολόγου πολυδένδρου και ευκάρπου».
Η στέρνα που μαζευόταν το νερό για να ποτίζεται το αγροκήπιο , βρισκόταν περίπου στη σημερινή είσοδο του καινούργιου γυμνασίου Άστρους , από εκεί άρχιζε η σειρά με τις μουσμουλιές μέχρι την επιβλητική είσοδο του αγροκηπίου , δίπλα στο αρχοντικό του Ευθυμίου ,που όλα τα έφαγε η ανάπτυξη και τα τσιμέντα….
Στην παραπάνω φωτογραφία διακρίνεται η ιστορική και επιβλητική κεντρική είσοδος του αγροκηπίου, αριστερά από τα φοινικόδεντρα, από εδώ πέρασαν οι πληρεξούσιοι της Εθνοσυνέλευσης και ο Κολοκοτρώνης, στα αριστερά οι δύο σειρές με τις περίπου 20 μουσμουλιές, που δεν καταφέραμε να τις διατηρήσουμε….. και ξεχάστηκαν από τους αρμόδιους, τα τετράγωνα «δρομάκια» με τα λουλούδια και στα δεξιά το κτήριο του αγροκηπίου, που πριν την δεκαετία του 1950 στεγαζότανε ο υπεύθυνος γεωπόνος για το αγροκήπιο.
Πρόσφατα στην πλατεία Καρυτσιώτη έγινε ανάπλαση του χώρου , για ευκολότερη πρόσβαση στον «Ιερό Χώρο» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων και στη Σχολή Καρυτσιώτη. Είναι αυτονήτο να γίνει το επόμενο βήμα και να γίνουν οι χώροι ελεύθερα προσβάσιμοι χωρίς περιορισμούς, για να τελειώσουμε οριστικά το έργο μας, όπως μας λέει ο κοινός νους. Ευχαριστούμε το δήμαρχο μας ,για την πρόσφατη ανάπλαση του χώρου για την καλύτερη πρόσβαση και προβολή του χώρου.
Με την ευκαιρία, από αποκλειστικό ενδιαφέρον για τον τόπο μας, παρακαλούμε τους συμπολίτες μας και τον δήμο μας.
Δίπλα στον καινούργιο διάδρομο παρακαλούμε τον δήμο μας να φυτευτούν μια σειρά με 10-20 μουσμουλιές και πορτοκαλιές , χρειαζόμαστε περισσότερο πράσινο και «αξιολόγου πολυδένδρου και ευκάρπου», για να θυμόμαστε το αγροκήπιο οι μεγαλύτεροι και για να γνωρίζουν οι νεότεροι.
Μπροστά στο μνημείο το Κολοκοτρωναϊίκο τραπέζι ,εκεί που ενώνονται τα καινούργια έργα με τα παλιά, συγκεντρώνονται πολλά νερά το καλοκαίρι, το χειμώνα θα είναι χειρότερα, κάτι να γίνει πριν γίνει μεγαλύτερη ζημιά , δηλ. φρεάτιο με σίδερα κλπ(Τα νερά διακρίνονται στην παραπάνω φωτογραφία).
Να γίνει επιτέλους το επόμενο λογικό και αυτονόητο βήμα , για να γίνουν ο «Ιερός Χώρος» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων και το Προαύλειο της Σχολής Καρυτσιώτη οριστικά ελεύθερα προσβάσιμα χωρίς περιορισμούς, που αναμφισβήτητα ανήκουν αποκλειστικά στην τοπική κοινωνία και σίγουρα δεν ανήκουν στους διαχειριστές του ΥΠΠΟΑ.
Στην δεκαετία του 1950 υπήρχε και υπεύθυνος γεωπόνος για το αγροκήπιο που στεγαζότανε στο παραπάνω κτήριο του αγροκηπίου, που ήταν δίπλα στην είσοδο του αγροκηπίου. Στο κτήριο του αγροκηπίου το 1959 ,ο αρχαίος Έλληνας και αείμνηστος καθηγητής μας Κυριάκος (Κούλης ) Χασαπογιάννης στέγασε το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους.
Το 1959, πριν 65 χρόνια , είχαμε μουσείο στο Άστρος, κάτι που με όλες τις προόδους …. ανάπτυξη και «τεχνολογία» δεν μπορούμε να έχουμε σήμερα, το 2025, για ευνόητους λόγους που όλοι ομολογούμε… και όλοι δεν κάνουμε τίποτα….
Το αρχοντικό Καρυτσιώτη στο Άστρος , χτίστηκε πριν το 1750. Το 1806 ο Leake αναφέρει στο Άστρος υπήρχαν καλές εξοχικές κατοικίες, «πολλές από τις οποίες έχουν δύο πατώματα». (Leake Travels in Morea σελ 486). (Σήμερα ανήκει στους κληρονόμους Μαρίνου Χασαπογιάννη).
Το αρχοντικό Καρυτσιώτη στον Αγιάννη, βρίσκεται κοντά στο «Κυβερνείο» του Αγιάννη στην πλατεία του χωριού ,κοντά στο λόφο κουτρί που ήταν η Σχολή Καρυτσιώτη του Αγιάννη. (κληρονόμων Δημητράκη Ευθυμίου).
Ν.Σπηλιάδης , πρωθυπουργός «τ’ΑγιαννίτικαλεγόμενακαλύβιαειςτοΆστρος». Διακρίνονται δίπλα στο δημοτικό σχολείο τα καλύβια του Αγροκηπίου Καρυτσιώτη «στοΆστρος».
Το«γεφύριτηςΛουκούς», η υδατογέφυρα βρίσκεται κοντά στα ερείπια του παλιού νερόμυλου της Ιεράς Μονής Λουκούς. Από αυτή την γέφυρα μεταφέρονταν τα νερά στην έπαυλη του ΡωμαίουέπαρχουκαισυνεργάτητωνΡωμαίωνκατακτητώνΗρώδηΑτικού, ανατολικά της μονής, κατασκευασμένη τον 2ο αιώνα μ.χ.
Απέναντι από την μονή της Λουκούς ήταν νερόμυλος, που αναφέρεται τα νερά του τα έπαιρνε και από τον σούγελο του Καρυτσιώτη.
ΟνερόμυλοςτουΑηΓιώργηκαιοσούγελοςτηςΚάτωΜελιγούς
Ο «σούγελος» Καρυτσιώτη στην περιοχή Χαλασμένη ,κοντά στην Μάνα του Νερού. Η φωτογραφία είναι από το AstrosNews.gr
Μερικοί φίλοι αναγνώστες μας ρώτησαν αν υπάρχουν τα κείμενα σε PDF έγγραφα, που είναι μια καλή ιδέα . Ακούμε τους φίλους μας και για ευκολότερη πρόσβαση και χρήση καταθέτουμε σε PDF έγγραφα τιςσπουδαιότερες ενότητες της ιστορίας της “πατρίδας μας” , όπως αποκαλούσαν ο Άκουρος και ο Καρυτσιώτης, το ιστορικόν Άστρος και τον Αγιάννη του Άστρους.
Ολόκληρο το κείμενο σε PDF βρίσκεται πρώτο παρακάτω και στην αρχή της ιστοσελίδας μας astrosgr.com – και παρακάτω αρχίσαμε με τις σπουδαιότερες ενότητες , 26 έγγραφα, και σιγά σιγά συνεχίζουμε. Γ.Κ.
«H ιστορία δεν σβήνεται,δεν ξαναγράφεται και δεν κρύβεται». Αναφέρουμε συνοπτικά σχετιμούς κανόνες της ιστοριογραφίας.
«Όλβιος όστις ιστορίης έσχεν μάθησιν»(ευτυχισμένος όποιος γνωρίζει ιστορία )Ευριπίδης (480 π.Χ. – 406 π.Χ.)
«Αν λείπει το στοιχείο της αλήθειας, η ιστορία καταντά «ανωφελές διήγημα».” Πολύβιος (202 π.Χ. – 120 π.Χ.)
«Γιατί όσα λέγουν οι Έλληνες είναι, καθώς μου φαίνεται, πολλά και γελοία].” Εκαταίος ο Μιλήσιος (περ. 560 π.Χ. – περ. 480 π.Χ.)
«Τόσο αδοκίμαστα αναζητούν οι πολλοί την αλήθεια και στρέφονται προς όσα βρίσκουν έτοιμα» και “Άλλαξαν την καθιερωμένη σημασία των λέξεων, ανάλογα με το πώς τους συνέφερε» Θουκυδίδης (περ. 455 π.Χ. – περ. 399 π.Χ.)
Το ιστορικό Άστρος Κυνουρίαςβρίσκεται στη δυτική παραλία του Αργολικού , στα ενδότερα του κάμπου Θυρέας, εκεί που ήτανη αρχαία πόλη Θυρέα και αργότερα το πόλισμα Άστρον, νότια από την πρώτη πόλη της Ευρώπης το ιστορικό Άργος και την έδρα του Μυκηναϊκού πολιτισμού Μυκήνες.
Για χιλιάδες χρόνια , τουλάχιστον από το 1,500 π.χ . η νωρίτερα , στα ενδότερα του κάμπου της Θυρέας αδιάκοπα υπήρχε οικισμός και το ιστορικόν Άστρος Κυνουρίας αναμφισβήτητα υπήρχε για πολλούς αιώνες πριν το 1823 .
Γεωγραφικά η περιοχή της Κυνουρίας στην αρχαιότητα χωρίζεται σε δυο μεγάλες ενότητες. Στη βόρεια Κυνουρία ,στα αρχαία χρόνια αντιστοιχούσε στην περιοχή της Θυρεάτιδας Γης η την περιοχή Θυρέας. Στη περιοχή Θυρέας βρισκόταν το μητροπολιτικό κέντρο της περιοχής, που ήταν ο κυριότερος οικισμός της περιοχής το άστυ ( πόλη) Θυρέακαι δευτερεύοντες η Ανθήνη, η Νηρίδα, η Εύα και αργότερα τουλάχιστον από το 2.μ,χ αιώνα το Άστρος. Στο νότιο αντιστοιχούσε στη χώρα των Πρασιών, στην οποία υπήρχε ο κύριος οικισμός Πρασιαί και οι δευτερεύοντες Τυρός και Γλυππία
Υποστηρίζεται η άποψη από τους ιστορικούς οι Θυρεάτες προέρχοντο από τους Δαναούς. που εγκαταστάθηκαν στο Άργος, την πρώτη πόλη της Ευρώπης, από το 2,800-2,000 π.χ.
Ως προς το τοπωνύμιο «Θυρέα», οφείλει την προέλευσή του στο ότι η περιοχή αποτελούσε τη δίοδο ή θύρα επικοινωνίας και μετάβασης από το Κράτος του Άργους στο Κράτος της Σπάρτης και τανάπαλιν (Θουκυδίδης, Β΄ 27). Το φυσικό μάλιστα όριο, κατά τον Ευριπίδη (Ηλ. 410-2), ήταν ο «Ταναός», δηλαδή ο σημερινός χείμαρρος Τάνος.
Αλλά υπάρχει και η άλλη άποψη ,η Θυρέαπήρε το όνομα από τον Θυρεάτη η Θυραιάτη η Θυραίο , έγγονο του Πελασγού.
“Η Θυρέα εν τη Αργολίδι γη και ο Θυρεάτης καλούμενος κόλπος από του Θυραιάτα * τούτου τα ονόματα εσχήκασι” Παυσανίας VIII ,3,3)(*από Θυρεάτης η Θυραιάτης η Θυραίος , ήταν γυιός του Λυκάονος, αρχαίου βασιλιά της Αρκαδίας , γιού του Πελασγού) (Θυεράτις Γη σελ 25).
Η Κυνουρία από τα τέλη του 11ου αι. π.Χ. ως τα ρωμαϊκά χρόνια, αποτέλεσε περιζήτητη λεία για την ικανοποίηση συμφερόντων της Σπάρτης και του Άργους. Η τύχη της Κυνουρίας φαίνεται να κρίθηκε οριστικά ο 546 π.Χ., στη μάχη της Θυρέας (ή μάχη των Εξακοσίων Επιλέκτων), οπότε η Σπάρτη επικράτησε του Άργους και απέκτησε τον έλεγχο της Κυνουρίας.
Η Θυρέα ήταν θρύλος τουλάχιστον από το 1500 π.χ. η νωρίτερα αφού οι Δαναοί είχαν εγκατασταθεί στο Άργος από το 2,800-2000 και από τους Δαναούς προέρχοντο οι Θυρεάτες, που λογικά ήρθαν στη Θυρέα τουλάχιστον πριν το 2,000, σίγουρα ήταν θρύλος πολύ πριν το Τρωϊκό πόλεμο (1250-1240 π.χ.)“Θυρέας Όμηρος μεν ουκ ωνόμασεν, οι δ’ άλλοι θρυλούσι”Στράβων 376 (Θυεράτις Γη σελ 23).
Ο Θουκυδίδης ,ο πρώτος επιστήμονας Ιστορικός του κόσμου, και ο Ηρόδοτος , αναφέρουν η Θυρεάτις Γη ( Θυρέα) υπήρχε πριν 3,000 χρόνια . Ο Ηρόδοτος αναφέρει την Θυρέα στα τέλη του 11ου αι. π.Χ. αιώνα ,που από τότε ήταν για χιλιάδες χρόνια το μήλο της έριδος μεταξύ των Αργείων και των Λακεδαιμονίων.
Οι Αιγινήτες στην αρχή του Πελοποννησιακού πολέμου καταδιώχθηκαν από την πατρίδα τους από τους Αθηναίους και διασκωρπήθηκαν όπου μπορούσαν σε ολόκληρη την Ελλάδα. Μερικοί εγκαταστάθηκαν στην Θυρέα, που τους παραχώρησαν οι Λακεδαιμόνιοι, και άρχισαν να οχυρώνονται στη σημερινή χερσόνησο του Παραλίου Άστρους, γιατί γνώριζαν τους Αθηναίους. Αλλά το 424 π.χ. ο Αθηναίος στρατηγός Νικίας τους καταδίωξε πάλι από τη χερσόνησο του Παραλίου Άστρους και οι Αιγινήτες κατέφυγαν στην γειτονική οχυρωμένη αρχαία πόλη Θυρέα, εγκαταλείποντας τα οχυρά και μισοτελειωμένα τείχη.
Μερικοί Αιγινήτες, αφού δεν είχαν πατρίδα , κατέφυγαν στα βουνά και μερικοί εγκαταστάθηκαν στον Πλάτανο και στο Αγιάννη. Υπάρχει η εκδοχή ο Αγιάννης πήρε το όνομα από τους Αγιαννίτες , που προήλθε από τους Αιγινήτες.
Ο Θουκυδίδης αναφέρεται στην αρχαία πόλη Θυρέα ,που επίσης ήταν οχυρωμένη (Θουκυδίδης 4,56,4,57 )“πάση την στρατιά και αιρούσι Θυρέαν.Και την τε πόλιν κατεύκασαν και τον ενόντα εξεπόρθησαν,τους τε Αιγινήτας…”
Η κρατούσα άποψη από την παραπάνω και άλλες αναφορές του Θουκυδίδη , το άστυ (η πόλη) Θυρέαάρχιζε περίπου δύο χιλιόμετρα από την παραλία και απλωνόταν στη Θυρεατική Γη ,στο κάμπο της Θυρέας και η “άνω πόλις εν η ώκουν”Θυρέα ήταν στο Ελληνικό η Τειχιό, που βρίσκεται μεταξύ Άστρους και Αγιάννη.
Η αρχαία πόλις Θυρέα συμπεραίνουμε σίγουρα βρισκόταν στο κάμπο της Θυρέας κοντά στο Άστροςκαι πιθανά στην σημερινή τοποθεσία του Άστρους, αφού η αρχή της πόλης ήταν περίπου δύο χιλιόμετρα από την παραλία ,όπως αναφέρει ο Θουκυδίδης και θα είχε μια έκταση μερικά χιλιόμετρα, ήταν το άστυ, το μητροπολιτικό κέντρο της περιοχής και η σπουδαιότερη πόλη στην ευρύτερη περιοχή της αρχαίας Βόρειας Κυνουρίας. Από την αρχαία πόλη Θυρέα πήρε το όνομα η περιοχή Θυρεάτις Γη η περιοχή Θυρέα.
Το ιστορικόν Άστρος είναι συνέχεια της αρχαίας πόλης Θυρέας και η πόλη Θυρέα και αργότερα το πόλισμα Άστρον ήτανστα ενδότερα του κάμπου Θυρέαςς ,τηνβρήκαν εκεί ,«Εν Άστρει τη 29 Μαρτίου 1823 και γ’ της Ανεξαρτησίας »οι πληρεξούσιοι της Εθνοσυνέλευσης και ο Κολοκοτρώνης, υπήρχε αναμφισβήτητα και τεκμηριωμένα πολλούς αιώνες πριν το 1823 , η διακήρυξη της Εθνοσυνέλευσης«Εξεδόθη εν Άστρει εντός του Μουσείου Καρυτσιώτη» και «η Εθνοσυνέλευση της απελευθερωμένης Ελλάδας συνήλθε στο Άστρος».
Από τη θέση της αρχαίας πόλη Θυρέαςκαι την αναφορά “άνω πόλις εν η ώκουν”,συμπεραίνουμε στην αρχαιότηταοι κάτοικοι στην περιοχή κατοικούσαν στα ενδότερα, φαίνεται για λόγους υγείας απέφευγαν τα έλη,γιατί η γη δεν ήταν καλλιεργήσιμη γύρω από τα έλη και προτιμούσαν τις βουνοπλαγιές, που επίσης ήταν μακριά από τους πειρατές.
Η πόλη Θυρέα ήταν διμερής, γιατί επίσης υπήρχε και η άνω πόλη στη περιοχή του Ελληνικού η Τειχιό. Ο Θουκυδίδης αναφέρει την πόλη Θυρέα στα ενδότερα του κάμπου Θυρέας αλλά και την“άνω πόλις εν η ώκουν. Συμπεραίνομε από την έμφαση του μεγάλου ιστορικού «εν η ώκουν» ότι οι κάτοικοι για τους λόγους τους πρωταρχικά κατοικούσαν στην άνω πόλη.Η «άνω πόλη» Θυρέα ήταν στο Ελληνικό η Τειχιό μεταξύ Άστρους και Αγιάννη.
Δεν είναι τυχαίο , και έκδηλα έχει σχέση με τους Θυρεάτες, οι Αγιαννίτες το ίδιο συνέχισαν να κάνουν αργότερα για χιλιάδες χρόνια , τον χειμώνα κατέβαιναν για λίγους μήνες στο Άστρος , στο«Γιαλό», στα αρχοντικά ,στους «πύργους» και στα καλύβια τους για να μαζέψουν τις ελιές και την Άνοιξη έφευγαν από τον κάμπο για να αποφύγουν τον ελώδη πυρετότου «Γιαλού»και να μην τους «φάει ο κάμπος , και κατοικούσαν τον περισσότερο χρόνο στα βουνά του Αγιάννη του Άστρους, για το υγιεινόκλίμα του.
Είναι σχετικό οι κάτοικοι του Άστρους να αποκαλούνται και σήμερα Θυρεάτες, υπάρχει από το 1928 η τοπική ποδοσφαιρική ομάδα Πανθυρεατικός , πρόσφατα το 1980 οι Αστρεινοίθυμούνται καιτιμούν τη Θυρέα με το όνομα ομάδας μπάσκετΠήγασοςΑ.Ο.Θυρέας ,γνωστός επίσης με την επωνυμία Πήγασος Άστρους , και άλλοι σύλλογοι, όπως ο ΣύλλογοςΑστρινώνΘυρεατών και Θυρεάτης.ΟιΑστρεινοίδενξεχνούντους προγόνους τους και τιμούν του Θυρεάτας.«ΤΟΥΣΠΑΤΡΗΣΠΡΟΜΑΧΟΥΣΘΥΡΕΑΤΑΣΣΤΕΨΕΝΟΔΗΜΟΣΕΥΚΛΕΙΑΣΣΤΕΦΑΝΩ,ΤΟΙΘΑΝΟΝΕΝΠΟΛΕΜΟΙΣ».
Με την πρώτη διοικητική διαίρεση του ελληνικού κράτους το 1835,συστήθηκεο Δήμος Θυρέαςμε έδρα τον οικισμό Άγιος Ιωάννης(ΦΕΚ 16Α – 24/05/1835) και το Άστρος εντάχθηκε στο δήμο. Από το 1841 έως το 1912, το Άστρος ήταν η χειμερινή έδρα του Δήμου Θυρέας,ο Αγιάννης ήταν η θερινή έδρα{ΦΕΚ 5Α – 08/03/1841). Αμέσως μετά την απελευθέρωση από 400 χρόνων σκλαβιάς , οι Θυρεάτες πρόγονοι μας πριν διακόσια χρόνια το 1835 ήξεραν καλά καιεθυμούντοτηνιστορίαμαςαυτονόηταονόμασαντοκαινούργιοΔήμοΘυρέας από τηναρχαίαπόλητηςΘυρέας,που βρισκόταν στην περιοχή του Άστρους, στο κάμπο της Θυρέας.
Ελληνικό η ΤειχιόκαιΘυρέα.
ΥΑ 25344/1499/11-4-1960 – ΦΕΚ 199/Β/11-5-1960Τίτλος ΦΕΚ,Περί κηρύξεως αρχαιολογικού χώρου.“Xαρακτηρίζομεν ως αρχαιολογικόν χώρον την περιοχήν την καλουμένην Ελληνικό η Tειχιό, την ευρισκομένην εις τα ορεινά της Θυρέας και άνωθεν της από Aστρους εις Tρίπολιν οδού”.
Σε απόσταση πέντε χιλιομέτρων από το σημερινό Άστρος, στην περιοχή Ελληνικό η Τειχιό , πιθανότατα εδώ ήταν η επάνω πόλη της Θυρέας ,υπήρχε Ναός αφιερωμένος στο Θεό Απόλλωνα τον οποίο λάτρευαν ιδιαίτερα οι Κυνούριοι. Στη θέση αυτή σήμερα βρίσκονται ερείπια αρχαίας πόλης του 5ου έως 3ου π.χ αιώνα κατά τις εκτιμήσεις των αρχαιολόγων.
Από το Δήμο μας
“Σε απόσταση περίπου 5 χιλιομέτρων από το Άστρος στην κορυφή του λόφου πάνω από τις στροφές «κοδέλες » σε λίγη απόσταση από τον ανηφορικό δρόμο προς τον Αγιάννη βρίσκεται το Ελληνικό η Τειχιό, από εκεί η θέα της Θυρεάτιδας Γης και του Αργολικού κόλπου είναι εξαιρετική. Στο σημείο υπάρχει επιγραφή της αρχαιολογικής υπηρεσίας που οδηγεί σε αγροτικό δρόμο και μετά από 2 χιλιόμετρα φθάνει ο επισκέπτης σε ένα πλάτωμα, που αποτελεί την αρχή 15λεπτης πορείας που οδηγεί στην κορυφή ενός λόφου, του Τειχιού ή Ελληνικού. Εδώ αντικρίζει κανείς τα ερείπια του αρχαίου ιερού ναού του Θεού Απόλλωνα, ερείπια τειχών, οικοδομημάτων και υπόγειων δεξαμενών και λειψάνων της Άνω Θυρέαςή για κάποιους άλλους της Νηρηίδας.”
Το ιστορικό Άστρος και ο ‘Αγιος Ιωάννης (Αγιάννης) είναι μία κοινότητα.
Χιλιάδες έγγραφα και αναφορές του Ελληνικού κράτους από το 1823 μέχρι σήμερα , αγωνιστών του 1821 και ιστορικών μελετητών αναφέρουν σοβαρά τον οικισμό με το νόμιμο όνομα Άστρος και η Εθνοσυνέλευση έγινε στο Άστρος. Τα πρακτικά της Βουλής των Ελλήνων το 1844 με σαφήνεια και διαύγεια τα λένε όλα, για το Άστρος την πρωτεύουσα του δήμου Θυρέαςκαι το Παράλιο Άστρος. Δείτε στο σύνδεσμο πολλές τεκμηριωμένες αναφορές.
Οι κάτοικοι είναι τα κράτη , μας λέει ο πρώτος επιστήμονας ιστορικός Θουκυδίδης, οι Αθηναίοι, Κορίνθιοι, Αργείοι, Λακεδαίμονες… Κυνουριείς ,Θυρεάτες, Αστρεινοί, Αγιαννίτες και ονομάζουν οικισμούς , λιμάνια και περιοχές..…Αθήνα, Κόρινθος, Άργος, Σπαρτη, Κυνουρία ,Θυρέα, Άστρος,Αγιάννης ….. astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας
Το πόλισμα Άστρον2ομ.χ. αιώνα.
Η πρώτη αναφορά για το πόλισμα Άστρον έγινε από τον Πτολεμαίο τον 2ο μ.χ. αιώνα, αλλά ο Πτολεμαίος δεν αναφέρει την ακριβή τοποθεσία του οικισμού . Από την αναφορά του Πτολεμαίου το Άστρον ήταν κάπου από το Λεωνίδιο μέχρι το Ναύπλιο . Δεν υπάρχουν μέχρι σήμερα αξιόπιστα τεκμήρια που να συνδέουν το πόλισμα Άστρον με μία ακριβή και συγκεκριμένη τοποθεσία, παρά μόνο υπάρχουν ερμηνείες και συμπεράσματα.
Είναι αναμφισβήτητο γεγονός και αναφέρεται από πολλούς ιστορικούς μελετητές στην αρχαιότητα οι κάτοικοι στην περιοχή κατοικούσαν στα ενδότερα από την εποχή της Θυρέας μέχρι το 1821 και αργότερα , για λόγους υγείας απέφευγαν τα έλη και προτιμούσαν τις βουνοπλαγιές που επίσης ήταν μακριά από τους πειρατές. (Ν.Βέης και άλλοι).Το αναμφισβήτητο αυτό γεγονός για χιλιάδες χρόνια μας οδηγεί να αναζητήσουμε το πόλισμα Άστρον στα ενδότερα του κάμπου της Θυρέας. Άλλωστε στην αρχαιότητα η τοποθεσία που βρίσκεται το Παράλιο Άστρος πιθανόν είχε άλλη διαφορετική ονομασία από το πόλισμα Άστρον που ήταν Πυράμια η Απόβαθμοι, όπως αναφέρουν ιστορικοί μελετητές.
Από, Νίκο Α. Βέη , Μνείαιτου Άστρους.
« οι διάφοροι πληθυσμοί οι διαιτώμενοι κατά τα παράλια της Θυρεάτιδος ηναγκάσθηκαν για τούτον η εκείνο τον λόγον να πήξωσι τας σταθεράς αυτών καλιάς κατά τα ενδότερα της Κυνουρίας»(σελ 100) και « του κλίματος αυτής μη επιτρέποντος την εν τω ιδίω τόπω χειμώνος και θέρους διατριβήν»… «αναγκάζονται ένεκεν των ελωδών πυρετών να αναβαίνωσιν εις τον Άγιον Ιωάννην»(σελ 99).
Πριν το 1823 η τοποθεσία που βρίσκεται το Παράλιο Άστρος ήταν ακατοίκητη για χιλιάδες χρόνια. Ο Άκουρος αναφέρει στον Όθωνα σχετικά το ακατοίκητο τούτο μέρος. Η χερσόνησος Παραλίου Άστρους , το «Νησί» , είναι βραχώδης και πριν το 1823 στη γύρω περιοχή από την Παλιόστερνα , την σημερινή κεντρική πλατεία , μέχρι τον Ατσίγγανο υπήρχαν πολλά έλη και βούρλα .Το Παράλιο Άστρος είναι ο νεότερος οικισμός την περιοχή και κτίστηκε από Πάνο Ζαφειρόπουλο η Άκουρο, τους αδελφούς του και τους Αγιαννίτες φίλους και συνεργάτες του. Από αναφορά του Λογοθέτη για το σπίτι του ,τα πρώτα σπίτια του οικισμού κτίστηκαν το 1832 και ο καινούργιος οικισμός το 1845 εντάχθηκε στο Δήμο Θυρέας με το επίσημο όνομα Παράλιο Άστρος. ΟΙ Παραλιώτες τίμησαν το Άκουρο με προτομή του στην κεντρική πλατεία, ΟΙΚΙΣΤΗΣ ΤΟΥ ΠΑΡΑΛΙΟΥ ΑΣΤΡΟΥΣ.
Φυσικά από το 1832 μέχρι το 1845 ο οικισμός υπάγεται στον Αγιάννη- Άστρος, αφού οι οικιστές Ζαφειρόπουλοι ,ο Λογοθέτης και οι πρώτοι κάτοικοι ήταν από τον Αγιάννη-Άστρος, που υπερήφανα ονόμαζαν πατρίδα τους. Όπως πάντοτε γίνεται με τα πρώτα σπίτια νέων οικισμών αρχικά υπάγονται στον πλησιέστερο οικισμό μέχρι να αποκτήσουν το επίσημο όνομα και το ίδιο γίνεται σήμερα με τα σπίτια έξω και δυτικά του Άστρους και κοντά στο Χάνι Κοπανίτσα υπάγονται στο Άστρος, αν και βρίσκονται μακρύτερα από το Παράλιο Άστρος.
Αυτό έγινε έκδηλα με το Παράλιο Άστρος το 1832-1845. Πάντοτε όταν κτίζονται τα πρώτα σπίτια δεν ονομάζονται αμέσως από το κράτος επίσημα με όνομα οικισμός και φυσικά τα λίγα σπίτια δεν γίνονται από το κράτος πρωτεύουσα του δήμου, μάλιστα με τό ίδιο όνομα Άστρος που το κράτος χρησιμοποίησε στην Εθνοσυνέλευση πριν λίγα χρόνια και επίσημα είχε ονομάσει το γειτονικό οικισμό Άστρος, που είναι πολύ μεγαλύτερος και έχει πολύ έκδηλη σε όλους τη πρόσφατη ιστορία του από την Εθνοσυνέλευση …«Εξεδόθη εν Άστρει εντός του μουσείου Καρυτσιώτου».
ΦΕΚ 32Α – 08/12/1845.Ο οικισμός προσαρτάται στο δήμοΘυρέας.Το 1845 ο οικισμός πήρε επίσημα την ονομασία Παράλιο Άστρος. Αν το Παράλιο Άστρος είχε νωρίτερα άλλο επίσημο όνομα θα υπήρχε αναφορά για αλλαγή η κατάργηση ονόματος στο ΦΕΚ 32Α – 08/12/1845. Από το 1832 μέχρι το 1845 το Παράλιο Άστρος δεν είχε επίσημο όνομα και υπάγετο στο Άστρος .
Ο Leake (TravelsintheMorea )το 1806 αναφέρει δεν υπήρχε οικισμός στην τοποθεσία του Παραλίου Άστρους και αναφέρει το όνομα της τοποθεσίας ήταν Scala of Astro (= Σκάλα του Άστρους) (σελ 485),(σκάλα σημαίνει λιμάνι), όπως επίσης αναφέρουν ο Κ.Ζαφειρόπουλος , η Πελοποννησιακή Γερουσία και πολλοί άλλοι. Ο Leake αναφέρει «στη σκάλα υπάρχουν μια δεξαμενή, ένα χάνι, ένα πυργόσπιτο του (Τούρκου) φοροεισπράκτορα, και δύο τρεις μικρές αποθήκες» (σελ 482 , όπως το ίδιο αναφέρουν και άλλοι ιστορικοί μελετητές. Η Σκάλα του Άστρους ήταν το λιμάνι της περιοχής για χιλιάδες χρόνια.
Αφού δεν υπήρχε οικισμός πριν το 1823 στην σημερινή τοποθεσία του Παραλίου Άστρους και πολλοί συμφωνούν την εποχή αυτή οι κάτοικοι προτιμούσαν τα ενδότερα,(π.χ. Νίκος Βέης ) ,αυτό επιβεβαιώνει την αναφορά του Φραντζή ότιτο πόλισμαΆστρον είναι το σημερινό Άστρος .Αν υπήρχε οικισμός στην σημερινή τοποθεσία του Παραλίου Άστρους το 1435,που έγινε η αναφορά του Φρατζή, κάτι θα υπήρχε έστω και ερείπια το 1806, όπως υπήρχαν σπίτια αδιάκοπα αυτή τη χρονική περίοδο και το 1823 στο Άστρος και στον Αγιάννη, που επίσης οι οικισμοί αναφέρονται από τον Φραντζή το 1435.
Επίσης ο Leake αναφέρει ότι υπήρχαν οικισμοί στην πεδιάδα της Θυρέας. « στην πεδιάδα είναι τα καλύβια που ανήκουν στα χωριά Άγιος Ιωάννης, (το σημερινό Άστρος), Μελιγού, Κορακοβούνι και Πραστός (Άγιος Ανδρέας)» (σελ 483). Αναφέρει « ολόκληρη η πεδιάδα βόρεια του ποταμού ( του μουστού προς την θάλασσα) και της λίμνης Μουστού ονομάζεται Άστρος και νότια Άγιος Ανδρέας» (σελ 484) και στο σημερινό Άστρος το 1806 υπήρχαν σπίτια με δύο πατώματα (σελ 486).
Ο Leake επίσης αναφέρει τα Αγιαννίτικα καλύβια,αλλά επίσηςαναφέρειτον Αγιάννη σανΑγιαννίτικα καλύβια. (σελ 492) «Αυτός ο δρόμος φεύγει στα αριστερά του Eλληνικού φρουρίου που είδα απότην πεδιάδα του Άστρους, (δηλαπό το Ξεροκάμπι) που βρίσκεται δύο μίλια πάνω από τα Αγιαννίτικα Καλύβια, μετά μπαίνει στο καλλιεργούμενο κάμπο του Ξεροκάμπι κοντά στον Αγιάννη».(Leake Travels in Morea,σελ 492)
Συμπεραίνουμε με τα παραπάνω και την τεκμηριωμένη αναφορά του Φραντζή για το Άστρον , το πόλισμαΆστρονβρισκόταν σαν συνέχεια της πόλης Θυρέας στο κάμπο της Θυρέας , κοντά η εκεί που ήταν η αρχαία πόλη Θυρέα,που είναι πολύ κοντά η στο σημερινό Άστρος . Αφού στη περιοχή αναμφισβήτητα στην αρχαιότητα στο συγκεκριμένο σημείο υπήρχε η αρχαία πόλη Θυρέα, είναι λογικό και πιθανό επίσης αργότερα αδιάκοπα να κατοικείται, όπως συνεχίζει να κατοικείται σήμερα.
Το Άστρος και το κάστρο Εστέλλα στον «Αγιάννη του Άστρους» (1256 )
« Κεντρικός πύργος Άστρους » Κάστρο Εστέλλα στο Ξεροκάμπι στον Αγιάννη, η φωτογραφία είναι, Από το Αναστάσιος Ι. Μπάλλας ,Πελοποννησιακά, Τόμος ΚΓ Εταιρείας Πελοποννησιακών Σπουδών,Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών Άστρος ( σ.209-210 Κάστρο Άστρους ),Κάστρα της Κυνουρίας-Κάστρα της Τσακωνιάς.
Το ιστορικόν Άστρος Κυνουρίας υπήρχε πριν το 1256 .
Νίκο Α. Βέη , Μνείαιτου Άστρους.
Ο Νίκος Βέης (1883; – 1958) Βυζαντινολόγος ιστορικός και νεοελληνιστής, καθηγητής Πανεπιστημίου και Ακαδημαϊκός αναφέρει το σημερινό Άστροςυπήρχε πριν το 1256και από το διμερέςΆστρος –Αγιάννη πήρε το όνομα του το κάστρο Εστέλλα =Άστρος στο Ξεροκάμπι του Αγιάννη. Αναμφισβήτητα το κάστρο στον Αγιάννη είναι το κάστρο Εστέλλα, του χρονικού του Μορέως.
Οι διακεκριμένοι ακαδημαϊκοί ιστορικοί μελετητές Νίκος Βέης , Σπ. Λάμπρος , Κ.Ρωμαίος, Αδαμ. Αδαμαντίου και Αναστάσιος Ι. Μπάλλας , και άλλοι τοποθέτησαν πειστικάτοκάστρο Εστέλλα του Αραγωνικού Χρονικού του Μορέως στο Ξεροκάμπι ανάμεσα στα χωριά Άγιος Ιωάννης και Άγιος Πέτρος. Επίσης διακεκριμένοι καστρολόγοι πειστικά συμφωνούν με τα παραπάνω. «Αυτός ο δρόμος φεύγει στα αριστερά του Eλληνικού φρουρίου(το κάστρο Εστέλλα =Άστρος) που είδα από την πεδιάδα του Άστρους, (δηλ. από το Ξεροκάμπι) που βρίσκεται δύο μίλια πάνω από τα Αγιαννίτικα Καλύβια, μετά μπαίνει στο καλλιεργούμενο κάμπο του Ξεροκάμπι κοντά στον Αγιάννη».(Leake Travels in Morea,σελ 492)
Και δη εν τη αραγωνιακή παραλλαγή του Χρονικού του Μωρέως αναφέρεται ότι ο πρίγκιψ του Μωρέως Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος προς ευκολωτέραν υποταγήν των Τσακώνων έκτισε , τω 1256, το κάστρον, όπερ καλείται la Estella” Παραθέτω .. Et le princep por mellor senyorear los fizo alli un castiello suso en las montanyas, el qual se clama la Estella .Προφανώςτο Estella τούτο… είναιτοΆστρος» (σ.93»…..
«Όθεν το castiello la Estella (=Άστρος) πρέπει να αναζητήσωμε στα ενδότερα της Κυνουρίας « suso en las montanyas”.«Και όντως το Άστρος και κατά τους μεσαιωνικούς χρόνους ήτο διμερές… ο Άγιος Ιωάννης κατ αρχάς είχεν υπόστασιν σαν θερινή κατοικία των Αστρεινών καλουμένη και (επάνω) Άστρος και Αγιάννης Άστρους,έπειτα δε κατέστη και αυτοτελές χωρίον ,ότε μετά την Άλωσιν της Βασιλευούσης …Και ακριβώς επί μεμονωμένου βουνού άνωθεν του Αγίου Ιωάννου (=Επάνω Άστρους) κείται … το Κάστρο τη Ωριάς …Κατά την εμήν γνώμην μετά τας ανωτέρω εξηγήσεις πιθανώτατα δυνάμεθα να ταυτίσωμεν το Κάστρο της Ωριάς του Πάρνωνος προς το Estella =Άστρος.(σελ 99-100).
Το 1256 «προφανώς το Estella τούτο… είναι το Άστρος» (σελ 93 )
«εκείνου περί τον αιγιαλόν άστρου εις το κάμπο της Μαλεβής» Ανδρόνικου Β’Του Παλαιολόγου 1320 (σελ 93)
“Eγράφη δια χειρός εμού εν τω Άστρω» 1372 και 1374 (σελ 96) («εχομε δύο κώδικες γραφέντας εν Άστρει») (σελ 97)
‘Προς τον αιγιαλόν είναι το Άστρος ,πόλις ποτέ, τανύν έρημον» Μελέτιος,( σελ 101).(Οι Αγιαννίτες αποκαλουσαν το Άστρος και «Γιαλό» και τους Αστρεινούς «Γιαλίσιους»).
Το σημερινό Άστρος αναφέρεται στους Ενετικούς χάρτες του μεσαίωνα Toast(r)ι ,Toastri και Astro και το κάστρο Εστέλλα στο Ξεροκάμπι στον Αγιάννη αναφέρεται Estella και Astro. Η χερσόνησος του Παραλίου Άστρους αναφέρεται στους Ενετικούς χάρτες εσφαλμένα σαν νησί Stella ( ήταν νησί πριν το 5ο αιώνα π.χ.) και το κάστρο Παραλίου Άστρους Astrissi, Αstritzi, Ostrici, Laprici.
Από Νίκο Α. Βέη , Μνείαιτου Άστρους.
Τεκμηριωμένες αναφορές για τοtoastri (= το Άστρος ) και ostrici(= Αστρίτσι) , Astro και Astrizi
“Aλλά το Άστρος και Αστρίτσι δεν είναι εν και το αυτό σημείον» (σελ 97). Για το Κάστρο Παραλίου Άστρους « το 1407,αναφέρεται….και κάστρον Astritzi και κύριος αυτού Lampridios» (σελ 97)
To 1516…« εν τω μνημείω τούτω λέγω, σημειούται toastri (= το Άστρος ) και ostrici(= Αστρίτσι) … “Οθεν εξ όλων των προμνημονευθέντων μαρτυρίων, και άλλων τινων μεγαγενεστέρων χρόνων, ελέγχεται ότι το Αστρίτσι είναι διάφορον του Άστρους τοπογραφικόν σημείον» (σελ 98).
Στεφάνο Magno Astro και Astrizi το 1463 σελ 97 , και πάλι Astro και Astrici ,1463 το αυτό έτος και Astro και Astrizi το 1467
Επίσης Στεφάνο Magno Astro και Astrizi 1469, 1471 σελ 98
“Aλλά το Άστρος και Αστρίτσι δεν είναι εν και το αυτό σημείον» σελ 97«αναγιγνώσκομεν Ostri=Άστρος η μήπως Ostri(ci)= Αστρίτσι
«Ήδη έλθωμεν εις το περί της θέσεως ζήτημα του κάστρου la Estella (=Άστρος )…..ως ρητώς μνημονεύει η αραγωνιακή παραλλαγή του Χρονικού του Μωρέως. Η τόσον δε ρητή μνεία περί του τόπου ,καθ’ όν ιδρύθη το φρούριον, δεν δύναται ν’αναφέρεται εις τα κατά την χερσόνησον του Άστρους περισωθέντα ,εν μέρει, μικρά οχυρωματικά έργα,άτινα και ανίσχυρα θα ήσαν προς τον σκοπόν του Βιλλαρδουίνου¨(σελ 99)
ΑναστάσιοςΙ.Μπάλλας,Πελοποννησιακά, Τόμος ΚΓ Εταιρείας Πελοποννησιακών Σπουδών,Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών Άστρος ( σ.209-210 Κάστρο Άστρους )
«Η σημαντικη αυτή οχύρωση είναι η Εστέλλα του Αραγωνικού Χρονικού το κάστρο έχτισε ο Βιλλαρδουίνος στο βόρειο άκρο του Πάρνωνα. Ειναι επίσης άλλο ένα από τα πολλά κάστρα της Ωριάς. Έχει περιγραφεί επαρκώς από τον Antoine Bon και τον Πέππα»
«Γνωρίζουμε ότι μετά την κατάκτηση της Μονεμβασίας ο Βιλλαρδουίνος έχτισε ένα κάστρο το 1256 πάνω στα βουνά για να ελέγχη τους Τσάκωνες. Η σχετική αναφορά στο «Βιβλίο των Άθλων» έχει ως εξής. Et le princep por mellor fenyorear los fizo alli un castiello suso en las montagnas, el qual se clama la Estella (Libro σ.49»
«Πρώτος το αναφέρει ο Leake Travels II σ.486 γράφοντας πως δύο μίλια πάνω από τα Αγιαννίτικα καλύβια , στον καλλιεργημένο κάμπο του Ξηροκαμπιού υπάρχει ένα φρούριο Ελληνικό».
Η πρώτη επίσημη αναφορά της πόλης με το όνομα «Άστρος» συναντάται σε χρυσόβουλο του έτους 1293 του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Β’ Παλαιολόγου. Ο Νίκος Βέης (1883–1958) καθηγητής Πανεπιστημίου και Ακαδημαϊκός αναφέρει «έχομε κατ΄ επανάληψιν μνείας του Κυνουριακού αυτού πολίσματος» του Άστρους το 1256, 1320,1372,1374, 1407,1421 ,1435, 1463, 1467, 1471, 1481.
Ο Γεώργιος Φραντζής αναφέρει το Άστρον και τον Άγιο Ιωάννη το 1435.
Ο Γεώργιος Φραντζής το 1435επιβεβαιώνει η αναφορά του Πτολεμαίου 2ο μ.χ. αιώνα για το πόλισμαΆστρον είναι το σημερινό Άστρος.
Από,Θανάση Π. Κωστάκη: Σύντομη γραμματική της Τσακώνικης Διαλέκτου (BT),1951«Από το Φρατζή,έκδοση Βόννης σ.159…..Και κατά αρχάς του θέρους του ς@μγ (=1435)…. αί είσιν αι κάτω γεγραμμέναι χώραι και πόλεις και κώμαι, Άστρον,άγιος Πέτρος, Άγιος Ιωάννης, Πλαταμόνας (Σημερ.Πλάτανος),Μελίγον (σημερ. Μελιγού),Προάστειον (σημερ,Πραστός) ,Λεωνίδας (σημερ.Λεωνίδιον), Κυπαρισσία (σημερ.Κυπαρίσσι) ,Ρέοντας και Σίτανας (σημερ.Σίταινας)… Βλ.Σ.Λάμπρου,Μικταί Σελίδες , Αθήναι 1905 σ.416-419 και Φ.Κουκουλέ, Αθηνά 39 (1927) σ.122»
Η αναφορά του Φραντζή Άστρον είναι αναμφισβήτητα η δεύτερη αναφορά , η πρώτη ήταν του Χρονικού του Μορέως το 1256, που πειστικά τοποθετείτο σημερινό Άστρος στην συγκεκριμένη τοποθεσία που βρίσκεται σήμερα. Αναμφισβήτητα υπήρχε οικισμός στο σημερινό Άστρος πριν χιλιάδες χρόνια από πολλές άλλες αναφορές . Σίγουρα η αναφορά του Φραντζή είναι για το σημερινό Άστρος και δεν είναι για άλλον οικισμό, γιατί θα έπρεπε να αναφέρεται και το σημερινό Άστρος ,που ήταν ο μεγαλύτερος οικισμός στο κάμπο της Θυρέας, έστω με διαφορετικό όνομα (όπως ο Φραντζής αναφέρει τον μικρότερο οικισμό Μελίγον (σημερ. Μελιγού) και υπήρχε οικισμός στην σημερινή τοποθεσία του Άστρους σύμφωνα με το Νίκο Βέη και πολλές άλλες αναφορές .«Aλλά το Άστρος και Αστρίτσι δεν είναι εν και το αυτό σημείον» (σελ 97).
Επίσης το γεγονός ότι δεν αναφέρεται οικισμός με κανένα όνομα στην σημερινή τοποθεσία του Παραλίου Άστρους στους Τούρκικους φορολογικούς καταλόγους,όπως συμφωνούν ιστορικοί μελετητές τότε δεν υπήρχε οικισμός στο Νησί , αυτό πρόσθετα επιβεβαιώνει ότι η αναφορά του Φραντζή το 1435 για το πόλισμαΆστρον είναι το σημερινό Άστρος.
Το Άστρος και το Παράλιο Άστροςδεν αναφέρονται για εκατοντάδες χρόνια στους Τούρκικους φορολογικούς καταλόγους , αλλά αναφέρονται τα άλλα μεγάλα ιστορικά χωριά. Ο λόγος που το Άστρος δεν αναφέρεται στους Τούρκικους φορολογικούς καταλόγους είναι ότι αναφερόταν ο Αγιάννης,που ήταν το μητροπολιτικό κέντρο της Θυρέας για εκατοντάδες χρόνιακαι ο Αγιάννης ήταν μία κοινότητα με το Άστρος, ήταν βασικά οι ίδιοι κάτοικοι, και ο Αγιάννης αναφερόταν επίσης σαν Άστρος και Αγιάννης του Άστρους. Οι Τούρκοι φορολογούσαν τους κατοίκους , δεν υπήρχε τότε ΕΝΦΙΑ.
Από, Venetians and Ottomans in SouthEast Peloponnese (15th*18th century)
Dr, Evangelia Balta Director of Studies (Institute for Neohellenic Research/National Hellenic Research Foundation)
Επίσης το Άστρον στην αναφορά του Φραντζή σίγουρα δεν είναι το Παράλιο Άστρος . Αν υπήρχε οικισμός το 1435 στο Παράλιο Άστρος ,κάτι θα υπήρχε και αργότερα έστω και ερείπια , αλλά δεν υπάρχουν τεκμήρια για οικισμό αυτή την μακρά χρονική περίοδο ,που ήταν μόνο το λιμάνι της περιοχής και το 1823 σύμφωνα με τον Leake «στη σκάλα (λιμάνι) υπάρχουν μια δεξαμενή, ένα χάνι, ένα πυργόσπιτο του (Τούρκου) φοροεισπράκτορα, και δύο τρεις μικρές αποθήκες» (σελ 482).
Είναι αυταπόδεικτο η αναφορά Άστρον του Φραντζή είναι για το σημερινόΆστρος,που υπήρχε το 2οαιώνα μ.χ.στην αναφορά του Πτολεμαίου με το ίδιο όνομα Άστρον.
Δημήτριος Καρυτσιώτης , η πατρίδα “Astro” , «Άστρος».
Ο Καρυτσιώτης θυμότανε την πατρίδα του Άστρος από το 1756) και το μέγαρο «ΑΣΤΡΟΣ» στη Τεργέστη,
“Ο θρύλος λέει ότι ο 15χρονος Δημήτρης Καρυτσιώτης δούλευε με τον πατέρα του στο χωράφι τους στον Άγιο Ιωάννη Κυνουρίας εκείνο το πρωί του 1756 όταν ένας θείος του, περνώντας από εκεί, του πρότεινε να τον πάρει μαζί του στη Σμύρνη, όπου υπήρχε δουλειά και προοπτική για κάθε σκληρά εργαζόμενο έμπορο. Θα μπάρκαραν σε ένα πλοίο που έφευγε από τη Σκάλα, δηλαδή το σημερινό Παράλιο Άστρος. Δίχως να το σκεφτεί, και προτού ο πατέρας του εξετάσει το ζήτημα δύο φορές, ο ανήσυχος Δημήτρης έτρεξε να βρει τα τσαρούχια του για να ακολουθήσει το συγγενή του στο ταξίδι. Η παράδοση λέει ότι μέσα στη βιασύνη του, έφυγε φορώντας μόνο το ένα. Τόση ήταν η λαχτάρα του να ταξιδέψει.”
Ο μεγάλος εθνικόςευεργέτηςΔημήτριος Καρυτσιώτης μαςέφυγε από την Καρύτσα του Αγιάννη15 χρονώντο 1756, αλλά δεν ξέχασε ποτέ την πατρίδα του τον Αγιάννη και το Άστροςκαι για το λόγο αυτό ονόμασε το κτήριο στην Τεργέστη «ΑΣΤΡΟΣ», που θυμότανε καλά από το 1756 , και στην διαθήκη του δώρησε την Σχολή Καρυτσιώτη και το αγροκήπιο στην «πατρίδα μας» Άστρος.
Εις της διαθήκην τουτην 27ηΦεβρουαρίου 1819στη Τεργέστη οΔημήτριος Καρυτσιώτης, αναφέρει εις παράγραφον 5 της διαθήκης του «5) Αφήνω εις την πατρίδα μας (χωρίον μας) το κτίριον του σχολείου και την περιουσίαν τουΆστρους (Astro)ως είναι»( Φλουδας ,Θυρεατικα Β’ σελ 312) …
Γεώργιος Καρυτσιώτης , τον πλούτο κατά το έγγραφον αριφ 202 την Μονής Λουκούς ,της 10ης Αυγούστου 1840, «το διέθεσεν εις πτωχούς,εκκλησίς,και σχολεία της πατρίδος του Αγιάννη-Άστρος και δι’ έργα κοινωφελή» »( Φλουδας ,Θυρεατικα Β’σελ 324)
Προκόπιος Ν. Καρυτσιώτης, εις παράγραφον 5 της διαθήκης του « 5ον, Αφήνω εφ’ άπαξ εις τους πτωχούς της πατρίδος μου, όπου εγεννήθην δηλαδή εις τον Άγιον Ιωάννην της Πελοποννήσου F 500”, Πέθανε τo 1836.»( Φλουδας ,Θυρεατικα Β’ σελ 327)
Το αξιοθαύμαστο είναι ότι ο Δημήτριος Καρυτσιώτης , με άνετη οικονομική ευημερία, σαν άλλος Βολταίρος «της πράξης», ” δεν σπατάλησε την ζωή του με «αριστοκρατίες ,πολυτέλειες και ψηφιδωτά», αλλά διάλεξε να ασχοληθεί έμπρακταπρωταρχικά με τα «γράμματα»,την μόρφωση των νέων της πατρίδας τουκαι τον αγώνα κατά της Τουρκοκρατίας.
=================================================
Σχολή Καρυτσιώτη, Αγιάννης το 1798 και Άστρος το 1805.
Ο μεγάλος εθνικός ευεργέτης συνέχισε έμπρακτα την Αγιαννίτικη δέσμευση αιώνων, για «γράμματα» και μόρφωση. Το 1798 έκτισε στην θέση «Κουτρί» στον Αγιάννη την περίφημη και καλλιμάρμαρο Σχολή Καρυτσιώτη και το 1805έκτισε στο Άστρος το παράρτημα της Σχολής Καρυτσιώτη του Αγιάννη. Η σχολή Καρυτσιώτη έπαιξε καταλυτικό ρόλο για την τοπική κοινωνία για πολλά χρόνια και ακόμα μέχρι σήμερα, αφού όλοι οι Αγιαννίτες και οι Αστρεινοί με πολύ μόχθο και με κάθε θυσία επιθυμούσαν τα παιδιά τους να μάθουν γράμματα και σαν απόφοιτοι “καλαμαράδες ” να αλλάξουν την ζωή τους, σύμφωνα με τις “έξυπνες ” προσδοκίες του μεγάλου ευεργέτη τους Δημητρίου Καρυτσιώτη.
Η Σχολή Καρυτσιώτη φυσικά κτίστηκε το 1805 εκεί που υπήρχε οικισμός στην περιοχή στο σημερινό Άστρος, που οι Αγιαννίτες είχαν τα αρχοντικά τους (δύο πατώματα κατά τον Leake ), τους «πύργους» και τα καλύβια τους. Στο Άστρος σώζονται μέχρι σήμερα πολλά αρχοντικά και οι “πύργοι” των προκρίτων του Αγιαννη ,που κτίστηκαν πριν το 1805 όπως του Καρυτσιώτη, Πάνου Σαρηγιάννη, Ματθαίου,Παπαπέτρου, Διγενή,της κυρά -Μάρως συζύγου του Κ.Ζαφειρόπουλου, πύργος του Τσιράχη και πύργος του Λογοθέτη,Πέρρου,Πάσχου,ο πύργος της Μαριέττας,Κοράλλη,πύργος του Ζαχαριά, Κομηνέϊκος πύργος,Γ.Σαρηγιάννη,και πολλά άλλα.
Διακρίνεται το μέγαρο «ΑΣΤΡΟΣ» στην Τεργέστη. Mετά τον θάνατο τουΔημητρίου Καρυτσιώτη το μέγαρο ονομάστηκε Palazzo Carciotti.
Το 1798 σε αριστοκρατικό και περίβλεπτο σημείο της παραλίας της Τεργέστης οο μεγάλος εθνικός ευεργέτης μας Δημήτριος Καρυτσιώτη άρχισε την ανέγερση μεγαλοπρεπούς μεγάρου, τελείωσε το 1805, και προς τιμήν της ιδιαίτερης πατρίδας του έθεσε την επιγραφή «ΆΣΤΡΟΣ».
Δείτε το συνδεσμο για περισσότερα,Από τον συμπατριώτη μας Γιάννη Δ.Κουρμπέλη
Είναι εύκολα κατανοητό ότι ένα παιδί που έφυγε από την Καρύτσα του Αγιάννη 15 χρονών το 1756, δεν δημιούργησε το ιστορικό Άστρος εκείνη την ημέρα.
Ήθελε να τελειώσει τη ζωή του , με την τελευταία λέξη και επιθυμία του , τονίζοντας στους μεταγενέστερους δέν ξέχασε στη διαθήκη του την πατρίδα του τον Αγιάννη και το «Άστρος»καιτην μεγάλη σημασία για την δέσμευση του, για «γράμματα» και μόρφωση των νέων της πατρίδας του.
«Παραιτώ της πατρίδος μου το κτίριον της Σχολής και το υποτακτικόν( Αγροκήπιο) του Άστρους με όλα τα συμπεριλαμβανόμενα εις το κοντράτο (συμβόλαιο) καμωμένου παρ εμού.Μάϊος 1819 Δ.Καρυτσιώτης»
Το ιστορικόν Άστρος το 1823
“Εν τούτω τω τόπω συνήλθεν η Β΄ Εθνική Συνέλευσις των Ελλήνων, 30 Μαρτίου – 18 Απριλίου 1823»
O «Ιερός Χώρος» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνωνείναι αναμφισβήτητα ένα από το σημαντικότερα ιστορικά μνημεία όχι μόνο της Κυνουρίας, αλλά και της πατρίδας μας. Η επέτειος αυτού του γεγονότος γιορτάζεται με ιδιαίτερη λαμπρότητα κάθε χρόνο την Παρασκευή του Πάσχα.
Το Ελληνικό κράτος αναγνωρίζοντας την μεγάλη προσφορά της Σχολής Καρυτσιώτη και του«Ιερού Χώρου» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων στο Ελληνικό έθνος εκήρυξε σαν «ιστορικόν διατηρητέον μνημείον», «ιστορικό τόπο»και «αρχαιολογικόν χώρον».
Χαρακτηρίζουμε ως ιστορικό τόπο το εναπομείναν σήμερα τμήμα εκτάσεως 18.850 τα.μ. του παλαιού αγροκηπίου (συνολικής εκτάσεως 46 στρεμμάτων), το οποίο ανήκε στη Σχολή Καρυτσιώτη…..
Ο χώρος αυτός είναι τμήμα του αγροκηπίου – αρχικά 46 στρεμμάτων, το οποίο είχε δωρίσει ο Δημήτριος Καρυτσιώτης στη Σχολή, την οποία είχε ιδρύσει το 1805 – δενδροφυτεμένου με πορτοκαλιές, λεμονιές και ελιές, το προϊόν των οποίωνχρησιμοποιούνταν για την πληρωμή των δασκάλων της Σχολής και την κάλυψη των εξόδων της.
Στο αγροκήπιο αυτό έλαβαν χώρα δύο σημαντικά γεγονότα της Επαναστάσεως, το γνωστό ως «κολοκοτρωναίικο τραπέζι της συμφιλίωσης» στις 19 Ιουνίου 1821, στο οποίο είχαν προσέλθει οι οπλαρχηγοί, προκειμένου να ξεπεραστούν οι αντιθέσεις και να ομονοήσουν για την επιτυχία της Επανάστασης που τότε ξεκινούσε, καθώς επίσης και η Β΄ Εθνοσυνέλευση των Ελλήνων (30 Μαρτίου έως τις 18 Απριλίου του 1823)με την παρουσία οπλαρχηγών, πολιτικών, πλήθους λαού και στρατού. Εντός της Σχολής η οποία περιλαμβάνεται στον υπό κήρυξη χώρο, συντάχθηκε η διακήρυξη της Εθνοσυνέλευσης».
“Χαρακτηρίζομεν ως αρχαιολογικόν χώρον την περιοχήν ”Κουτρί” του χωρίου Άγιος Ιωάννης Κυνουρίας, θερινήν έδραν του Άστρους, ένθα ελειτούργησεν η ιστορική σχολή Καρυτσιώτη εν έτει 1798”.
Το Ναύπλιο, που είχε αρχικά επιλεγεί για να πραγματοποιηθεί η Συνέλευση, απορρίφθηκε καθώς εθεωρείτο«τόπος μερικός», υπό την απόλυτο επιρροή του Κολοκοτρώνη. Έτσι, επιλέχθηκε τελικά το Άστρος για την Εθνοσυνέλευση ως«τόπος του Έθνους».“Οι συνεδριάσεις έγιναν στην ύπαιθρο, «μέσα εις ένα περιβόλι», σύμφωνα με τον Κολοκοτρώνη.
Παρaκάτω η «Διακήρυξη της Β΄ των Ελλήνων Συνελεύσεως», ο τονισμός είναι δικός μου.
“Τρίτον ήδη χρόνον διαρκεί ο υπέρ ανεξαρτησίας εθνικός των Ελλήνων πόλεμος και ο τύραννος ούτε κατά γην ούτε κατά θάλασσαν ηυδοκίμησεν. Ενώ δε αι τυραννοκτόνοι χείρες των Ελλήνων έπεμψαν μυριάδας Τούρκους εις άδου, και φρούρια απέκτησαν, και την επικράτειαν εξησφάλισαν, ο δε κρότος των ημετέρων όπλων, αντηχήσας, διετάραξε το Βυζάντιον, ευτύχησε το έθνος να διακηρύξη εν Επιδαύρω κατά πρώτον ως έθνος, την ανεξαρτησίαν του, να νομοθετήση και εθνικήν να καταστήση διοίκησιν .
Ήδη δε μετά δεκαέξ μήνας Δευτέραν να συγροτήση εν Άστρει Συνέλευσιν , η οποία αφού επεξειργάσθη και επιδιώρθωσεν αναλόγως τους καθεστώτας Νόμους , διέταξε πολλά των γενικών του Έθνους συμφερόντων,αφού εμελέτησε τα περί του υποθετικού λογαριασμού , ενησχολήθη εις τα των αναλόγων Εθνικών δυνάμεων της ξηράς και της θαλάσσης. Αφού προσδώρισε ν’ αρχίση η Β’ περίοδος τηε Διοικήσεως ,κατά το ευτυχώς επικρατούντα Νόμον της Επιδαύρου ,δεν μένει άλλον πριν διαλυθή η Συνέλευσις αφήνουσα την Διοίκησιν να εκπληροί τα μεγάλα αυτής χρέη, δεν μένει ει μη να διακηρύξη εις το όνομα του Ελληνικού Έθνους, του οποίου νομίμως φέρει την πληρεξουσιότητακαι κηρύττει σήμερον κατ’ επανάληψιν ενώπιον Θεού και ανθρώπων την πολιτικήν των Ελλήνων ύπαρξιν και ανεξαρτησίαν , δια την ανάκτησιν της οποίας έχυσε το Έθνος και χύνει αίματα ποταμηδόν, με αμετάθετον απόφασιν όλοι, όλοι οι Έλληνες , η να επαναλάβωμεν αυτήν κατά τα απαράγραπτα δικαιώματα μας από το άρπαγα αυτής Σουλτάνον, και να ανεξαρτισθώμεν εντελώς Έθνος χωριστόν, αυτόνομον και ανεξάρτητοναναγνωριζόμενοι δια την δόξαν της Αγίας ημών πίστεως και την ευτυχίαν των ανθρώπων, η με τα όπλα εις τα χείρας όλοι, όλοι οι Έλληνες να καταβώμεν εις τους τάφους, αλλά Χριστιανοί και Ελεύθεροι, καθώς ανήκει εις ανθρώπους ,προσπαθούντας να απολαύσωσι ατίμητα αγαθά , ότι λογής είναι η πολιτική ύπαρξις και ανεξαρτησία , και τα οποία αυτά αγαθά δεν γνωρίζουν εκ φήμης, αλλ’ έχοντες εστερήθησαν, καθώς ανήκει εις ανθρώπους κατοικούντας γην ηρωϊκήν , όπου όλα ενθυμίζοντα την προγονική εύκλειαν και τας προγονικάς αρετάς εμψυχώνουσι μεγάλως ζωογονούντα, και τέλος καθώς ανήκει εις ανθρώπους πάτριον έχοντας τον βάρβαρον να καταπολεμώσι και την πατριδα ν’ απελευθερώσωσι .Ταύτα είναι τα πρακτικά της παρούσης Β’ των Ελλήνων Εθνικής Συνελεύσεως , ταύτα είναι ειδικώτερον, διωρισμένη η Συνέλευσις , από τους ελεύθερους λαούς της Ελλάδος να διακηρύξη εις την υφήλιον περί του ανά χείρας Εθνικού υπέρ ανεξαρτησίας πολέμου, καθώς και περί του σκοπού του Έθνους να επαναλάβη τα οποία έχυσε φώτα, ρυθμιζόμενον κατά τα λοιπά σοφά της Ευρώπης Έθνη, από των οποίων την φιλανρωπίαν ελπίζει το Ελληνικόν Έθνος πάσαν συνδρομήν και βοήθειαν. Η Συνέλευσις είναι ακόμη διωρισμένη να ευχαριστήση από μέρους όλων αυτών των λαών το Στρατιωτικόν και το Ναυτικόν τα οποία εις των δεκαέξ μηνών το διάστημα ενδόξως αντηγωνίσθησαν και υπέρ το πεντήκοντα χιλιάδων εχθρών το αίμα εξέχυσαν.Είναι διωρισμένη να ευχαριστήση και την καθεστώσαν Εθνικήν Διοίκησιν δια τους μεγάλους αγώνας,όσους εδοκίμασεν καθ΄όλην αυτής την δεκαεξαμηνιαίαν πρώτην περίοδον. Να ευχαριστήση και τας διαλυθείσας μερικάς διοικήσεις , οίον Γερουσία της Πελοποννήσου, της Δυτικής Ελλάδος και Άρειον Πάγον..
Καιρός είναι λοιπόν να διαλυθεί σήμερον η Συνέλευσις αύτη, ευχόμενη προς θεόν τον ζώντα τύχην αγαθήν χάριν του Έθνους των Ελλήνων.
Εξεδόθη εν Άστρει εντός του Μουσείου Καριτσιώτου την 18ην Απριλίου του χιλιοστού οκτακοσιοστού εικοστού τρίτου και τρίτου της των Ελλήνων ανεξαρτησίας»
Η Διακύρηξη της Εθνοσυνέλευσης το 1823 , τα Ψηφίσματα, τα έγγραφα του Εκτελεστικού και του Βουλευτικού ,τα πρακτικά της Εθνοσυνέλευσης και τα έγγραφα πολλών υπουργείων (μινιστέρια) Πολέμου, Θρησκείας, Δικαίου και Ναυτικών αναφέρουν «εν Άστρει».
Πρακτικα της Β’Εθνικής Συνελεύσεως, αναδημοσιεύσε το 1971 η Βιβλιοθήκη της Βουλής των Ελλήνων, «Πρακτικά της εν Άστρει Συνελεύσεως».(Φλούδας , Θυρεατικά Β , σελ 155)
Αρχεία της Ελληνικής Παλλιγενεσίας . Αριθ.ΚΘ των Πρακτικών της Εθνικής Συνελεύσεως
«B’. Επ’ ουδεμιά προφάσει και περιστάσει δύναται η Διοίκησις να νομοθετήση εναντίως εις το παρόν Πολίτευμα…Εξεδόθη εν Άστρει κατά μήνα μεσούντα τον Απρίλιον…»
Πρακτικά της Β’Εθνικής των Ελλήνων Συνελεύσεως» Συγροτηθείσης εν Άστρει την λ’ Μαρτίου 1823.Φέρουσιν άπασαι τόπον συντάξεως( αι συνεδρίαι) το Άστρος ….».(Φλούδας , Θυρεατικά Β , σελ 156)
Άστρος «Το κλεινόν Άστυ» , Περήφανο και Καρωτό, Χρυσήλιο και Ιστορικόν.
Το Άστρος ονομάστηκε από τους κατοίκους της περιοχής η Πόλη σαν το διάκριση με τους γύρω μικρούς οικισμούς . Οι Αστρεινοί αποκαλούν και σήμερα το οικισμό «Το κλεινόν Άστυ» . Από την Πόλη η το Άστυ προήλθε Toasti= Toast(r)ι, Toastri και το Astro και συμφωνούμε με την σοβαρά τεκμηριωμένη, λογική και έξυπνη άποψη το όνομα Άστρος προήλθε από το Άστυ=(Τoasti) Toast(r)ι , (Καραχάλιος, Ι. Κουσκουνάς ,Κ.Χασαπογιάννης ,Ι. Κακαβούλιας,Ν.Φλούδας Θυρεατικα Β. σελ 24,25).
Με την ευκαιρία αναφέρομε η περιοχή “Άστρα”, είναι η ακάλυπτη από δένδρα τοποθεσία που βρίσκεται βόρεια του Παραλίου Άστρους μέχρι το Ατσίγγανο,περίπου 250 στρέμματα, και την τοποθεσίαν κατείχαν οι κάτοικοι του Αγίου Ιωάννη. Κατά την Αγιαννίτικη παράδοση το όνομα της τοποθεσίας “Άστρα”, έδοσαν οι Αγιαννίτες που τις νύκτες τα καλοκαίρια έβοσκαν τα μεγάλα ζώα τους στον κάμπο και από το γυμνό από δένδρα κάμπο, μακρυά από τις ελιές, έβλεπαν “την νύκτα τα άστρα του ουρανού” και έτσι η περιοχή ονομάσθηκε “Άστρα”.Είναι ενδεικτικό το 2009 στο κτήμα της περιοχής του Δ.Κοψιαύτη, που είναι Αγιαννίτικο όνομα , βρέθηκαν αρχαιολογικά στοιχεία της Ρωμαϊκής περιόδου. Το όνομα Άστρα δεν αναφέρεται σαν οικισμός Άστρα από ιστορικούς μελετητές ,γιατί δεν υπάρχουν ιστορικά στοιχεία για οικισμό , αλλά αναφέρεται σαν τοποθεσία.(Ν.Φλούδας Θυρεατικά Β. σελ 47).
Πιθανόν είναι το όνομα της περιοχής Άστρα να προήλθε από τον γειτονικό οικισμό Άστρος που υπήρχε στα ενδότερα για χιλιάδες χρόνια. Επίσης ο κάμπος της Θυρέας αποκαλείτο από τους Αγιαννίτες και Αστρεινούς Άστρος η κάμπος του Άστρους και πιθανόν το Άστρος έγινε Άστρα. Τότε, τον μεσαίωνα μέχρι το 1832 και νωρίτερα δεν υπήρχε οικισμός στη σημερινή τοποθεσία του Παραλίου Άστρους και για το λόγο αυτό η περιοχή Άστρα νωρίτερα από το 1832 ανήκε αποκλειστικά στους Αγιαννίτες.Το Παράλιο Άστρος έκτισε ο Άκουρος και οι Αγιαννίτες από το 1832-1845 και το 1845 προσαρτήθηκε σαν καινούργιος οικισμός στο υπάρχοντα από το 1835 δήμο Θυρέας
Βέβαια όλοι συμφωνούν και ο πρώτος επιστήμονας ιστορικός Θουκυδίδης , στην αρχαιότητα αναμφισβήτητα το όνομα της περιοχής ήτανΘυρεάτις Γη η Θυρέα και δεν υπάρχουν αναφορές με διαφορετικό όνομα.
Ο Θουκυδίδης ,ο πρώτος επιστήμονας Ιστορικός του κόσμου, λέει οι κάτοικοι είναι τα κράτη ,Αθηναίοι,Κορίνθιοι, Αργείοι, Λακεδαιμόνιοι.
Την τελευταίαν συνεδρίαν της εθνοσυνέλευσης την 18η Απριλίου 1823 « Ανεγνώσθη αναφορά κατοίκων Άστρους..» (Αρχεία Ελληνικής Παλιγγενεσίας τ.Α’, σελ 65) (Φλούδας Θυρεατικά Β σελ 162) . Οι Αστρεινοί, κάτοικοι του Άστρους, υπήρχαν και προσέφεραν στο Έθνος το 1823και ονόμασαν τον οικισμό Άστρος. Χωρίς κατοίκους δεν υπάρχουν ονόματα.
Υπάρχει η άποψη η Θυρέα πήρε το όνομα από τον Θυρεάτη η Θυραιάτη η Θυραίο ,έγγονο του Πελασγού.
“Η Θυρέα εν τη Αργολίδι γη και ο Θυρεάτης καλούμενος κόλπος από του Θυραιάτα * τούτου τα ονόματα εσχήκασι” Παυσανίας VIII ,3,3)(*από Θυρεάτης η Θυραιάτης η Θυραίος , ήταν γυιός του Λυκάονος, αρχαίου βασιλιά της Αρκαδίας , γιού του Πελασγού) (Θυεράτις Γη σελ 25).
Από την αρχαία πόλη Θυρέα πήρε το όνομα η περιοχή Θυρεάτις Γη η περιοχή Θυρέα .Η Κυνουρία αντλεί το όνομα της από τους Ίωνες Κυνουριείς ( και τον Κύνουρο) και από το Άστρος πήρε το όνομα η ευρύτερη περιοχή.
Το Άστρος ονομάστηκε από τους κατοίκους της περιοχής Άστυ( Πόλη) , σαν διάκριση με τους γύρω μικρότερους οικισμούς . Άστυ (=πόλη ) ονομάζετο αρχικά στην περιοχή η αρχαία πόλη Θυρέα ,το μητροπολιτικό κέντρο της περιοχής στην αρχαιότητα , όπως αργότερα το Άστρος είναι το μητροπολιτικό κέντρο της περιοχής μέχρι σήμερα και από την αρχαιότητα έμεινε αδιάκοπα στους κατοίκους το Άστυ(=πόλη) .Οι Αστρεινοί αποκαλούν και σήμερα το οικισμό «Το κλεινόν Άστυ» . Από το Άστυ, προήλθε Toasti= Toast(r)ι, Toastri και το Astro και συμφωνούμε με την σοβαρά τεκμηριωμένη, λογική και έξυπνη άποψη το όνομα Άστρος προήλθε από το Άστυ=(Τoasti) Toast(r)ι ,Astro (Καραχάλιος, Ι. Κουσκουνάς ,Κ.Χασαπογιάννης ,Ι. Κακαβούλιας, Ν.Φλούδας Θυρεατικα Β. σελ 24,25).
Άστρος «Το κλεινόν Άστυ» , Περήφανο και Καρωτό, Χρυσήλιο και Ιστορικόν.
Άστρος «Το κλεινόν Άστυ» , σημαίνει η ένδοξη πόλη, το ένδοξο,ξακουστό, ονομαστό και ιστορικό Άστρος Κυνουρίας.
Άστρος τοΙστορικόν : «Περήφανο ,καμαρωτό και με την αρχοντιά του .Το Άστρος κλαίει και χαίρεται,πονάει και χορεύει.Κλαίει δικούς του δεκαχτώ που πέσαν στο Δραγούνι και χαίρεται σαν δέχεται πρώτο τον Υψηλάντη.Πονάει για τον Διγενή στην Τρίπολι , χορεύει με τα παιδιά του Άκουρου Νέστορα και Αβραντίνη,που πρώτοι πρωτοπάτησαν της Τρίπολης το Κάστρο.Στα Δερβενάκια μάχεται περήφανα, γενναία και στη Στυλίδα έφθασε Χρυσήλιο το Άστρος να πολεμά κι εκεί Τουρκιά μαζύ με το Νικήτα .Μαζεύει τώρα τους τρανούς και όλους τους μεγάλους τους Έλληνας, τους στρατηγούς Συνέλευσι να κάνουν και ξεφωνίζει στον ντουνιά σε όλη την οικουμένη απ΄του Καρτσιώτη το σχολειό και απ΄το περιβολάκι.Μεγάλο όρκο κάνουμε εις την γλυκειά Πατρίδα ελεύθεροι να ζήσουμε η να χαθούμε όλοι αδερφωμένοι στο σπαθί και σύντροφοι στο βόλι» Ν.Μερκουδιάδης ,από Ι. Κουσκουνάς, Κ.Χασαπογιάννης ,Ι.Κακαβούλιας. 1981 Θυρεάτις Γη ( Ιστορία – Αρχαιολογία – Λαογραφία )
Το Άστρος και ο Αγιάννηςείναι μια κοινότητα και το σπουδαιότερο οι κάτοικοι είναι οι ίδιοι, είχαν και έχουν σήμερα σπίτια στον Άγιάννη και στο Άστροςγια πολλές εκατοντάδες χρόνια.Από το χωριό Άγιος Ιωάννης προήλθε το Άστρος , το Παράλιο Άστρος, αλλά και άλλοι οικισμοί.
Καλώς ήλθατε στο ιστορικό Άστρος που το 1823 έγινε η Β’ Εθνοσυνέλευση των Ελλήνων.
Το Άστρος είναι η έδρα του Δήμου Βόρειας Κυνουρίας που αποτελείται από 26 Τοπικά Διαμερίσματα και 40 οικισμούς, βρίσκεται στο βόρειο ανατολικό τμήμα του Νομού Αρκαδίας και ανατολικά βρέχεται από τα νερά του Αργολικού Κόλπου, χτισμένο σε υψόμετρο 75 μ. στο κέντρο του κάμπου της “Θυρέας”, νοτιοανατολικά της Τρίπολης 45 χλμ. και νοτιοδυτικά του Ναυπλίου 33 χλμ…..
«Με κύριο χαρακτηριστικό τις ομορφιές του τόπου μας, την μεγάλη ιστορία και τα αξιοθέατα της περιοχής μας, προσκαλούμε τους επισκέπτες μας σε ένα μαγευτικό ταξίδι, που μπορούν να συνδυάσουν τα πεδινά μας, το βουνό και την θάλασσα, σε πολύ κοντινές αποστάσεις και να γνωρίσουν όλα τα χωριά του Δήμου μας»
Με την πρώτη διοικητική διαίρεση του ελληνικούκράτους το 1835,το Άστρος εντάχθηκε στον Δήμο Θυρέαςμε έδρα τον οικισμό Άγιος Ιωάννης(ΦΕΚ 16Α – 24/05/1835).
Από το 1841 έως το 1912, το Άστρος ήταν η χειμερινή έδρα του Δήμου Θυρέας,ο Αγιάννης ήταν η θερινή έδρα{ΦΕΚ 5Α – 08/03/1841).
Από το 1912 ο οικισμός αποτέλεσε έδρα κοινότητας Άστρους η οποία εξελίχθηκεστο Δήμο Άστρους το 1985(ΦΕΚ 99Α – 28/05/1985)(Για ιστορικούς λόγους έγινε δήμος).
Από το 1998 το Άστρος αποτελεί έδρα του Δήμου Βόρειας Κυνουρίας (ΦΕΚ 244Α – 04/12/1997).
Το 1845. Ο Αγιάννης αποτέλεσε την θερινή έδρα της Επαρχίας Κυνουρίας.
ΦΕΚ 252Α – 24/08/1912. Ο οικισμός αποσπάται από το δήμο Θυρέας και ορίζεται έδρα της κοινότητας Παραλίου Άστρους
ΦΕΚ 244Α – 04/12/1997.Ο οικισμός αποσπάται από την κοινότητα Παραλίου Άστρους και προσαρτάται στο δήμο Βόρειας Κυνουρίας
Το σημερινόΆστρος υπήρχεπολλούςαιώνες πριν το 1823, δεν το δημιούργησαν τυχαία εκείνη την ημέραοι πληρεξούσιοι της εθνοσυνέλευσης και ο Κολοκοτρώνης το βρήκαν εκεί, υπήρχε από τον 2ομ.χ. αιώνα,το 1256, το 1435 , το 1756 και υπάρχει αδιάκοπασύμφωνα με το Ελληνικό κράτος από το 1823 μέχρι σήμερα.
Στην ιστορική Θυρεάτιδα Γη και στο Δήμο Βόρειας Κυνουρίας για χιλιάδες χρόνια οι φιλόξενοι κάτοικοι της Θυρέας , απόγονοι των Πελασγών, άνθρωποι του Ελληνικού μέτρου και της «αιδούς και της δίκης» , πάντοτε είχαν αμοιβαίο σεβασμό για τους γείτονες τους. Διαχρονικά πίστευαν και συνεχίζουμε να πιστεύουμε σήμερα είναι πρωταρχικάκαι δικό μας συμφέρον οι γείτονες μας να είναι καλύτερα από εμάς. Στο Άστρος, το Κλεινό Άστυ και την μητρόπολη της Θυρεάτιδας Γης ,τα τελευταία πενήντα χρόνια πολλοί κάτοικοι από τα γύρω χωριά και από όλη της πατρίδα μας εγκαταστάθηκαν μόνιμα και αποκαλούν περήφανα πατρίδα τους το ιστορικό Άστρος Κυνουρίας .
Το ιστορικόν Άστρος Κυνουρίας βρίσκεται στη δυτική παραλία του Αργολικού ,στα ενδότερα του κάμπου Θυρέας, εκεί που στο παραπάνω χάρτη διακρίνεται η αρχαία πόλη Θυρέα (Τhyrea) και αργότερα ήταντο πόλισμα Άστρον, νότια από την πρώτη πόλη της Ευρώπης το ιστορικό Άργος και την έδρα του Μυκηναϊκού πολιτισμού Μυκήνες.
Το ιστορικόν Άστρος είναι συνέχεια της αρχαίας πόλης Θυρέας και η πόλη Θυρέα και αργότερα το πόλισμα Άστρον ήταν στα ενδότερα του κάμπου Θυρέαςστην σημερινή τοποθεσία του Άστρους . Το 1823 το Άστρος το βρήκαν εκεί ,«Εν Άστρει τη 29 Μαρτίου 1823 και γ’ της Ανεξαρτησίας »οι πληρεξούσιοι της Εθνοσυνέλευσης και ο Κολοκοτρώνης, υπήρχε αναμφισβήτητα και τεκμηριωμένα πολλούς αιώνες πριν το 1823 , η διακήρυξη της Εθνοσυνέλευσης «Εξεδόθη εν Άστρει εντός του Μουσείου Καρυτσιώτη» και «η Εθνοσυνέλευση της απελευθερωμένης Ελλάδας συνήλθε στο Άστρος».
Νικολάου Ι. Φλούδα –Διακοσιαετηρίς Σχολής Αγίου Ιωάννου Άστρους Κυνουρίας, Αθήνα 1965
Νίκος Α. Βέης , Μνείαι του Άστρους
Αναστάσιος Ι. Μπάλλας,Πελοποννησιακά, Τόμος ΚΓ Εταιρείας Πελοποννησιακών Σπουδών,Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών Άστρος ( σ.209-210 Κάστρο Άστρους )
ΙωάννηΜ.Αρβανίτη– Από τιςΠηγέςτου Λαού μας, τόμος A,Β,Αθήνα1988
ΙωάννηΜ.Αρβανίτη-Η Επαναστατική Προσωρινή Διοίκηση της Ελλάδας στον Άγιο Ιωάνη (Αγιάννη) Β.Κυνουρίας -20 Αυγουστου εως 1 Οκτωβριου 1822
Σμαράγδης Ι. Αρβανίτη –Οι σχολές του Δημητρίου Καρυτσιώτη στον Άγιο Ιωάννη και το Άστρος Θυρέας – Κυνουρίας κατά τα προεπαναστικά χρόνια έως την απελευθέρωση, Εταιρία Πελοποννησιακών Σπουδών, Αθήνα 2001
Σμαράγδης Ι. Αρβανίτη -Το κάστρο του Παραλίου Άστρους Κυνουρίας πρώτες παρατηρήσεις, Αθήνα 2007
Το ιστορικόν Άστρος Κυνουρίας είναι συνέχεια της αρχαίας πόλης Θυρέας. Η πόλη Θυρέα και αργότερα το πόλισμα Άστρον ήταν στην σημερινή τοποθεσία του Άστρους , το Άστρος υπήρχε αναμφισβήτητα πολλούς αιώνες πριν το 1823 ,η διακήρυξη της Εθνοσυνέλευσης «Εξεδόθη εν Άστρει εντός του Μουσείου Καρυτσιώτη» και «η Εθνοσυνέλευση της απελευθερωμένης Ελλάδας συνήλθε στο Άστρος».
Ευχαριστούμε όλους τους φίλους μας που καθημερινά επισκέπτονται την ιστοσελίδα μας astrosgr.com/ & astrosgr.org και τις ομάδες μας στο ΦΒ για το Άστρος ,μας υποστηρίζουν και μας ενθαρρύνουν να συνεχίσουμε την προσπάθεια για την προβολή του τόπου μας, για ότι έχουμε .
Ευχαριστούμε το πρόεδρο της κοινοτητας Άστρους και το κοινοτικό συμβούλιο για την φιλοξενία στην ιστοσελίδα της κοινότητας. Παρακαλούμε δημόσια το Δ.Σ. του δήμου μας ,κάποτε να κάνουν τα αυτονόητα για την ιστοσελίδα του δήμου μας , ποτέ δεν είναι αργά.
Ευχόμαστε ο δήμαρχος και οι αιρετοί μας κάποτε να καταλάβουν η κάθε προβολή του τόπου μας , όπου μπορούμε, και η προβολή της Σχολής Καρυτσιώτη και του “Ιερού” Χώρου της Εθνοσυνέλευσης ,χωρίς χρήματα , που αναμφισβήτητα είναι τα σπουδαιότερα ιστορικά μνημεία στον τόπο μας και στην Κυνουρία, δεν γίνεται αποκλειστικά για τον Καρυτσιώτη…. , αλλά ουσιαστικά γίνεται για όλόκληρο το Δήμο Βόρειας Κυνουρίας,την Αρκαδία και την πατρίδα μας. Πάντοτε οι επισκέπτες μας θα κοιτάνε πρώτα την ιστοσελίδα του κάθε δήμου, όταν ψάχνουν που θα περάσουν τις διακοπές τους στη πατρίδα μας , αυτό δεν θα αλλάξει ποτέ. Είμαστε όλοι στην ίδια βάρκα της Θυρεάτιδας Γης. Νά είσαστε καλά.
Μας διαβάζουν πολλές εκατοντάδες χιλιάδες αναγνώστες από όλη την υφήλιο,στη ιστοσελίδα μας astrosgr.com/ & astrosgr.org έχουμε για τέσσερα χρόνια μέχρι σήμερα 382,755 επισκέψεις!!!.και πρόσφατα σταθερά 20,000 επισκέψεις το χρόνο,οι αριθμοί είναι εντυπωσιακοί.
Θέλουμε να μοιραστούμε μαζύ σας τα πρόσφατα ευχάριστα στοιχεία από την ιστοσελίδα μας astrosgr.com/, & astrosgr.org (Δεκέμβριος 31, 2025). Από το Οκτώβριο του 2021, τέσσερα χρόνια τώρα, όταν παρουσιάσαμε την ιστοσελίδα μας είχαμε περίπου 382,755 επισκέψεις , στην αρχή πολύ υψηλά και σταθερά , τα τελευταία τρία χρόνια περίπου 20,000 επισκέψεις το χρόνο,περίπου 1,700 το μήνα.Οι αριθμοί είναι εντυπωσιακοί.
2021 = 76,911, (για τρεις μήνες )
2022 = 244, 900,
2023 = 20,272
2024 = 20,545
2025 = 20,127 (org 3,127)
Η δημοφιλέστερη ανάρτηση είναι η παρακάτω με 6,405 επισκέψεις. Σε κάθε ανάρτηση παρακάτω στο τέλος έχουμε σε παρένθεση τον αριθμό επισκέψεων μέχρι την 31-10-2024 π.χ. (6,405)
Τις τρεις παρακάτω δημοφιλέστατες αναρτήσεις επισκέπτηκαν αντίστοιχα, μόνο την πρώτη ημέρα 3,015, 3,207 και 2,810 επισκέπτες , οι αριθμοί είναι εντυπωσιακοί. Βέβαια είχαμε στισ ίδιες αναρτήσεις και άλλες επισκέψεις αργότερα. Πρέπει να αναφέρουμε δεν καταγράψαμε όλες τις αναρτήσεις σε άλλα μέσα επικοινωνίας που κοινοποιήθηκαν οι αναρτήσεις μας , υπάρχουν και άλλες πολλές επισκέψεις αλλά δεν τις γνωρίζουμε. Προβάλουμε την Θυρεάτιδα Γή και τους γείτονες μας όσο μπορούμε καλύτερα . Οι παραπάνω αριθμοί είναι μόνο για τα δικά μας 3 μέσα επικοινωνίας που γνωρίζουμε και ελέγχουμε.
Όλοι μπορούμε καλύτερα. Σας ευχαριστούμε , να είσαστε καλά
Το ιστορικόν Άστρος Κυνουρίας απέχει 170 χλμ από την Αθήνα , 200 χλμ από το αεροδρόμιο, και βρίσκεται στη δυτική παραλία του Αργολικού ,στα ενδότερα του κάμπου της Θυρέας ,εκεί που ήταν η αρχαία πόλη Θυρέακαι αργότερα το πόλισμα Άστρον , νότια από την πρώτη πόλη της Ευρώπης το ιστορικό Άργος και την έδρα του Μυκηναϊκού πολιτισμού Μυκήνες. Ο Αγιάννης απέχει 17 χλμ. από το Άστρος και το Παράλιο Άστρος απέχει 4 χλμ από το Άστρος.
O Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος, πρόεδρος του Εκελεστικού (δηλ.Πρωθυπουργός), σε επιστολή στις 22 Απριλίου 1823 αναφέρει . « η Εθνοσυνέλευση της απελευθερωμένης Ελλάδας συνήλθε στο Άστρος, στον κόλπο του Ναυπλίου» (Αριστείδης Ν. Χατζής σελ 121).
Το Άστρος υπήρχε χιλιάδες χρόνια νωρίτερα πριν το 1823, το βρήκαν εκεί οι πληρεξούσιοι της Εθνοσυνέλευσης και ο Κολοκοτρώνης, και βέβαια «η Εθνοσυνέλευση της απελευθερωμένης Ελλάδας συνήλθε στο Άστρος»
«Καλώς ήλθατε στο ιστορικόν Άστρος που το 1823 έγινε η Β’ Εθνοσυνέλευση των Ελλήνων και στο ιστορικόν Αγιάννη του Άστρους που το 1822 ήταν πρωτεύουσα του Ελληνικού κράτους » .
Όλα τα όμορφα παραδοσιακά χωριά του Πάρνωνα είναι ιστορικά και προσέφεραν πολλά στην επανάσταση του 1821.Τα σπουδαιότερα ιστορικά χωριά είναι ο Άγιος Πέτρος, Πραστός , Αγιάννης , Δολιανά κα Βέρβενα.
Αναμφισβήτητα το «στρατόπεδο των Βερβένων»έπαιξε καταλυτική σημασία για την οργάνωση και επιτυχία του απελευθερωτικού αγώνα .Δεν είναι υπερβολή να πούμε από το «στρατόπεδο των ιστορικών Βερβένων» άρχισε ουσιαστικά και στρατιωτικά η απελευθέρωση της πατρίδας μας.
Η μάχη στα ιστορικά Βέρβενα και στα ιστορικά Δολιανά την 18ην Μαϊου 1821 ματαίωσε τη διάλυση του στρατοπέδου των Βερβένωνκαι το σχέδιο των Τούρκων. Επίσης τόνωσε το ηθικό των επαναστατών και άνοιξε το δρόμο για την άλωση της Τριπολιτσάς. Οι Τούρκοι μετά την ήττα τους στα Βέρβενα και στα Δολιανά κλείστηκαν οριστικά στην Τριπολιτσά.Ο γέρος του Μωριά αναμφισβήτητα δικαιώθηκε και άρχισε να « κλείνει τις στράτες του Μωριά»…για τα επακόλουθα. Hαπελευθέρωση της Τριπολιτσάς ήταν θέμα χρόνου, η άλωση ήταν μία της πόλης.
Ο Αγιοπετρίτης προεστός και απομνημονευματογράφος του Αγώνα, Αναγνώστης Κοντάκης, γράφει πως: «αν δεν ήταν ο Πραστός, που επί 4 μήνες τροφοδοτούσε τον στρατό, ο αγώνας για την λευτεριά ήταν χαμένος».
Ο Πραστός, ο οποίος κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας αποτελεί βιλαέτι (διοικητική περιφέρεια), συμμετέχει ενεργά και δραστήρια στην Επανάσταση του Ορλόφ (1769-1770), καθώς και στο κίνημα της Κλεφτουριάς. Δεκάδες Φιλικοί από τον Πραστό θα συμβάλλουν καθοριστικά στον ξεσηκωμό του Γένους αλλά και στην έναρξη της Επανάστασης στην περιοχή της Κυνουρίας. Με αρχηγούς τον Θεόδωρο Γούλελο και το Γιωργάκη Μανωλάκη ή Μιχαλάκη, 250 Πραστιώτες πολεμιστές, ξεκίνησαν για την κατάληψη του, μεγάλης στρατιωτικής σημασίας και απόρθητου, όπως εθεωρείτο, φρούριου της Μονεμβασιάς. Παράλληλα, οι Προεστοί και Δημογέροντες του Πραστού, σε συνεννόηση με τον Κολοκοτρώνη και τους Βερβενίωτες, Καράμπελα και Κρητικό, συνέστησαν στα Βέρβενα το περίφημο «Κελάρι», δηλ. την επιμελητεία του Στρατού, για να εφοδιάζει και ο Πραστός με τρόφιμα το στρατόπεδο των Βερβένων, στο οποίο συμμετείχαν και πολλοί Πραστιώτες αγωνιστές. Ο Αγιοπετρίτης προεστός και απομνημονευματογράφος του Αγώνα, Αναγνώστης Κοντάκης, γράφει πως: «αν δεν ήταν ο Πραστός, που επί 4 μήνες τροφοδοτούσε τον στρατό, ο αγώνας για την λευτεριά ήταν χαμένος».
Οι Πραστιώτες αγωνιστές έλαβαν μέρος σε πολλές μάχες της Επανάστασης του 1821. Καθοριστική ήταν η συμβολή τους στην άλωση της Τριπολιτσάς, όπου ο Μανώλης Δούνιας θεωρείται και ως ο πορθητής της.
Ο Άγιος Πέτρος αναφέρεται για πρώτη φορά το 1435στο Χρονικό της Αλώσεως του Γεωργίου Σφραντζή. Τα επόμενα χρόνια το χωριό αναφέρεται σε διάφορα έγγραφα της εποχής. Το 1600 περίπου στο χωριό γεννιέται ο Άγιος Νείλος ο Μυροβλήτης (ο κατά κοσμόν Νικόλαος Τερζάκης, †1651), ο οποίος μόνασε στην Μονή Μαλεβήςκαι αργότερα στο Άγιο Όρος. Κατά την περίοδο της Ενετοκρατίας, το 1687, ο Άγιος Πέτρος γίνεται έδρα τηςΕπαρχίας Αγίου Πέτρου Τσακωνιάς(Territorio di San Pietro di Zacognia). Την ίδια περίοδο (18ος αι.) το χωριό γνώρισε μεγάλη ανάπτυξη λόγω του εμπορίου, με πληθυσμό τότε σχεδόν 4.000 κατοίκους και πάμπολλα αρχοντικά – πυργόσπιτα.
Με την ίδρυση της Φιλικής Εταιρίας, το 1814, αρκετοί Αγιοπετρίτες αρχίζουν να συμμετέχουν, μεταξύ των οποίων ο προεστός Αναγνώστης Κονδάκης, ο ηγούμενος της Μονής Μαλεβής, Καλλίνικος Τσιαμούρης κ.ά. Σημαντική ήταν η προσφορά του χωριού στην Επανάσταση του 1821. Στις24 Μαρτίου1821ο Αναγνώστης Κονδάκης κηρύσσει την Επανάσταση στην περιοχή. Αρκετοί Αγιοπετρίτες, υπό τον Αναγνώστη Κονδάκη, συμμετείχαν με μεγάλη επιτυχία στις μάχες των Δολιανών και των Βερβένων, της Τριπολιτσάς, του Βαλτετσίουκ.ά., σε συνεργασία με τα άλλα στρατιωτικά σώματα της Κυνουρίας. Το 1826 ο Ιμπραήμ Πασάςκατέστρεψε ολοσχερώς το χωριό, όπως και όλα τα άλλα χωριά της περιοχής. Τα επόμενα χρόνια ο Άγιος Πέτρος αποτέλεσε έδρα της Κοινότητας Αγίου Πέτρου. Το 1944, κατά τη διάρκεια της Γερμανικής κατοχής, εκτελέστηκαν από τους Γερμανούς 48 άμαχοι κάτοικοι του Αγίου Πέτρου.
ΥΑ Φ31/45625/5207πε/18-7-1977 – ΦΕΚ 793/Β/20-8-1977. Τίτλος ΦΕΚ.Περί κηρύξεως χώρου της μάχης των Βερβένων ως ιστορικού τόπου. «Εγκρίνομεν τον χαρακτηρισμόν του χώρου της μάχης των Βερβένων ως ιστορικού τόπου, λόγω της αναμφιβόλου ιστορικότητός του και προς αποφυγήν της περαιτέρω αλλοιώσεως». KN 5351/1932, άρθρο 52 , Ν 1469/1950
Χαιρετίζουμε τις επετειακές εκδηλώσεις για τον εορτασμό των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση .
Έχουμε προτείνει στο δήμο μας , σε όλους τους αρμόδιους , στην επιτροπή “Ελλάδα 2021” και στο κοινό νου, τα τέσσερα θέματα της Θυρεάτιδας Γης που έπαιξαν αναμφισβήτητα καταλυτική σημασία για την οργάνωση και επιτυχία του απελευθερωτικού αγώνα.Το «στρατόπεδο των Βερβένων»έπαιξε ουσιαστικό και σημαντικότατο ρόλο στην Ελληνική επανάσταση.
Αδιαμφισβήτητα υπάρχουν πολλά άλλα «αυτονόητα» και γνωστά που οι τοπικές κοινωνίες γιορτάζουν και επίσης θα τα προβάλουμε , όπως την σημαντική μάχη του απελευθερωτικού αγώνα στα ιστορικά Βέρβενα και τα ιστορικά Δολιανά.
Δεν είναιτυχαίο που οι πρόγονοι μας «τετρακόσια τόσα χρόνιαζούσανε στην καταφρόνια και ανάστασης ημέρα καρτερούσαν» . Στην παγκόσμια ιστορία κανένα έθνος δεν αντιστάθηκε τετρακόσια χρόνια και τελικά νικηφόρα έδιωξε τους κατακτητές .
Αυτά και πολλά άλλα που έχουμε , είναι αναμφισβήτητα σημαντικότατα για την επιτυχία του απελευθερωτικού αγώνα καιμας λέει ο κοινός νους πρέπει πάντοτενα διακρίνουμε και να προβάλουμεσε τοπικό , περιφερειακό και εθνικό χώρο καιστις επετειακές εκδηλώσεις για τον εορτασμό των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση.
Στα ιστορικά Βέρβενα κατά την αρχαιότητα κατοικούσαν οι Βερβένιοι, αρκαδικό γένος, ενώ η περιοχή του σημερινού χωριού ανήκε στην αρχαία Αρκαδία. Τα αρχαιότερα λείψανα που έχουν επισημανθεί στην περιοχήανάγονται στη 2η χιλιετία π.Χ. και πρόκειται για λίθινες αξίνες που βρέθηκαν στη θέση Πέτρα. Στη θέση Παντελεήμων βρέθηκαν λείψανα λατρείας της Αρτέμιδος από τον 9ο αι π.Χ. μέχρι και τα ελληνιστικά χρόνια. Στη θέση αυτή κατά τον 6ο αι. π.Χ. κατασκευάστηκε ένας ολομάρμαρος ναός δωρικού ρυθμού.
Στην επανάσταση του 1821 τα Βέρβενα έπαιξαν σημαντικό ρόλο, κυρίως λόγω της στρατηγικής τους θέσης.Το «στρατόπεδο των Βερβένων» ήταν το πρώτο οργανωμένο στρατόπεδο του αγώνα,είχε περίπου 2,500 αγωνιστές ( τα άλλα τρία ήταν του Βαλτετσίου, Χρυσοβίτσι και Πιάνας) και ένα από τα σπουδαιότερα στρατόπεδα κατά τις πρώτες μέρες του αγώνα. Εδώ είχε εγκαταστήσει ο Κολοκοτρώνης το στρατηγείο του, στον Πύργο του Αυγουστή, πριν την επίθεσή του κατά των Τούρκων για την άλωση της Τριπολιτσάς.
Στα ιστορικά Βέρβενα λειτούργησε επίσης το πρώτο οργανωμένο «Φροντιστήριο του Αγώνα», όπου εδιδάσκοντο η στρατιωτική οργάνωση, η πολεμική τέχνη και η στρατιωτική πειθαρχία των αυθόρμητων επαναστατημένων αγωνιστών . Στα ιστορικά Βέρβενα επίσης είχε εγκατασταθεί η Πελοποννησιακή Γερουσία για να συντονίσει τον απελευθερωτικό αγώνα . Στο κέντρο του χωριού, βρίσκεται ο τριώροφος θολωτός πύργος-κατοικία της οικογένειας Δαρβέρη, εκεί όπου εγκαταστάθηκε στα χρόνια της Επανάστασης το πρώτο εθνικό τυπογραφείο που στάλθηκε από την Τεργέστη ,αναγκαίο για την οργάνωση του Ελληνικού κράτους. Στις 21 Ιουνίου 1821 έφθασε στη Βέρβενα ο Δημήτριος Υψηλάντης από την Οδησσό της Ρωσίας, όπου και έγινε η επίσημη υποδοχή του από την Πελοποννησιακή Γερουσία, η οποία μνημονεύεται στην μαρμάρινη πλάκα, που αναρτήθηκε το 1920 στο σημείο της υποδοχής.
Ανεξαίρετα όλα τα χωριά της Θυρέας βοήθησαν την επανάσταση. Οι Προεστοί και Δημογέροντες του Πραστού, σε συνεννόηση με τον Κολοκοτρώνη και τους Βερβενιώτες, Καράμπελα και Κρητικό, συνέστησαν στα Βέρβενα το περίφημο «Κελάρι», δηλ. την επιμελητεία του Στρατού, για να εφοδιάζει και ο Πραστός με τρόφιμα το στρατόπεδο των Βερβένων, στο οποίο συμμετείχαν και πολλοί Πραστιώτες αγωνιστές. Ο Αγιοπετρίτης προεστός , Αναγνώστης Κοντάκης, γράφει πως: «αν δεν ήταν ο Πραστός, που επί 4 μήνες τροφοδοτούσε τον στρατό, ο αγώνας για την λευτεριά ήταν χαμένος». Γενικός φροντιστής ήταν ο Αγιαννίτης Γεώργιος Τροχάνης.
Τα ιστορικά Βέρβενα και τα ιστορικά Δολιανά (και το ταμπούρι του Τουρκοφάγου) είναι γνωστά από τις πρώτες σημαντικότατες νίκες στον απελευθερωτικό αγώνα στις 18 Μαϊου του 1821, που εκείνη την δύσκολη στιγμή γέμισαν με την αναγκαία αυτοπεποίθηση τους επαναστατημένους Έλληνες.
Οι Έλληνες απέκρουσαν νικηφόρα τους Τούρκους στα Δολιανά, με λίγους άνδρες σχετικά με τους Τούρκους υπό την ηγεσία του θρυλικού «Τουρκοφάγου» . Ο Νικηταράς στην μάχη των Δολιανών έσφαξε πολλούς Τούρκους και από τότε κέρδισε το προσωνύμιο του «Τουρκοφάγου».
Ο Κολοκοτρώνης αναφέρει στα απομνημονεύματά του: «Το ορδί των Βερβένων τους πήρε από κοντά. Αφού ζύγωσαν κοντά εις τα Δολιανά ετσάκισαν και οι Τούρκοι οπού πολιορκούσαν τον Νικήτα, και έτσι βγήκε ο Νικήτας με τους ανθρώπους του, και τους κατέβασαν έως τον κάμπον κυνηγώντας».
Ταυτόχρονα οι Έλληνες απέκρουσαν νικηφόρα τους Τούρκους στα Βέρβενα και τους κυνήγησαν ως τα Δολιανά, όπου ενώθηκαν με τους άνδρες του Νικηταρά και συνέχισαν την καταδίωξη των Τούρκων μέχρι την Τριπολιτσά .
Οι Τούρκοι μετά την ήττα τους στα Βέρβενα και στα Δολιανά κλείστηκαν οριστικά στην Τριπολιτσά.
Η απελευθέρωση του έθνους δεν δωρίζεται αλλά κερδίζεται στα πεδία των μαχών με το αίμα των ηρώων προγόνων μας που έμπρακτα έκαναν το πατριωτικό τους καθήκον. Δυστυχώς στο Δραγούνι στις 18 Μαϊου του 1821, οι Τούρκοι με την υπεροχή του ιππικού νίκησαν τους Έλληνες και εκεί σκοτώθηκε ο Αγιαννίτης οπλαρχηγός του Πάνου Ζαφειρόπουλου Γεωργάκης Διγενής και Αγιαννίτες αγωνιστές. Ο Πάνος (Άκουρος)Ζαφειρόπουλος συμμετείχε στη μάχη των Βερβένων.
Η μάχη στα ιστορικά Βέρβενα και στα ιστορικά Δολιανά την 18ην Μαϊου 1821 ματαίωσε τη διάλυση του στρατοπέδου των Βερβένωνκαι το σχέδιο των Τούρκων. Επίσης τόνωσε το ηθικό των επαναστατών και άνοιξε το δρόμο για την άλωση της Τριπολιτσάς.
Αναμφισβήτητα το «στρατόπεδο των Βερβένων»έπαιξε καταλυτική σημασία για την οργάνωση και επιτυχία του απελευθερωτικού αγώνα .Δεν είναι υπερβολή να πούμε από το «στρατόπεδο των ιστορικών Βερβένων» άρχισε ουσιαστικά και στρατιωτικά η απελευθέρωση της πατρίδας μας.
ΥΑ ΥΠΠΕ/ΑΡΧ/Β1/Φ30/38870/844/9-8-1983 – ΦΕΚ 537/Β/13-9-1983 .Τίτλος ΦΕΚ Χαρακτηρισμός της οικίας ιδιοκτησίας Αφών Χριστοφίλη στον οικισμό Άνω Δολιανά επαρχίας Κυνουρίας νομού Αρκαδίας ως ιστορικού διατηρητέου μνημείου. Κείμενο«Xαρακτηρίζουμε την οικία ιδιοκτησίας αδελφών Χριστοφίλη στον οικισμό Άνω Δολιανά επαρχίας Κυνουρίας νομού Αρκαδίας ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο, δυνάμει του άρθρου 52 του Κ Ν 5351/32 “περί αρχαιοτήτων”, γιατί στο σπίτι αυτό οχυρώθηκε αγωνιστής της Επανάστασης του 1821 ”Nικηταράς ο Tουρκοφάγος ‘ στη μάχη των Δολιανών και γι’ αυτό το λόγο είναι γνωστό ως ”ταμπούρι του Nικηταρά”. Η οικία, που βρίσκεται σε περίοπτη θέση και στρατηγική θέση του οικισμού, αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα οχυράς κατοικίας της περιοχής”. K N 5351/1932, άρθρο 52.
Στις πρώτες σημαντικότατες νίκες των Ελλήνων αγωνιστών του 1821 στο Βαλτέτσι, στα Βέρβενα και τα Δολιανά κρίθηκε η τύχη του απελευθερωτικού αγώνα και άνοιξαν οι δρόμοι για την απελευθέρωση της υποδουλωμένης Τριπολιτσάς, που ήταν το ευφυέστατο και μεγαλεπήβολο σχέδιο του Γέρου του Μοριά , καθοριστικής σημασίας για τη τελική επιτυχία του αγώνα. Χαρακτηριστικά πριν την μάχη των Δολιανών και των Βερβένων , οι Έλληνες έλεγαν «έρχονται οι Τούρκοι» καικρυβόντουσαν και μετά τη αποφασιστική νίκη έλεγαν «που είναι οι Τούρκοι» για να τους σφάξουν. Ο «Τουρκοφάγος» με το αιματοβαμμένο σπαθί του σηκωμένο ψηλά κυνήγαγε τους Τούρκους μέχρι την Τριπολιτσά φωνάζοντας δυνατά «Που πάτε ωρέ Περσιάνοι! Σταθείτε να πολεμήσετε»! Ουσιαστικά στα ιστορικά Βέρβενα και στα ιστορικά Δολιανά« έκλεισαν οι στράτες του Μωριά»για να είμαστε σήμερα ελεύθεροι.
«Στις 12 και 13 Μαΐου 1821 έγινε στο Βαλτέτσι της Αρκαδίας μια μάχη καθοριστικής σημασίας ανάμεσα σε Έλληνες και Τούρκους. Επρόκειτο για την πρώτη «τακτική» μάχη, που είχε διάρκεια 23 ώρες σύμφωνα με τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη που ήταν επικεφαλής των Ελλήνων. Οι πρόγονοί μας πέτυχαν μια μεγάλη νίκη η οποία τους έδωσε μεγάλη αυτοπεποίθηση, καθώς πείστηκαν ότι μπορούσαν να αντιμετωπίσουν τους Τούρκους. Αν οι Τούρκοι κέρδιζαν τη μάχη του Βαλτετσίου το μέλλον της Επανάστασης ήταν ζοφερό. Ο Κολοκοτρώνης γράφει σχετικά: «Εκείνος ο πόλεμος (στο Βαλτέτσι) εστάθη η σωτηρία της Ελλάδος».».
Η ήττα των Τούρκων στο Βαλτέτσι σήμανε εκτός των άλλων και την αποτυχία του σχεδίου τους για προέλαση προς τη Μεσσηνία από τον δρόμο της Μεγαλόπολης. Η ήττα τους έπρεπε ν’ αντισταθμιστεί πολύ γρήγορα από μια νίκη. Ο Μουσταφάμπεης η Κεχαγιάμπεης που ήταν ο αρχηγός των Τούρκων στο Βαλτέτσι, μόλις πέντε ημέρες αργότερα αποφάσισε να εκστρατεύσει εναντίον του στρατοπέδου των Βερβένων το οποίο θεωρούσε εύκολο στόχο καθώς ήταν περισσότερο απομονωμένο από τα υπόλοιπα. Πίστευε ότι το στρατόπεδο θα διαλυόταν και οι Τούρκοι θα έφταναν στον Μυστρά και από εκεί στη Μεσσηνία για να καταπνίξουν την Επανάσταση. Αλλά και σε περίπτωση ήττας τους ο δρόμος του Άργους και της Κορίνθου θα ήταν ανοιχτός για να κατέβουν ενισχύσεις από την Ανατολική Στερεά.
Το βράδυ της 17ης προς 18ης Μαΐου 1821 ξεκίνησε ο Κεχαγιάμπεης από την Τριπολιτσά επικεφαλής μεγάλης δύναμης (4.000 άνδρες και κανόνια, κατά τον Σπ. Τρικούπη) , με στόχο τη διάλυση του ελληνικού στρατοπέδου σταΒέρβενα.
Όταν έφτασε στις Ρίζες, ο Κεχαγιάμπεης χώρισε τη δύναμή του σε τρεις φάλαγγες.
Η πρώτη φάλαγγα επιτέθηκε στα Βέρβενα.
Η δεύτερη φάλαγγα επιτέθηκε στα Δολιανά, έχοντας απώτερο στόχο να προσβάλλει το στρατόπεδο των Βερβένων από τα νοτιοανατολικά.
Η τρίτη φάλλαγα (κυρίως ιππικό) επιτέθηκε στο Δραγούνι. Με σχέδιο να ενωθεί αργότερα με τις άλλες δυνάμεις που εμάχοντο στα Βέρβενα.
Η απελευθέρωση του έθνους δεν δωρίζεται αλλά κερδίζεται στα πεδία των μαχών με το αίμα των ηρώων προγόνων μας που έμπρακτα έκαναν το πατριωτικό τους καθήκον. Δυστυχώς στο Δραγούνι στις 18 Μαϊου του 1821, οι Τούρκοι με την υπεροχή του ιππικού νίκησαν τους Έλληνες και εκεί σκοτώθηκε ο Αγιαννίτης οπλαρχηγός του Πάνου Ζαφειρόπουλου Γεωργάκης Διγενήςκαι17 Αγιαννίτες αγωνιστές.Ο Πάνος (Άκουρος)Ζαφειρόπουλος αυτή την ημέρα συμμετείχε στη μάχη των Βερβένων.
Ο Νικηταράς είχε περάσει από τα Δολιανά αλλά μόλις ενημερώθηκε ότι οι άνδρες του Κεχαγιάμπεη επιτίθενται στο χωριό επέστρεψε εκεί μαζί με τον αδελφό του Νικόλα Σταματελόπουλο και οχυρώθηκαν σε 13 πετρόκτιστα σπίτια. Άλλοι 100 άνδρες από τον Άγιο Πέτρο Κυνουρίας έσπευσαν στο πλευρό του ενώ και δύο ντόπιοι οπλαρχηγοί ο Μητρομάρας Αθανασίου και ο Ηλίας Κωνσταντόπουλος ένωσαν τις δυνάμεις τους με εκείνες του Νικηταρά.
Ο Κεχαγιάμπεης είχε περισσότερους από 2.000 άνδρες οι περισσότεροι από τους οποίους ήταν Τουρκαλβανοί. Ο Κεχαγιάμπεης έκανε στρατηγείο του την εκκλησία του Αγίου Γεωργίου και αφού τοποθέτησε τα πυροβόλα του σε καίριες θέσεις άρχισε τον κανονιοβολισμό του χωριού των Δολιανών για να διασπείρει τους αμυνόμενους. Τα σπίτια των Δολιανών αποδείχτηκαν ανθεκτικά και οι Έλληνες πολεμιστές παρακινούμενοι από τον Νικηταρά αγωνίζονταν γενναία. Μάλιστα ένας αγωνιστής από τη Βαρβίτσα σκότωσε τον Τούρκο αρχικανονιέρη. Η μάχη συνεχιζόταν το ίδιο όμως γινόταν και στα κοντινά Βέρβενα.
Στο στρατόπεδο των Βερβένων υπήρχαν 2.500 περίπου πολεμιστές με επικεφαλής τους Παναγιώτη Γιατράκο, Αντώνη Μαυρομιχάλη, Αναγνώστη Κοντάκη , Πάνο (Άκουρο) Ζαφειρόπουλοκαι το επίσκοπο Βρεσθένης Θεοδώρητο.
Ο Παναγιώτης Γιατράκος προσπάθησε αρχικά να χτυπήσει τους Τούρκους όταν έφταναν στα Βέρβενα αλλά σε αφύλακτο μέρος. Έτσι η προσπάθειά του δεν απέδωσε. Σιγά σιγά ο κλοιός γύρω από τα Βέρβενα στένευε ιδιαίτερα όταν έφτασε και στο τμήμα που πέρασε από το Δραγούνι. Σύντομα οι Τούρκοι κατέλαβαν το ύψωμα που βρίσκεται πάνω από το χωριό και έστησαν πάνω σ’ αυτό τη σημαία τους (το μπαϊράκι όπως λεγόταν τότε).
Δεν πρόλαβαν όμως να χαρούν την επιτυχία τους αυτή, γιατί δύο άριστοι Μανιάτες σκοπευτές, υποσχέθηκαν να σκοτώσουν τον μπαϊρακτάρη (=τον σημαιοφόρο), αφού πάρουν πρώτα ως αμοιβή10 φισέκια (φυσίγγια δηλαδή) ο καθένας και την ευχή του δεσπότη Θεοδώρητου. Πραγματικά αυτό έγινε. Οι Μανιάτες σκότωσαν τον σημαιοφόρο και πέταξαν κάτω τη σημαία. Ένας άλλος μπαϊρακτάρης , έστησε και δεύτερη σημαία, αλλά οι Μανιάτες τον σκότωσαν κι αυτόν.
Αυτό το γεγονός έδωσε θάρρος στους Έλληνες, ενώ αντίθετα οι Τούρκοι το θεώρησαν κακό οιωνό. Αποφάσισαν έτσι να φύγουν, φοβούμενοι πανωλεθρία ανάλογη μ’ αυτή του Βαλτετσίου. Τότε δέχτηκαν την επίθεση όσων ήταν κλεισμένοι στα Βέρβενα. Σύμφωνα με την επικρατέστερη εκδοχή, οχυρώθηκαν σε μία εκκλησία ανάμεσα στα Βέρβενα και τα Δολιανά. Οι απώλειες των Τουρκαλβανών δεν ήταν πολύ μεγάλες.
Ο Σπυρίδων Τρικούπης, γράφει για 70 νεκρούς, ενώ ο Αναγνώστης Κοντάκης που πήρε μέρος στη μάχη, αναφέρει ότι οι εχθρικές απώλειες ήταν μεγαλύτερες και ότι η κύρια μάχη έγινε στο φαράγγι ανάμεσα στα Βέρβενα και τα Δολιανά και κράτησε όλη την ημέρα. Οι ηττημένοι άφησαν στο πεδίο της μάχης πολλά λάφυρα. Οι Τουρκαλβανοί υποχρεώθηκαν να υποχωρήσουν ως τα Δολιανά, όπου συνέχισαν τη μάχη ως τις 2 μετά τα μεσάνυχτα. Εξαντλημένοι τότε τράπηκαν σε φυγή και χάθηκαν μέσα στον κάμπο της Τριπολιτσάς. Εκεί όμως τους περίμεναν και τους χτυπούσαν μερικοί θαρραλέοι Έλληνες, διότι ήταν «σκότος βαθύτατον και δεν διεκρίνοντο οι ημέτεροι από τους εχθρούς». Μια ξαφνική βροχή, τους γλίτωσε από τη σφαγή.
Η μάχη στα ιστορικά Βέρβενα και στα ιστορικά Δολιανά την 18ην Μαϊου 1821 ματαίωσε τη διάλυση του στρατοπέδου των Βερβένωνκαι το σχέδιο των Τούρκων. Επίσης τόνωσε το ηθικό των επαναστατών και άνοιξε το δρόμο για την απελευθέρωση της υποδουλωμένης Τριπολιτσάς.
Οι Τούρκοι μετά την ήττα τους στα Βέρβενα και στα Δολιανά κλείστηκαν οριστικά στην Τριπολιτσά.Ο γέρος του Μωριά αναμφισβήτητα δικαιώθηκε και άρχισε να « κλείνει τις στράτες του Μωριά»…για τα επακόλουθα.
Αναμφισβήτητα το “στρατόπεδο των Βερβένων”έπαιξε καταλυτική σημασία για την οργάνωση και επιτυχία του απελευθερωτικού αγώνα .Δεν είναι υπερβολή να πούμε από το “στρατόπεδο των ιστορικών Βερβένων” άρχισε ουσιαστικά και στρατιωτικά η απελευθέρωση της πατρίδας μας.
Ο Νικηταράς απέκτησε μεγάλη αίγλη και τότε του δόθηκε το προσωνύμιο «Τουρκοφάγος». Κατά κάποιον τρόπο, πήρε εκδίκηση για τον πατέρα του και τον εντεκάχρονο αδελφό του Ιωάννη που σφαγιάστηκαν στη Μονεμβασιά τον Οκτώβριο του 1816.
Ο Νικηταράς, το πραγματικό ονοματεπώνυμο του οποίου ήταν Νικήτας Σταματελόπουλος, γεννήθηκε το 1782 στη Μεγάλη Αναστασίτσα (σήμερα Νέδουσα Μεσσηνίας). Η μητέρα του, ήταν αδελφή της γυναίκας του Θ. Κολοκοτρώνη. Η γενναιότητα και η προσφορά του στον Αγώνα, είναι γνωστές. Ξεχωριστή ήταν και η ανιδιοτέλεια του. Μια φορά μόνο, μετά τη μάχη στα Δερβενάκια καταδέχτηκε να πάρει από τα πλούσια λάφυρα ένα πολύτιμο σπαθί, το οποίο πρόσφερε αργότερα σ’ έναν έρανο για το Μεσολόγγι.
Μετά την Επανάσταση, φυλακίστηκε γιατί θεωρήθηκε αρχηγός της «Φιλορθοδόξου Εταιρείας» (Δεκέμβριος 1839). Δικάστηκε και αθωώθηκε στις 11 Ιουλίου 1840, ωστόσο η Κυβέρνηση δεν τον απελευθέρωσε τότε, αλλά μόλις στις 18 Σεπτεμβρίου 1841. Είχε σχεδόν τυφλωθεί, καθώς έπασχε από ζάχαρο.
Μετά την αποφυλάκισή του, του δόθηκε «άδεια επαιτείας» κάθε Παρασκευή στον Πειραιά, εκεί που βρίσκεται σήμερα ο ναός της Ευαγγελίστριας. Μετά το 1844 από τον Όθωνα του δόθηκε ο βαθμός του Υποστράτηγου μαζί με μία πενιχρή σύνταξη. Πέθανε στις 25 Σεπτεμβρίου 1849.
Η ιδέα του μουσείου Άστρους ξεκίνησε και έγινε πραγματικότητα από τον αείμνηστο καθηγητή μας Κυριάκο (Κούλη) Χασαπογιάννη. O “αρχαίος Έλληνας” Κούλης Χασαπογιάννης, είχε κατά λάθος γεννηθεί 2,500 χρόνια αργότερα. Όλη η κοινωνική και επαγγελματική του ζωή ηταν γεμάτη “αμοιβαίο σεβασμό”, “Ελληνικό μέτρο” , απαράμιλλο “ήθος “, και “υπερβολικότατη ευγένεια “ για την παραμικρή λεπτομέρεια, ακόμα και όταν μερικοί μαθητές του τον πείραζαν, χαμογελούσε με γλυκό και ευγενικό τρόπο και γύριζε γρήγορα στο δικό του θέμα για να προλάβει να μάθουν κάτι οι μαθητές, τους έτρωγε το χρόνο του διαλλείματος…, αυτοί ήταν οι καθηγητές μας και αυτά μας έμαθαν.
O «αρχαίος Έλληνας» Κούλης Χασαπογιάννης,κουβαλούσε τα μαρμάρινα αγάλματαμε τους συγχωριανούς του χωρικούς και ζήταγε καμιά φορά και την βοήθεια του Πάνου Καμπύλη, που ήταν νεότερος και δυνατότερος, να τα ανεβάσουν στη σκάλα και λόγω της μεγάλης ηλικίας του έπιανε και αυτός δήθεν από μια άκρη για να βοηθήσει. Τα κάγκελα στα παράθυρα για ασφάλεια από τους αρχαιοκαπήλους συνεργάτες, δεν τα είχε βάλλει ο Καρυτσιώτης ούτε ο γεωπόνος και οι κηπουροί του αγροκηπίου, τα είχε βάλλει με τα χέρια του …ο αείμνηστος καθηγητής μας και τα επιθεωρούσε κάθε φορά που άνοιγε του Μουσείο Άστρους.
*
Ο αυτοηδονιζόμενος σάτυρος από την ιστοσελίδα Θυρεάτις Γη
Για πολλά χρόνια μάζευε ότι έβρισκε και θεωρούσε σημαντικό από όλη την Κυνουρία. Όλα τα ευρήματα εκτός από ένα, τα στέγαζε στο παραπάνω διώροφο πλίθινο κτήριο, που είχε τις «συλλογές» ,όπως αποκαλούσε τα μνημεία. Το μικρό αγαλματάκι που δεν άφηνε ποτέ στο τότε μουσείο, τον εκφραστικότατο αυτοηδονιζόμενο σάτυρο, ο αείμνηστος καθηγητής μας το κουβαλούσε πάντοτε μαζί του και το έπαιρνε στο σπίτι του, γιατί το θεωρούσε πολύ σημαντικό και στόχο αρχαιοκαπήλων. Όταν ερχόντουσαν επισκέπτες σπουδαίοι με αξιώματα η απλοί άνθρωποι ο καθηγητής τους ξεναγούσε στο χώρο με πολύ χαρά και ενθουσιασμό. Αν τους θεωρούσε«ύποπτους»δεν τους έδειχνε το μικρό αγαλματάκι. Πολλές φορές περίμενε ανυπόμονα να έρθουν επισκέπτες για να κάνει ότι του «άρεσε». Ακολουθούσε την ίδια πάντοτε διαδρομή , σχολή, ιερός χώρος, τίλιο (όπου έγινε το Κολοκοτρωναίϊκο τραπέζι στον Υψηλάντη), και στο «μουσείο» και στο τέλος έβγαζε το μικρό αγαλματάκι από την τσέπη του. Έλεγε πάντοτε τα ίδια ακριβώς σαν μαγνητόφωνο με ένα πολύ γλαφυρό και πειστικό τρόπο ,όπως τα «χρυσά κουτάλια» ήταν τα χέρια που έτρωγε ο Κολοκοτρώνης με τον Υψηλάντη στο τίλιο , τι έλεγε στη Μελιγού ο /Ανδρούτσος και ο Πλαπούτας στο γέρο του Μοριά. Τα έλεγε όλα με «στόμφο ,σαν να αγόρευε στους Αθηναίους του Περικλή, χωρίς κανένα χαρτί, δυστυχώς δεν έγραφε τίποτα γιατί ήταν μια κινητή εγκυκλοπαίδεια. Όταν τελείωνε η ξενάγηση έλεγε στη παρέα του ενώ περπατούσαν στην κεντρική πλατεία , τον υποθηκοφύλακα αείμνηστο αδερφό του Περικλή και τον καθηγητή « Μπαμπαγιάννη» Σιούτο με έκδηλη ικανοποίηση ,«του τα έψαλλα και αυτού». Είχε και εκείνη τη φορά εκτελέσει το πατριωτικό του καθήκον, έτσι ένοιωθε.
1: Θυρεάτις Γη ( Ιστορία – Αρχαιολογία – Λαογραφία ) Ιωάννης Κουσκουνάς – Κυριάκος Χασαπογιάννης -Ιωάννης Κακαβούλιας. 1981http://www.zafeiris.gr/linked/book4.pdf
Το ιστορικόν Άστρος Κυνουρίας απέχει 170 χλμ από την Αθήνα , 200 χλμ από το αεροδρόμιο, και βρίσκεται στη δυτική παραλία του Αργολικού ,στα ενδότερα του κάμπου της Θυρέας ,εκεί που ήταν η αρχαία πόλη Θυρέακαι αργότερα το πόλισμα Άστρον , νότια από την πρώτη πόλη της Ευρώπης το ιστορικό Άργος και την έδρα του Μυκηναϊκού πολιτισμού Μυκήνες.
Η αρχαία πόλις Θυρέα βρισκόταν στο κάμπο της Θυρέας κοντά στο Άστρος και πιθανά στην σημερινή τοποθεσία του Άστρους, αφού η αρχή της πόλης ήταν περίπου δύο χιλιόμετρα από την παραλία (αν αυτό ήταν ακριβές) και θα είχε μια έκταση μερικά χιλιόμετρα, όπως αναφέρει ο Θουκυδίδης και ήταν η μητρόπολη της αρχαίας Βόρειας Κυνουρίας και η επάνω πόλη Θυρέα ήταν στο Ελληνικό η Τειχιό μεταξύ Άστρους και Αγιάννη. Στην αρχαιότητα οι κάτοικοι κατοικούσαν στα ενδότερα για λόγους υγείας απέφευγαν τα έλη, επίσης γιατί η γη δεν ήταν καλιεργίσιμη, “αλμύρες” αποκαλούσαν οι Αστρεινοί αργότερα την περιοχή κοντά στη θάλασσα, και προτιμούσαν τις βουνοπλαγιές που επίσης ήταν μακρυά από τους πειρατές.Από την πόλη Θυρέα προήλθε η περιοχήΘυρέα , Θυρεάτις Γη.
Η Θυρέα ήταν θρύλος τουλάχιστον από το 1500 π.χ. η νωρίτερα αφού οι Δαναοί είχαν εγκατασταθεί στο Άργος από το 2,800-2000 και από τους Δαναούς προέρχοντο οι Θυρεάτες, που λογικά ήρθαν στη Θυρέα τουλάχιστον πριν το 2,000, σίγουρα ήταν θρύλος πολύ πριν το Τρωϊκό πόλεμο (1250-1240 π.χ.)“Θυρέας Όμηρος μεν ουκ ωνόμασεν, οι δ’ άλλοι θρυλούσι”Στράβων 376 (Θυεράτις Γη σελ 23).
ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ Ἱστορίαι .Ο Θουκυδίδης αναφέρει την αρχαία πόλη Θυρέα ,που επίσης ήταν οχυρωμένη (Θουκυδίδης 4,56,4,57 ) «πάση την στρατιά και αιρούσι Θυρέαν.Και την τε πόλιν κατεύκασαν και τον ενόντα εξεπόρθησαν,τους τε Αιγινήτας…» και την “άνω πόλις εν η ώκουν”.
Η πόλη Θυρέα ήταν διμερής, γιατί επίσης υπήρχε και η άνω πόλη στη περιοχή του Ελληνικού η Τειχιό. Ο Θουκυδίδης αναφέρει την πόλη Θυρέα στα ενδότερα του κάμπου Θυρέας αλλά και την “άνω πόλις εν η ώκουν. Συμπεραίνομε από την έμφαση του μεγάλου ιστορικού «εν η ώκουν» ότι οι κάτοικοι για λόγους υγείας πρωταρχικά κατοικούσαν στην άνω πόλη. Η «άνω πόλη» Θυρέα ήταν στην τοποθεσία του Ελληνικού η Τειχιού μεταξύ Άστρους και Αγιάννη.
Το Άστρος είναι σίγουρα συνέχεια της αρχαίας πόλης Θυρέας .
Είναι σχετικό οι κάτοικοι του Άστρους να αποκαλούνται και σήμερα Θυρεάτες, υπάρχει από το 1928 η τοπική ποδοσφαιρική ομάδα Πανθυρεατικός , πρόσφατα το 1980 οι Αστρεινοί θυμούνται και τιμούν τη Θυρέα με το όνομα ομάδας μπάσκετ Πήγασος Α.Ο. Θυρέας ,γνωστός επίσης με την επωνυμία Πήγασος Άστρους , και άλλοι σύλλογοι, όπως ο Σύλλογος Αστρινών Θυρεατών και Θυρεάτης και ονόματα επιχειρήσεων. Οι Αστρεινοί δεν ξεχνούν τους προγόνους τους και τιμούν τους Θυρεάτας «ΤΟΥΣ ΠΑΤΡΗΣ ΠΡΟΜΑΧΟΥΣ ΘΥΡΕΑΤΑΣ ΣΤΕΨΕΝ Ο ΔΗΜΟΣ ΕΥΚΛΕΙΑΣ ΣΤΕΦΑΝΩ, ΤΟΙ ΘΑΝΟΝ ΕΝ ΠΟΛΕΜΟΙΣ».
Τον 2οαιώνα μ.χ. ο γεωγράφος Κλαύδιος Πτολεμαίος έκανε τη πρώτη αναφορά με το όνομα « Άστρον» ,που είναι σίγουρα το σημερινό Άστρος.
Το1256 απότο μητροπολιτικό κέντρο της περιοχήςΆστρος (Αγιάννης), ονομάστηκε Εστέλλα (=Άστρος), («Castiello la Estella» = Kάστρο του Άστρους),το κάστροπου έκτισε το 1256 ο Γουλιέλμος Βιλλαρδουίνος σε ένα απόκρημνο σαν πυραμίδα λόφο, πάνω από την «πεδιάδα του Άστρους» του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Β’ Παλαιολόγου και του Leake , από το Ξεροκάμπι του Αγιάννη, προς ευκολοτέρα υποταγή «επάνω εις τα όρη = suso en law montanyas » , των γειτόνων Τσακώνων , εκεί που ήταν οι Τσάκωνες στη Σίταινα, Καστάνιτσα, Πραστό , «suso en law montanyas όπως αναφέρεται στο Χρονικό του Μoρέως.
Το 1292 συναντάται στο χρυσόβουλο του Βυζαντινού Αυτοκράτορα Ανδρόνικου Β’ Παλαιολόγου (1259-1332 μ.χ.), ήταν Βυζαντινός Αυτοκράτορας (1282-1328),η αναφορά «Από Άστρους εις Κωστάντζαν-Ζήτζινα..» (από τον Π.Δούκα ,Λακωνικά Α,1932 σ.54, Ν.Φλούδας Θυρεατικα Β. σελ 29).
Το 1293 συναντάταιη πρώτη επίσημη αναφοράτης πόλης με το όνομα«Άστρος» σε χρυσόβουλο του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Β’ Παλαιολόγου, « δι ού παρέχεται εις τον Μητροπολίτην Μονεμβασίας το αξίωμα του εξάρχου της Πελοποννήσου »… «μετά του αγίου θείον τέμενος, το καλούμενον Άστρος».
Το 1320 συναντάται επίσης η αναφορά του Βυζαντινού Αυτοκράτορα Aνδρόνικου Β’ Παλαιολόγου , που είναι σαφέστατη για την τοποθεσία, στη «πεδιάδα του Άστρους» στο Ξεροκάμπι του Αγιάνη του Άστρους , στο κάμπο της γειτονικής μονής Μαλεβής , κάτω από το κάστρο Εστέλλα (=Άστρους), «περί τον αιγιαλόν του άστρου εις τον κάμπον της μαλεβής», (Aνδρόνικου Β’ Παλαιολόγου Χρυσόβουλο (4) 1320 σελ.114).
Το 1435ο Γεώργιος Φραντζής επιβεβαιώνει η αναφορά του Πτολεμαίου 2ο μ.χ. αιώνα για το πόλισμα Άστρον είναι το σημερινό Άστρος , γιατί υπήρχε αδιάκοπα οικισμός στην περιοχή από την εποχή της πόλης Θυρέας. Το «Άστρον»του Φραντζή είναι αναμφισβήτητα το σημερινό Άστρος,που βρίσκεται στην ίδια τοποθεσία της αρχαίας πόλης Θυρέας και του πολίσματος Άστρου του Πτολεμαίου.
Σε διάφορες αναφορές και χάρτες του1516,1545,1547, 1570, 1650 αναφέρονται το Toast(r)ι,Toastri σαν μεσογειακό τοπογραφικό σημείο και ανατολικά , νότια ανατολικά, βρίσκεται το τοπογραφικό σημείο Astritzi, Ostrici, Laprici σαν κάστρο και Stella σαν νησί . Το αναφερόμενο μεσογειακό τοπογραφικό σημείο Toast(r)ι,Toastri είναι αναμφισβήτητα το σημερινό Άστρος.«Aλλά το Άστρος και Αστρίτσι δεν είναι εν και το αυτό σημείον»(Νίκο Α. Βέη , Μνείαιτου Άστρους.σελ 97 ).
Από το 1756 ,ο Δημήτριος Καρυτσιώτης θυμότανε από την Καρύτσα του Αγιάννη «την πατρίδα μας (χωρίον μας) … του Άστρους (Astro)» και πριν το 1821 ο Άκουρος “την πατρίδα μας Αγιάννης … και Άστρος”.
Δημήτριος Καρυτσιώτης, 27η Φεβρουαρίου 1819 , παράγραφο #5 της διαθήκης του «5) Αφήνω εις την πατρίδα μας (χωρίον μας) το κτίριον του σχολείου και την περιουσίαν του Άστρους (Astro) ως είναι»( Φλουδας ,Θυρεατικα Β’ σελ 312) «Δημήτριος Καρυτσιώτης, «Παραιτώ της πατρίδος μου το κτίριον της Σχολής και το υποτακτικόν( Αγροκήπιο) του Άστρους με όλα τα συμπεριλαμβανόμενα εις το κοντράτο (συμβόλαιο) καμωμένου παρ εμού.Μάϊος 1819 Δ.Καρυτσιώτης».
Πάνος Ζαφειρόπουλος, «Ηλεκτρισθέντες, έγραφεν, υπέρ της ελευθερίας της πατρίδος ,τα πάντα χαίρειν και ειδόντες, μετέβημεν άπαντες εις την πατρίδα μας το Άστρος» ( Ιστ. και Εθνολ. Εταιρ.Κώδικας 316, Φλούδας, Θυρεατικά Β σελ 50). Πάνος Ζαφειρόπουλος «διαμένων εις την πατρίδα μου τον Άγιον Ιωάννηνέλαβον και το ακόλουθον έγγραφον» (Φλούδας, Θυρεατικά Β , σελ 51). Πάνος Ζαφειρόπουλος « επήλθεν το έτος 1823 και κατά Φεβρουάριον εσυστήθη η Εθνική συνέλευσις εις Άστρος κατά την ακόλουθον διαταγή του Εκτελεστικού ..έκαστος δύναται να εννοήσει τι υπέφερον οι κάτοικοι του Άστρους»(Φλούδας Θυρεατικά Β ).
Tο 1821 έγινε το Κολοκοτρωναίικοτραπέζι στοΆστρος, στο Αγροκήπιο Καρυτσιώτη. “Χαρακτηρισμός της πλατείας σχολής Καρυτσιώτη και τμήματος του αγροκηπίου, στο Άστρος Κυνουρίας, ως ιστορικού τόπου.”
O Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος, πρόεδρος του Εκελεστικού (δηλ.Πρωθυπουργός ) , τέσσερις ημέρες μετά την Εθνοσυνέλευση στο Άστρος σε επιστολή στις 22 Απριλίου 1823 , ένα από τα τελευταία έγγραφα που υπογράφει ως πρόεδρος του Εκτελεστικού ανακοινώνει με “ευχάριστο καθήκον” στους ισχυρούς της εποχής ,”με τους καλύτερους οιωνούς”,«η Εθνοσυνέλευση της απελευθερωμένης Ελλάδας συνήλθε στο Άστρος».
Ένα μόνο ιστορικό στοιχείο (έγγραφο) , τα «Πρακτικά της Β’ Εθνικής των Ελλήνων Συνελεύσεως συγκροτηθείσηςΕν ΆστρειτηνΚΘΜαρτίουαωκγ’ και γ’ της ανεξαρτησίας »είναι επαρκέστατο τεκμήριο,ένα συνταγματικό κείμενο,που επιβεβαιώνει αναμφισβήτητα και τελεσίδικα το ιστορικόν Άστρος υπήρχε πολύ νωρίτερα από το 1823 , δεν χρειάζεται τίποτα άλλο, όλα τα άλλα είναι περιττά.
Όσοι έχουν μια στοιχειώδη επιστημονική νομική κατάρτιση,διαβάζουν τα υπάρχοντα ιστορικά στοιχεία, μπορούν να διαβάζουν και να καταλαβαίνουν τα συνταγματικά κείμενα , αδιαφιλονίκητα καταλαβαίνουν το νόμιμο όνομα του οικισμού ήτανΆστρος σίγουρα πριν την29ηΜαρτίου 1823, όπως επιβεβαιώνουν και αναφέρουν τα πρακτικά της Εθνοσυνέλευσης της 29ης Μαρτίου 1823 και όλα τα άλλα έγγραφα της Εθνοσυνέλευσης μέχρι την 18 Απριλίου 1823.
Το ιστορικόν Άστρος Κυνουρίας απέχει 170 χλμ από την Αθήνα , 200 χλμ από το αεροδρόμιο, και βρίσκεται στη δυτική παραλία του Αργολικού ,στα ενδότερα του κάμπου της Θυρέας ,εκεί που στο παραπάνω χάρτη διακρίνεται η αρχαία πόλη Θυρέακαι αργότερα ήταν το πόλισμα Άστρον , νότια από την πρώτη πόλη της Ευρώπης το ιστορικό Άργος και την έδρα του Μυκηναϊκού πολιτισμού Μυκήνες. Για χιλιάδες χρόνια , τουλάχιστον από το 1,500 π.χ . στα ενδότερα του κάμπου της Θυρέας αδιάκοπα υπήρχε οικισμός και το ιστορικόν Άστρος Κυνουρίας αναμφισβήτητα είναι συνέχεια της αρχαίας πόλης Θυρέας και υπήρχε για πολλούς αιώνες πριν το 1823.Ο Αγιάννης απέχει 17 χλμ. από το Άστρος και το Παράλιο Άστρος απέχει 4 χλμ από το Άστρος.
Παρακαλούμε το Δ.Σ. του δήμου μας, στη υπάρχουσα κεντρική σελίδα της βελτιωμένης πρόσφατα ιστοσελίδας του δήμου μας.Καλωσήρθατε | ΔΗΜΟΣ ΒΟΡΕΙΑΣ ΚΥΝΟΥΡΙΑΣνα προσθέσουμεδύο φωτογραφίες, για την πρωτεύουσα του δήμου μας Άστροςκαι τον Ιερό Χώρο της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων, μαζί με τη Σχολή Καρυτσιώτη στο Άστρος.
Στον τουρισμό και στην προβολή του τόπου μας όταν «προσθέτουμε» κάτι, αυτά που έχουμε , εύκολα πετυχαίνουμε πάντοτε καλύτερα αποτελέσματα και τότε κάνουμε σωστά την δουλειά μας.
Απλά , ξάστερα και αυτονόητα. Η προβολή χωρίς χρήματα του τόπου μας δεν γίνεται για τον Καρυτσιώτη … αλλά για όλους τους συμπολίτες μας …
Κανένας λογικός συμπολίτης μας δεν θα στεναχωρηθεί με δύο πρόσθετες φωτογραφίες, που αναμφισβήτητα θα ωφελήσουν όλους στο δήμο μας. Αυτή η μεγάλη παράλειψη μέχρι σήμερα είναι απερίσκεπτη και αδικαιολόγητη. Πρέπει κάποτε να καταλάβουμε όλοι πέρα από τα μικροπολιτικά μας , η κάθε προβολή του τόπου μας ,για ότι έχουμε και όπου μπορούμε , και συγκεκριμέναη προβολή χωρίς χρήματα της Σχολής Καρυτσιώτη και του «Ιερού Χώρου» της Εθνοσυνέλευσης , που αναμφισβήτητα είναι τα σπουδαιότερα ιστορικά μνημεία στον τόπο μας και στην Κυνουρία, δεν γίνεται αποκλειστικά για τον Καρυτσιώτη…. , αλλά ουσιαστικά γίνεται για ολόκληρο το Δήμο Βόρειας Κυνουρίας, την Αρκαδία και την πατρίδα μας. Είμαστε όλοι οι δημότες του δήμου μας στην ίδια βάρκα της Θυρεάτιδας Γης και η προβολή του τόπου μας αφορά όλους άμεσα. Όλος ο ντουνιάς γνωρίζειτο Άστρος από την εθνοσυνέλευση, ας τα προβάλλουμε καλύτερα.
Δεν σκοπεύουμε, δεν θέλουμε, δεν επιχειρούμε και δεν μπορούμε να αντικαταστήσουμε το δήμο μας , που αδιαφιλονίκητα έχει η πρέπει να έχει τον πρώτο λόγο για την προβολή και την ανάπτυξη του τόπου μας. Πάντοτε οι επισκέπτες μας θα κοιτάνε πρώτα την ιστοσελίδα του κάθε δήμου, όταν ψάχνουν που θα περάσουν τις διακοπές τους στη πατρίδα μας , αυτό δεν θα αλλάξει ποτέ. Ευχόμαστε και ο δήμος μας κάποτε να καταλάβει τα αυτονόητα και να κάνει τις απαιτούμενες προσθέσεις και διορθώσεις στην ιστοσελίδα του .
Δεν υπάρχει κανένας λόγος και καμία δικαιολογία ο «Ιερός Χώρος» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων και το Προαύλιο Χώρο της Σχολής Καρυτσιώτη να μην είναι ελεύθερα προσβάσιμα χωρίς περιορισμούς, και να προβάλλονται όπου μπορούμε.
Παρακαλούμε το Δ.Σ. του δήμου μας, στη υπάρχουσα κεντρική σελίδα της βελτιωμένης πρόσφατα ιστοσελίδας του δήμου μας.Καλωσήρθατε | ΔΗΜΟΣ ΒΟΡΕΙΑΣ ΚΥΝΟΥΡΙΑΣ , αυτονόητανα προσθέσουμεδύο φωτογραφίες, για την πρωτεύουσα του δήμου μας Άστροςκαι τον Ιερό Χώρο της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων, μαζί με τη Σχολή Καρυτσιώτη στο Άστρος.
Στον τουρισμό και στην προβολή του τόπου μας όταν «προσθέτουμε» κάτι, αυτά που έχουμε , εύκολα πετυχαίνουμε πάντοτε καλύτερα αποτελέσματα και τότε κάνουμε σωστά την δουλειά μας.
Ο κοινός νους τελικά θα επικρατήσει για τα αυτονόητα.
Γιάννης Κουρόγιωργας, Οκτώβριος 6,2025 Δήμος Βόρειας Κυνουρίας Άστρος Κυνουρίας , Τ.Κ. 22001 E. Καμπύλη Κωνσταντίνο του Πέτρου, Αντιδήμαρχος, Προγραμματισμού και Πολεοδομίας και Πολιτισμού Κοινοποίηση. Θέμα : Πρόταση για μια καλύτερη ιστοσελίδα του δήμου μας ,κάτι που μας αφορά όλους άμεσα (2025). Αξιότιμε κ Καμπύλη, Δεν σκοπεύουμε, δεν θέλουμε, δεν επιχειρούμε και δεν μπορούμε να αντικαταστήσουμε το…
«’Ολα γραπτά, δημόσια και φανερά.» Γιάννης Κουρόγιωργας, Οκτώβριος 1,2025 Κοινοποίηση. Θέμα : Πρόταση στο Δ.Σ. του δήμου μας ,πως θα γίνει καλύτερη η ιστοσελίδα του δήμους μας. («Στη προβολή του τόπου μας και στο τουρισμό πάντοτε προσθέτουμε»). Αξιότιμε κ. Πλακοκέφαλε, Σας ευχαριστούμε για τις ενέργειες σας σχετικά με θέματα πολιτισμού. Σας παρακαλούμε να διαβάσετε την…
Το ιστορικό Άστρος και ο Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) είναι μία κοινότητα.
Το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους στεγάζεται στη Σχολή Καρυτσιώτη, κτήριο τοπικού παραδοσιακού ρυθμού , και βρίσκεται στο Αγροκήπιο Καρυτσιώτη στο Άστρος , δίπλα στο γειτονικό «Ιερό Χώρο» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων.
H Σχολή Καρυτσιώτη(Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους) και ο γειτονικός «Ιερός Χώρος» της Β’ Εθνοσυνέλευσης τωνΕλλήνων είναι αναμφισβήτητα ένα από τα σπουδαιότερα τοπόσημα της Κυνουρίας και της πατρίδας μας, και έχει κηρυχθεί από το υπουργείο Παιδείας«διατηρητέον ιστορικόν μνημείον» και από το υπουργείοΠολιτισμού «ιστορικός τόπος».
Σύμφωνα με την ΥΑ ΥΠΠΟ/ΓΔΑΠΚ/ΑΡΧ/Β1/Φ30/65069/3340/1-8-2005 (ΦΕΚ 1194/Β/30-8-2005, «Χαρακτηρισμός της πλατείας σχολής Καρυτσιώτη και τμήματος του αγροκηπίου, στο Άστρος Κυνουρίας, ως ιστορικού τόπου»), έχει χαρακτηριστεί ως «ιστορικός τόποςτο εναπομείναν σήμερα τμήμαεκτάσεως 18.850 τ.μ. του παλαιού αγροκηπίου (συνολικής εκτάσεως 46 στρεμμάτων».
…. «Στο αγροκήπιο αυτό έλαβαν χώρα δύο σημαντικά γεγονότα της Επαναστάσεως, το γνωστό ως «κολοκοτρωναϊικο τραπέζι της συμφιλίωσης» στις 19 Ιουνίου 1821, στο οποίο είχαν προσέλθει οι οπλαρχηγοί, προκειμένου να ξεπεραστούν οι αντιθέσεις και να ομονοήσουν για την επιτυχία της Επανάστασης που τότε ξεκινούσε, καθώς επίσης και η Β΄ Εθνοσυνέλευση των Ελλήνων (30 Μαρτίου έως τις 18 Απριλίου του 1823) με την παρουσία οπλαρχηγών, πολιτικών, πλήθους λαού και στρατού. Εντός της Σχολής η οποία περιλαμβάνεται στον υπό κήρυξη χώρο, συντάχθηκε η διακήρυξη της Εθνοσυνέλευσης».
Ο μεγάλος εθνικός ευεργέτης μας ΔημήτριοςΚαρυτσιώτης (1741-1819) γεννήθηκε στον Άγιο Ιωάννη (Αγιάννη) .Το 1798 έκτισε την μεγαλοπρεπή και «καλλιμάρμαρο» Σχολή Καρυτσιώτη στον λόφο Κουτρί στον Αγιάννη και το 1805 έκτισε στο Άστρος το παράρτημα της Σχολής του Αγιάννη. Η σχολή ήταν ένα είδος πανεπιστημίου για εκείνη την εποχή, αφού οι μαθητές από όλη την Ελλάδα διδάσκονταν αρχαίους Έλληνες συγγραφείς, μαθηματικά, φυσική – χημεία, γαλλικά και ιταλικά κ.α. Η «καλλιμάρμαρος» σχολή στον Αγιάννη κάηκε μέχρι τα θεμέλια το 1826 από τον Ιμπραήμ .Η Σχολή στο Άστρος επίσης καταστράφηκε το 1826 από τον Ιμπραήμ , αλλά αναστηλώθηκε αργότερα από συγγενείς του Καρυτσιώτη και επαναλειτούργησε το 1829 με την ονομασία «Μουσείον Καρυτσιώτη».
Η είσοδος του «Ιερού Χώρου» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων και του Αρχαιολογικού Μουσείου Άστρους είναι ένα ιστορικό μνημείο. Εδώ περπάτησαν για να συμμετέχουν στην εθνοσυνέλευση ο γέρος του Μοριά και οι πληρεξούσιοι της εθνοσυνέλευσης.
Οι επαναστατημένοι Έλληνες επέλεξαν τελικά το Άστρος Κυνουρίας και το Αγροκήπιο Καρυτσιώτη για την Εθνοσυνέλευση ως «τόπος του Έθνους». Η Διακήρυξη της Β΄ των Ελλήνων Συνελεύσεως , «Εξεδόθη εν Άστρει εντός του Μουσείου Καριτζιώτου»και οι συνεδριάσεις της Β΄Εθνοσυνέλευσης έγιναν στην ύπαιθρο, «μέσα εις ένα περιβόλι», σύμφωνα με τον Κολοκοτρώνη. Εις τα Απομνημονεύματα του αναφέρει,«Τέλος πάντων απεφασίσθη εις το Άστρος να γίνη η Συνέλευσις. εσηκώθηκα και επήγα και εγώ εις το Άστρος ….εις ένα περιβόλι όπου έκαναν την συνέλευσιν .»(Φλούδας Θυρεατικά Β,σελ. 53). Η Συνέλευση, στα πρότυπα των Συνταγμάτων της Γαλλικής Επανάστασης του 1789 μ.Χ., συνέταξε και τη «Διακήρυξη της Β΄ των Ελλήνων Συνελεύσεως». O Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος, πρόεδρος του Εκτελεστικού (δηλ.Πρωθυπουργός ) , τέσσερις ημέρες μετά την Εθνοσυνέλευση στο Άστρος σε επιστολή στις 22 Απριλίου 1823 , ένα από τα τελευταία έγγραφα που υπογράφει ως πρόεδρος του Εκτελεστικού ανακοινώνει με «ευχάριστο καθήκον» στους ισχυρούς της εποχής , με ευφυέστατο τρόπο , «με τους καλύτερους οιωνούς» , το μεγάλο γεγονός,υπήρχε «η απελευθερωμένη Ελλάδα, «η Εθνοσυνέλευση της απελευθερωμένης Ελλάδας συνήλθε στο Άστρος».
Οι πληρεξούσιοι της εθνοσυνέλευσης και ο Κολοκοτρώνης τίμησαν το μεγάλο εθνικό ευεργέτη μας Δημήτριο Καρυτσιώτη, «Εξεδόθη εν Άστρει εντός του Μουσείου του Καρυτσιώτου», λέει η διακήρυξη της Εθνοσυνέλευσης. Η συνέλευση απάντησε με την διακήρυξη ,στην υφήλιο και τους μεγάλους της εποχής .«Είμεθα αποφασισμένοι να ανεξαρτισθώμεν, ως έθνος αυτόνομον και ανεξάρτητον»,λίγο επίκαιρο σήμερα…
Δίπλα στη Σχολή Καρυτσιώτη ,στον «ιστορικό τόπο» του Αγροκηπίου Καρυτσιώτη, βρίσκεται το τήλιο που σύμφωνα με την Αστρεινή παράδοση έγινε το Κολοκοτρωνέϊκοτραπέζι προς τιμήν το Δημητρίου Υψηλάντη το 1821. Ο Γ. Τερτσέτης αναφέρει «συνέτρωγαν ο Δημήτριος Υψηλάντης και ο Κολοκοτρώνης εις τους ίσκιους των δένδρων του Άστρους».
Στην δεκαετία του 1950 υπήρχε και υπεύθυνος γεωπόνος για το αγροκήπιο που στεγαζότανε στο παραπάνω κτήριο του αγροκηπίου, που ήταν δίπλα στην είσοδο του αγροκηπίου. Στο κτήριο του αγροκηπίου το 1959 ,ο αρχαίος Έλληνας και αείμνηστος καθηγητής μας Κυριάκος (Κούλης ) Χασαπογιάννης στέγασε το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους.
Με την ανασύσταση του Ελληνικού κράτους η Σχολή λειτούργησε σαν σχολείο μέχρι το 1971 και σήμερα στεγάζει το Αρχαιολογικό Μουσείο. Η ιδέα του Αρχαιολογικού Μουσείο Άστρους ξεκίνησε και έγινε πραγματικότητα το 1959 σε κτήριο του γειτονικού αγροκηπίου Καρυτσιώτη, από τον αείμνηστο σεβαστό καθηγητή μας «αρχαίο Έλληνα» Κυριάκο (Κούλη) Χασαπογιάννη. Η Σχολή Καρυτσιώτη παραχωρήθηκε στην Εφορεία Αρχαιοτήτων (ΥΠΠΟΑ) από τον Δήμο Άστρους και μετά από σημαντικές επισκευές και συντηρήσεις μετατράπηκε σε Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους το έτος 1985.
Οι συλλογές του Μουσείου περιλαμβάνουν συλλογή γλυπτών του Ρωμαίου Έπαρχου και συνεργάτη των Ρωμαίων κατακτητών Ηρώδη Αττικού από την έπαυλή του στην Εύα , Δολιανά Κυνουρίας (4 χλμ), με μια πληθώρα έργων, που περιλάμβαναν τόσο πρωτότυπα γλυπτά των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων, όσο και ρωμαϊκά αντίγραφα. Οι συλλογές του Μουσείου επίσης περιλαμβάνουν γλυπτά, κεραμικά, χάλκινα αντικείμενα, επιγραφές, νομίσματα και άλλα ευρήματα από διάφορες θέσεις της αρχαίας Κυνουρίας, όπως τη Θυρέα και την Ανθήνη .Γλυπτά και αρχιτεκτονικά μέλη, όπως κιονόκρανα, εκτίθενται επίσης στον υπαίθριο προαύλιο χώρο του μουσείου.
Ο αείμνηστος καθηγητής μας «αρχαίος Έλληνας» Κυριάκος (Κούλης) Χασαπογιάννης κουβαλούσε τον σάτυρο του μουσείου στην τσέπη του, για κάθε ενδεχόμενο να τον προφυλάσσει από αρχαιοκαπήλους και για να υπάρχει να τον προβάλλει αργότερα κατάλληλα.
O Ρωμαίος έπαρχος και συνεργάτης των Ρωμαίων κατακτητών (101 -177 μ.χ) , έφθασε στο σημείο να τροποποιήσει το όνομά του επί το λατινικότερον από Ηρώδης Αττικού Μαραθώνιος. Ο Ρωμαίος έπαρχος, Lucius Vibullius Hipparchus Tiberius Claudius Atticus Herodes (Λούκιος Βιβούλλιος Ίππαρχος Τιβέριος Κλαύδιος Αττικός Ηρώδης), ας λέμε κάποτε τα πράγματα με το όνομα τους,έκανε διαρπαγή μνημείων , όπως την Λάκαινα έργα του Καλλιμάχου του 5ου αι. π.Χ . από την Ακρόπολη των Αθηνώνκαι τις στήλες των Μαραθωνομάχων που έπεσαν στο Μαραθώνακαι όλα αυτά για να διακοσμήσει την έπαυλη κατά τα ρωμαϊκά πρότυπα ,« γιατί η ζωή του ήταν σύμφωνα με τα πρότυπα αυτά».
Το 2008 με την «πρόφαση της ρωγμής» το ΥΠΠΟΑ έκλεισε το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους και μέχρι σήμερα με τη αναθεωρημένη «πρόφαση της στατικής επάρκειας» συνεχίζει τις «πολλές και άλλες μελέτες» και απερίσκεπτα δεν ανοίγει το μουσείο.
Tο Προαύλειο της Σχολής Καρυτσιώτη είναι χωριστός χώρος από τον «Ιερό Χώρο» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων. Τους δύο χώρους χωρίζει ένα τείχος και οι δύο χώροι ενώνονται με μία πόρτα , που προνοητικά έχτισε το 1805 ο μεγάλος ευεργέτης μας Δημήτριος Καρυτσιώτης. (στη μπλε γραμμή διακρίνεται το Προαύλειο της Σχολής και στη κίτρινη είναι ο «Ιερός Χώρος»).
Το Ελληνικό κράτος αναγνωρίζοντας την μεγάλη προσφορά της Σχολής Καρυτσιώτη στο Ελληνικό έθνος , κήρυξε σαν «ιστορικόν διατηρητέον μνημείον», «ιστορικό τόπο» και «αρχαιολογικόν χώρον».
ΦΕΚ.Χαρακτηρισμός της πλατείας σχολής Καρυτσιώτη και τμήματος του αγροκηπίου, στο Άστρος Κυνουρίας, ως ιστορικού τόπου.
Σύμφωνα με την ΥΑ ΥΠΠΟ/ΓΔΑΠΚ/ΑΡΧ/Β1/Φ30/65069/3340/1-8-2005 (ΦΕΚ 1194/Β/30-8-2005, “Χαρακτηρισμός της πλατείας σχολής Καρυτσιώτη και τμήματος του αγροκηπίου, στο Άστρος Κυνουρίας, ως ιστορικού τόπου”), έχει χαρακτηριστεί ως “ιστορικός τόποςτο εναπομείναν σήμερα τμήμαεκτάσεως 18.850 τ.μ. του παλαιού αγροκηπίου (συνολικής εκτάσεως 46 στρεμμάτων), το οποίο ανήκε στη Σχολή Καρυτσιώτη και εντός του οποίου βρίσκεται η Σχολή Καρυτσιώτη,
….“Στο αγροκήπιο αυτό έλαβαν χώρα δύο σημαντικά γεγονότα της Επαναστάσεως, το γνωστό ως «κολοκοτρωναίικο τραπέζι της συμφιλίωσης» στις 19 Ιουνίου 1821, στο οποίο είχαν προσέλθει οι οπλαρχηγοί, προκειμένου να ξεπεραστούν οι αντιθέσεις και να ομονοήσουν για την επιτυχία της Επανάστασης που τότε ξεκινούσε, καθώς επίσης και η Β΄ Εθνοσυνέλευση των Ελλήνων (30 Μαρτίου έως τις 18 Απριλίου του 1823) με την παρουσία οπλαρχηγών, πολιτικών, πλήθους λαού και στρατού. Εντός της Σχολής η οποία περιλαμβάνεται στον υπό κήρυξη χώρο, συντάχθηκε η διακήρυξη της Εθνοσυνέλευσης”.
Ο χώρος του Αρχαιολογικού Μουσείου Άστρους , το κτήριο της Σχολής Καρυτσιώτη, τοπικού παραδοσιακού ρυθμού, το Προαύλειο της Σχολής και ο χωριστóς γειτονικός «Ιερός Χώρος» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων εíναι σεμνός , αρμονικός και επιβλητικός, «μουσείο» από μόνος του, είναι «διατηρητέον ιστορικόν μνημείον » και «ιστορικός τόπος».
Στον «ιστορικό τόπο» του Προαυλείου της Σχολής Καρυτσιώτη περπάτησαν ο Κολοκοτρώνης και οι πληρεξούσιοι της Εθνοσυνέλευσης. Η Διακήρυξη της Β΄ των Ελλήνων Συνελεύσεως , «Εξεδόθη εν Άστρει εντός του Μουσείου Καριτζιώτου»και οι συνεδριάσεις της Β΄Εθνοσυνέλευσης έγιναν στην ύπαιθρο, «μέσα εις ένα περιβόλι», σύμφωνα με τον Κολοκοτρώνη. Εις τα Απομνημονεύματα του αναφέρει,«Τέλος πάντων απεφασίσθη εις το Άστρος να γίνη η Συνέλευσις ..εσηκώθηκα και επήγα και εγώ εις το Άστρος ….εις ένα περιβόλι όπου έκαναν την συνέλευσιν .»(Φλούδας Θυρεατικά Β,σελ. 53).
Σε σχεδόν ολόκληρο τον εσωτερικό τοίχο του Προαυλείου της ΣχολήςΚαρυτσιώτη διακρίνονται οι καμινάδες των δωματίων των οικότροφων μαθητών της σχολής, με την δική τους ιστορία.
Διακρίνεται η κυρία είσοδος του Προαυλείου της Σχολής Καρυτσιώτη, στα ανατολικά του αγροκηπίου με πρόσβαση αυτοκινήτων. Η είσοδος αυτή ήταν η δεύτερη είσοδος του αγροκηπίου. Αν η είσοδος αυτή είναι με ασφάλεια κλειδωμένη, δεν μπορεί να γίνει πρόσβαση με αυτοκίνητα στο Προαύλειο της Σχολής Καρυτσιώτη. Η είσοδος αυτή δεν χρησιμοποιείται από επισκέπτες, αλλά μόνο από αρμοδίους του ΥΠΠΟΑ. Η πρόσβαση των επισκεπτών στο Προαύλειο και την Σχολή γίνεται από την είσοδο «Ιερό Χώρου», από την πλατεία Καρυτσιώτη.
Στην παραπάνω φωτογραφία διακρίνεται η ιστορική και επιβλητική κεντρική είσοδος του αγροκηπίου, αριστερά από τα φοινικόδεντρα, από εδώ πέρασαν οι πληρεξούσιοι της Εθνοσυνέλευσης και ο Κολοκοτρώνης, στα αριστερά οι δύο σειρές με τις περίπου 20 μουσμουλιές, που δεν καταφέραμε να τις διατηρήσουμε….. και ξεχάστηκαν από τους αρμόδιους, τα τετράγωνα «δρομάκια» με τα λουλούδια και στα δεξιά το κτήριο του αγροκηπίου, που πριν την δεκαετία του 1950 στεγαζότανε ο υπεύθυνος γεωπόνος για το αγροκήπιο. Στο παραπάνω κτήριο του αγροκηπίου, ο αρχαίος Έλληνας και αείμνηστος καθηγητής μας Κυριάκος (Κούλης ) Χασαπογιάννης, αρχικά το 1959στέγασε το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους.
Το 1959, πριν 65 χρόνια , είχαμε μουσείο στο Άστρος, κάτι που με όλες τις προόδους …. ανάπτυξη και «τεχνολογία» δεν μπορούμε να έχουμε σήμερα, το 2025, για ευνόητους λόγους που όλοι ομολογούμε… και όλοι δεν κάνουμε τίποτα….
Δίπλα από το Προαύλειο της Σχολής βρίσκεται ο χωριστóς «Ιερός Χώρος» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων. Όπως διακρίνεται στις παραπάνω τρεις φωτογραφίες από το Προαύλειο και από τον «Ιερό Χώρο» , τους δύο χώρους τους, χωρίζει ο διακρινόμενος πέτρινος τοίχος (μάντρα) και οι δύο χώροι ενώνονται με μία πόρτα , που προνοητικά έχτισε το 1805 ο μεγάλος ευεργέτης μας.
Η πρόσβαση των επισκεπτών στο Προαύλειο της Σχολής Καρυτσιώτη και τη Σχολή Καρυτσιώτη γίνεται από την διακρινόμενη είσοδο του «Ιερού Χώρου», από την πλατεία Καρυτσιώτη.
Όπως διακρίνονται, εσωτερικά στην είσοδο του «Ιερού Χώρου» υπάρχουν σκαλιά και η πρόσβαση στον «Ιερό Χώρο» ( και από εκεί στο Προαύλειο της Σχολής ) δεν είναι δυνατή με αυτοκίνητα. Οι επισκέπτες όταν βρίσκονται στον «Ιερό Χώρο» από εκεί περνούν την πόρτα προς το Προαύλειο της Σχολής και εισέρχονται στο Προαύλειο της Σχολής και στη Σχολή Καρυτσιώτη.
Ο χώρος έχει μετατραπεί σε αρχαιολογικό πάρκο και έκθεση. Εκτίθενται στον υπαίθριο προαύλιο χώρο του μουσείου,γλυπτά και αρχιτεκτονικά μέλη, όπως κιονόκρανα κορινθιακού ρυθμού,
Ο κοινός νους για τον «Ιερό Χώρο» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων και το Προαύλειο Χώρο της Σχολής Καρυτσιώτη.
Το ΥΠΠΟΑ αν θεωρεί αναγκαίο να κλειδώσει τα 5-6 μνημεία του Προαυλείου στο υπόγειο της Σχολής η σε άλλο χώρο του δήμου μας, αν και τα μνημεία προστατεύονται όταν ανοίξουν οι χώροι ,εφόσον η κεντρική είσοδος παραμένει ασφαλισμένα κλειστή. Η είσοδος του «Ιερού Χώρου» βρίσκεται στα δυτικά του χώρου προς την Πλατεία Καρυτσιώτη και έχει αρκετά σκαλιά , που αντίθετα με την είσοδο του Προαυλείου της Σχολής, δεν είναι προσιτή σε αυτοκίνητα. Τα μνημεία μόνο με αυτοκίνητα μετακινούνται.
Είναι παράλογο και αδικαιολόγητο να κλειδοαμπαρώσουμε το χώρο και να τα ξεχάσουμε όλα. Είναι παράλογο και μεγάλη κουταμάρα για να δήθεν «προφυλάξουμε» 5 μνημεία , ταυτόχρονα να μην βλέπουν οι επισκέπτες μας «τα 5 μνημεία», την Σχολή Καρυτσιώτη, το Προαύλειο Χώρο της Σχολής Καρυτσιώτη και τον «Ιερό Χώρο» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων και να ξεχάσει το χώρο μια γενιά.
Αν δεν επικρατήσει ο κοινός νους και το ΥΠΠΟΑ αναιτιολόγητα διατηρήσει κλειστό το Προαύλειο της Σχολής, τότε να προστεθεί μια πόρτα ασφαλείας, με πολύ λίγα έξοδα, μεταξύ των δύο χώρων για να προστατεύονται τα μνημεία του Προαυλείου και ταυτόχρονα να ανοίξει ο«Ιερός Χώρος» της Β’ Εθνοσυνέλευσης χωρίς περιορισμούς 24 ώρες την ημέρα. Οι επισκέπτες θα μπορούν να απολαμβάνουν και να θαυμάζουν την Σχολή Καρυτσιώτη, ( θα είναι σχεδόν εκεί κοντά στη Σχολή ),αυτό είναι πολύ σημαντικό και μπορεί να γίνει πολύ εύκολα. Αν ο “Ιερό Χώρος» είναι ελεύθερα προσβάσιμος χωρίς περιορισμούς, τότε αναμφισβήτητα προβάλλουμε την πολιτιστική μαςκληρονομιά.
Στον «Ιερο Χώρο» της Β’ Εθνοσυνέλευσης υπάρχει η πινακίδα, τέσσερεις τοίχοι , μια ακακία και δύο πόρτες( τα μεγάλα πεύκα ξεράθηκαν)και δεν υπάρχουν «αρχαία γλυπτά και αρχιτεκτονικά μέλη».
Δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι το ΥΠΠΟΑ στο συγκεκριμένο θέμα, του «Ιερού Χώρου» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων για δέκα επτά χρόνια ασχολείται αποκλειστικά μόνο για την διαφύλαξη του χώρου, 4 τοίχους και μία πινακίδα…,και δεν ασχολείται με την προβολή της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Πρέπει να τονίσουμε η αρχή διαφύλαξης έχει τελικό στόχο επίσης να γίνει αργότερα η προβολή της πολιτιστικής μας κληρονομιάς , για το λόγο αυτό γίνεται η διαφύλαξη των μνημείων, για την προβολή. Η προβολή της πολιτιστικής μας κληρονομιάς είναι αναμφισβήτητα η βασική αρχή και στόχος του ΥΠΠΟΑ.
Στην νέα εποχή αργά η γρήγορα το κράτος θα σταματήσει να φυλάει 4 τοίχους και όλοι πρέπει να καταλάβουμε την νέα πραγματικότητα, πως πρέπει να προσαρμοστούμε ανάλογα και «να κάνουμε ότι μπορούμε» , αν θέλουμε να επιβιώσουμε σαν έθνος. Με απλά λόγια ,αν δεν έχουμε χρήματα , πρέπει να αποφασίσουμε αν θα κλειδοαμπαρώσουμε τον Ιερό Χώρο για δέκα η διακόσια χρόνια η θα ανοίξουμε το χώρο χωρίς φύλακες και προϊσταμένους.
Το Αρχαιολογικό Μουσείο Άστρους είναι άλλο διαφορετικό θέμα και δεν έχει σχέση με την ελεύθερη πρόσβαση των δύο χώρων , παραμένει αδικαιολόγητα κλειστό, αργότερα θα μελετήσουμε τις «μελέτες», « και άλλες μελέτες» …..και όλες τις προφάσεις…
Η αρχή διαφύλαξης της πολιτιστικής μας κληρονομιάς του ΥΠΠΟΑ , έχει τελικό στόχο επίσης να γίνει αργότερα η προβολή της πολιτιστικής μας κληρονομιάς , για το λόγο αυτό γίνεται η διαφύλαξη των μνημείων, για την προβολή. Η προβολή της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, είναι αναμφισβήτητα η βασική αρχή και στόχος του ΥΠΠΟΑ. Όταν οι χώροι γίνουν ελεύθερα προσβάσιμοι χωρίς περιορισμούς, τότε αναμφισβήτητα προβάλλουμε την πολιτιστικής μας κληρονομιά.
Το ΥΠΠΟΑ σωστά «διαφυλάσσει» τα κινητά μνημεία ,σαν τον Ερμή του Πραξητέλη,όπως σωστά ο αείμνηστος καθηγητής μας κουβαλούσε τον σάτυρο του μουσείου στην τσέπη του, για να υπάρχει και να τον προβάλλει αργότερα κατάλληλα και το ΥΠΠΟΑ σωστά δεν «διαφυλάσσει» την πύλη των Λεόντων στις Μυκήνες με τις τεράστιες πέτρες.( π.χ. τέσσερεις τοίχοι).
Είναι ακατανόητο που για πολλά χρόνια το ΥΠΠΟΑ «διαφύλαγε» τέσσερεις τοίχους του «Ιερού Χώρου» της Β’Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων και του Προαυλείου της Σχολής Καρυτσιιώτη , που σχεδόν τους ξέχασε μια γενιά και θα τους αγνοεί απόλυτα η επόμενη γενιά, γιατί «δεν θα υπάρχουν πια», αν δεν ανοίξουν σύντομα οριστικά και αμετάκλητα . Είναι λάθος να μην ενεργούμε σωστά σήμερα ,για το μοναδικό λόγο κάποτε κάναμε ένα απερίσκεπτο λάθος.
Τελικά θα επικρατήσει ο κοινός νους, ο «Ιερός Χώρος» της Β’ Εθνοσυνέλευσης των Ελλήνων και το Προαύλειο Χώρο της Σχολής Καρυτσιώτη θα γίνουν ελεύθερα προσβάσιμα χωρίς περιορισμούς.
Όλοι μπορούμε καλύτερα.
Το ιστορικό Άστρος και ο Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) είναι μία κοινότητα.
astrosgr.com - Το Ιστορικόν Άστρος Κυνουρίας 