Μοναστήρια και Εκκλησίες-

Εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στον Αγιάννη Κυνουρίας

Πάρνωνας: το «Άγιον Όρος» της Νότιας Ελλάδας Δεκάδες τα μοναστήρια του Πάρνωνα, άλλοτε ριζωμένα σε απόκρημνα βράχια, ρίζες της πίστης και της ψυχής του χριστιανισμού και άλλοτε σε υψώματα, ανάταση προς το θείο και το όνειρο. Θεμελιωμένα εδώ και πολλούς αιώνες, αποτελούν ένα πολυσύνθετο κομμάτι της ιστορίας του τόπου, υψηλά δείγματα αρχιτεκτονικής, τόπους ψυχικής ευφορίας και αγαλλίασης, μονοπάτια λύτρωσης κι ελπίδας.“Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015.

Από το Άστρος .Σε κοντινές αποστάσεις βρίσκονται οι μονές  Λουκούς (4 χλμ)  Παλαιοπαναγιάς (6χλμ), Αγίας Τριάδας (15 χλμ), Μαλεβής (26 χλμ), Τιμίου Προδρόμου (36 χλμ) Ορθοκωστάς (19χλμ), ο Άγιος Νικόλαος-Παντελεήμων Κοντολινάς Καστάνιτσας (περίπου 38 χλμ ),Έλωνας (63 χλμ) στο Λεωνίδιο ,η εκκλησία της Άγιας Θεοδώρας(94χλμ) στη Βάστα κοντά στη Μεγαλόπολη και ο Μυστράς (88 χλμ).

Δείτε τον σύνδεσμο Ο μεγαλοπρεπής ναός του Αγίου Ιωάννου Προδρόμου στον Άγιο Ιωάννη (Αγιάννη) Κυνουρίας

Ο μεγαλοπρεπής ναός του Αγίου Ιωάννου  Προδρόμου στον Αγιάννη. Το άφθονο παγωμένο νερό  πηγάζει ακριβώς κάτω από την εκκλησία του Αγίου Ιωάννου  Προδρόμου στον Αγιάννη  . Όπως διακρίνεται ακριβώς το νερό ρέει από πέντε κανάλους, ένας είναι πολύ χαμηλά, σαν να φαίνεται το νερό έρχεται μέσα από την εκκλησία. Την δεκαετία του 1960  το πάσχα  στον Αγιάννη ήταν … Continue reading

Ο ιστορικός ναός του Αγίου Γεωργίου στον Άγιο Ιωάννη (Αγιάννη) Κυνουρίας

Τα χωριά του Πάρνωνα εκχριστιανίστηκαν περίπου τον 9ον αιώνα και από υπερβολικό  σεβασμό πολλά πρόσθεσαν την λέξη Άγιος στο όνομα τους , όπως Άγιος Ιωάννης ,Άγιος Πέτρος, Άγιος Νικόλαος ,Άγιος Ανδρέας ,Άγιος Βασίλειος,¨Άγιοι Ασώματοι,Άγιος Πανελεήμονας, Άγια Σοφιά ,Άγιος Γεώργιος, Κοσμάς και γέμισαν το τόπο με εκκλησίες και μοναστήρια. Επίσης ονόμασαν «άγιες» πολλές τοποθεσίες .Για το λόγο αυτό  οContinue reading “Ο ιστορικός ναός του Αγίου Γεωργίου στον Άγιο Ιωάννη (Αγιάννη) Κυνουρίας”

Ιερού Ναού Αγ. Ιωάννη Θεολόγου

ΥΑ ΥΠΠΕ/Β1/Φ30/82232/1884 π.ε./27-1-1982 – ΦΕΚ 72/Β/19-2-1982

Τίτλος ΦΕΚ      Κήρυξη Ιερού Ναού Αγ. Ιωάννη Θεολόγου στη θέση Θεολόγος Κυνουρίας ως ιστορικού διατηρητέου μνημείου.

Κείμενο  

“Αποφασίζουμε:

Να κηρυχθεί ο Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννη Θεολόγου στη θέση Κυνουρίας, Νομού Αρκαδίας ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο.

Ο ναός είναι εγγεγραμμένος σταυροειδής με οκτάπλευρο εξωτερικό τρούλλο και είναι κατάγραφος εσωτερικά με τοιχογραφίες λαϊκής τεχνοτροπίας που ιστορήθηκαν σύμφωνα με την κτητορική επιγραφή το 1754 από τον ιερέα Γεώργιο Κουλιδά και τον υιό του Παναγιώτη.”

KN 5351/1932

Ιερά Μονή Λουκούς ν

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας Η μονή Λουκούς είναι ένα από τα σπουδαιότερα ζωντανά μοναστήρια της Αρκαδίας. Βρίσκεται στο δρόμο μεταξύ Άστρους και Κάτω Δολιανών και απέχει από το Άστρος 4 χλμ. Βρίσκεται ανάμεσα στιςContinue reading 

Ιερά Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Παλαιοπαναγιάς ν

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας Η σημερινή μονή της Παλαιοπαναγιάς, βρίσκεται σε μία κατάφυτη χαράδρα, 7 χλμ. από το Άστρος. Υπήρξε βυζαντινό μοναστήρι ίσως σε άλλη θέση, τιμώμενη στο όνομα της Παναγίας Ελεούσης. Οι μοναχοίContinue reading 

Ιερά Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Μαλεβής ν

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας Η μονή της Μαλεβής συγκαταλέγεται στις πιο φημισμένες της Αρκαδίας. Χτισμένο στις πλαγιές του Πάρνωνα, σε υψόμετρο 950 μ., περιβάλλεται από πυκνό δάσος με δενδρόκεδρους. Βρίσκεται στο δρόμο μεταξύ ΆστρουςContinue reading 

Ιερά Μονή Τίμιου Προδρόμου, Περδικόβρυσης ν

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας Κοντά στο χωριό Περδικόβρυση, στο φαράγγι του ποταμού Τάνου, βρίσκεται η μονή του Τίμιου Προδρόμου. Είναι χτισμένη πάνω σε απόκρημνο βράχο, σε ένα επιβλητικό τοπίο. Η μονή θεωρείται από τιςContinue reading 

Ιερά Μονή Παναγίας Αρτοκωστάς ν

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας Το μοναστήρι της Αρτοκωστάς ή Ορθοκωστάς, αποτελεί το «Βασιλομονάστηρο» της Κυνουρίας, με διατηρημένη την παραδοσιακή μορφή του. Βρίσκεται σε κατάφυτη πλαγιά και ανάμεσα σε ψηλόκορφα κυπαρίσσια, στο δρόμο μεταξύ ΑγίουContinue reading 

Άγιος Νικόλαος-Παντελεήμων Κοντολινάς Καστάνιτσας ν

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας Η μονή βρίσκεται σε κατάφυτη δασική περιοχή, ανάμεσα σε καστανιές και έλατα, 12 χλμ. από τον οικισμό της Καστάντιτσας προς τη Στραβότραχη. Σήμερα σώζεται το επισκευασμένο καθολικό και διατηρούνται τοιχογραφίεςContinue reading 

Η Ιερά Μονή Παναγίας Ελώνης ή Έλωνας ν

Από το ‘’Αστρος σε απόσταση περίπου 67 χλμ. είναι η ιερά μονή της Έλωνας, που σαν σύμβολο της Τσακωνιάς είναι κρεμασμένη και απροσπέλαστη στον κόκκινο βράχο. Στη διαδρομή Άστρους Λεωνιδίου υπάρχουν πολλές μαγευτικές παραλίες που «ο ήλιος και η θάλασσα του Αργολικού» βρίσκονται στο μεγαλείο τους. Από το Άστρος το Λεωνίδιο είναι σε απόσταση περίπου 50Continue reading 

Εκδρομές : Μυστράς Παναγία Οδηγήτρια, (ή ‘Αφεντικό’)

Εκκλησίες & Μοναστήρια του Μυστρά – Welcome to Sparta (exploresparta.gr)

Από το Άστρος ο Μυστράς απέχει 88 χλμ Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια Ο Μυστράς, γνωστός και ως Μυζηθράς στο Χρονικόν του Μορέως, ήταν μία οχυρωμένη ελληνική πόλη και πρώην δήμος (Δήμος Μυστρά) στη Λακωνία της Περιφέρειας Πελοποννήσου[1]. Ευρισκόμενος στον Ταΰγετο, κοντά στην αρχαία Σπάρτη, ο Μυστράς υπήρξε πρωτεύουσα του βυζαντινού Δεσποτάτου του Μυστρά τον 14ο και 15ο αιώνα, βιώνοντας μία περίοδο ευημερίας και πολιτιστικής άνθησης. Το Δεσποτάτο και η οθωμανική κατάκτησηContinue reading 

Η Αγία Σοφία στην Μονεμβασιά (από Αστρος 170χλ 2,30 ώρες)

Αγία Θεοδώρα Βάστα: Το εκκλησάκι που μπήκε στο βιβλίο Γκίνες

Η Αγία Σοφία

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα η την σελίδα Μοναστήρια και εκκλησίες

astrosgr.com “Αφιερώνεται στη Θυρεάτιδα Γή.

astrosgr.com/en Dedicated to Thyreatis Land.”

#astrosgrcom

Μοναστήρια και εκκλησίες

Μοναστήρια και Εκκλησίες-

Ο Πάρνωνας ονομάστηκε και το «Άγιον Όρος» της Νότιας Ελλάδας.
Ψαλμωδίες στην Αγία Σοφία πριν 1500 χρόνια

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα

astrosgr.com “Αφιερώνεται στη Θυρεάτιδα Γή.

astrosgr.com/en Dedicated to Thyreatis Land.”

#astrosgrcom

Ο μεγαλοπρεπής ναός του Αγίου Ιωάννου Προδρόμου στον Άγιο Ιωάννη (Αγιάννη) Κυνουρίας

Ο μεγαλοπρεπής ναός του Αγίου Ιωάννου  Προδρόμου στον Αγιάννη.

ΥΑ ΥΠΠΕ/ΑΡΧ/Β1/Φ30/10292/204/6-4-1982 – ΦΕΚ 176/Β/21-4-1982

Τίτλος ΦΕΚ      Χαρακτηρισμός του Ιερού Ναού του Προδρόμου στον οικισμό Άγιος Ιωάννης Ν. Αρκαδίας ως ιστορικού διατηρητέου μνημείου.

Κείμενο  

“Xαρακτηρίζουμε τον Iερό Nαό του Προδρόμου, που βρίσκεται στον οικισμό Άγιος Iωάννης της επαρχίας Κυνουρίας, του Nομού Aρκαδίας, ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο με ζώνη προστασίας 10 μ. γύρω του.

O ναός είναι σταυροειδής, τετρακιόνιος με οκταγωνικό τρούλο και μεταγενέστερο νάρθηκα. Σύμφωνα με ιστορικά δεδομένα και βάσει αρχιτεκτονικών στοιχείων συνάγεται ότι ο ναός είναι κτίσμα μεταβυζαντινών χρόνων.”

KN 5351/1932

Το άφθονο παγωμένο νερό  πηγάζει ακριβώς κάτω από την εκκλησία του Αγίου Ιωάννου  Προδρόμου στον Αγιάννη  . Όπως διακρίνεται ακριβώς το νερό ρέει από πέντε κανάλους, ένας είναι πολύ χαμηλά, σαν να φαίνεται το νερό έρχεται μέσα από την εκκλησία.

Την δεκαετία του 1960  το πάσχα  στον Αγιάννη ήταν ένα μεγάλο πανηγύρι. Το πάσχα μέχρι σήμερα μας θυμίζει τον ναό του Αγίου Ιωάννου του Πρόδρομου. Μικρά παιδιά μας εντυπωσίαζε ο μεγαλοπρεπής ναός του Αγίου Ιωάννου του Πρόδρομου , που πηγαίναμε  το πάσχα για να ακούσουμε το Χριστός Ανέστη στην αυλή της εκκλησίας, με θέα την πλατάνα και τα νερά του προδρόμου στην μεγάλη στέρνα.  Ακόμα θυμόμαστε τα αγριολουλούδα του επιτάφιου που τα μαζεύαμε από τις βουνοκορφές του χωριού, τις ψαλμωδίες του μπάρμπα Τάση του Αλουπόγιαννη , τα τραπακίκλια και τα βαρελότα , το άγιο φως που προσεκτικά  με κεριά φέρναμε στο τέλος  στη γιαγιά μας ,  τις μοσχοβολίες από τα ψητά αρνιά στους φούρνους και τα Αγιαννίτικα τραγούδια.

Από το astroskynouria-News Του συνεργάτη μας,Γιάννη Κουρμπέλη

“Σύμφωνα με πολλούς ερευνητές ο ναός του Προδρόμου χτίστηκε κατά τον 14ο – 15ο αιώνα, ενώ κατ’ άλλους χτίστηκε τον 16ο ή 17ο αιώνα, λόγω της τεχνοτροπίας του εσωτερικού του ναού. Σύμφωνα με αναφορά του έτους 1828 ο ναός ήταν ηλικίας 250 ετών, είχε δηλαδή χτιστεί περί το 1578. Πιθανόν όμως να χτίστηκε κατά τα Βυζαντινά χρόνια, καθώς η μορφή του ναού, αλλά και η τοιχοποιία του μοιάζει με πολλά Βυζαντινά μνημεία της περιοχής (όπως η Μονή Λουκούς).

«Κατά την παράδοση ο Αγιάννης πήρε το όνομα του από την εκκλησία αυτή. Ο Άγιος Ιωάννης αναφέρεται για πρώτη φορά στον Χρονικόν της Αλώσεως του Γεωργίου Σφρατζή το έτος 1435 και άκμασε τα χρόνια της Τουρκοκρατίας. Η παράδοση για την ίδρυση του χωριού είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με το χτίσιμο του ναού του Προδρόμου.  Ο Άγιος Ιωάννης ιδρύθηκε από βοσκούς οι οποίοι ανακάλυψαν την πηγή που βρίσκεται σήμερα κάτω από την εκκλησία. Η περιοχή του Αγιάννη ήταν τότε ένα απροσπέλαστο δάσος. Αμέσως μετά την ανακάλυψη, οι βοσκοί άνοιξαν δρόμο μέσα στο δάσος και έχτισαν μία βρύση. Σύντομα οι βοσκοί με τις οικογένειες τους άρχισαν να χτίζουν τις κατοικίες τους γύρω από την πηγή και έχτισαν μία εκκλησία αφιερωμένη στον Άγιο Ιωάννη τον Πρόδρομο. Το γεγονός αυτό συνέβη σίγουρα πολύ πριν το 1435, πιθανόν τα Βυζαντινά χρόνια. (βλέπε ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΗ – ΜΕΡΟΣ Α’)

Ο μεγαλοπρεπής ναός του Προδρόμου στον Αγιάννη  ανακαινίστηκε και έγινε πατριαρχική εξαρχία το 1638. Πολύ σημαντικό έγγραφο της εποχής εκείνης είναι ένα σιγίλλιο του 1638. Σύμφωνα με αυτό το έγγραφο <<ανακηρύσσεται η χώρα του Αγίου Ιωάννου μετά του ομωνύμου ναού σταυροπήγιον>> και οριζόταν <<ινα εις τον ναόν του Αγίου Ιωάννου υπόκειται ο εις το χωρίον ναός του Αγίου Βασιλείου>>. Για την ανακήρυξη αυτή μεσολάβησαν Αγιαννίτες έμποροι που ζούσαν στην Κωνσταντινούπολη.»

Δείτε το σύνδεσμο για περισσότερα. Σύνταξη: Ιωάννης Δ. Κουρμπέλη

ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΗ – AΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΡΟΔΡΟΜΟΣ

Πηγές και φωτογραφίες

Astros Kynouria News 

Θυρεατις γη (βορεια κυνουρια

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα η Αγιάννης

hhpt/astrosgr.com “Αφιερώνεται στη Θυρεάτιδα Γή. Dedicated to Thyreatis Land.”

#astrosgrcom

Εκδρομές : Μυστράς

Από το Άστρος ο Μυστράς απέχει 88 χλμ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Ο Μυστράς, γνωστός και ως Μυζηθράς στο Χρονικόν του Μορέως, ήταν μία οχυρωμένη ελληνική πόλη και πρώην δήμος (Δήμος Μυστρά) στη Λακωνία της Περιφέρειας Πελοποννήσου[1]. Ευρισκόμενος στον Ταΰγετο, κοντά στην αρχαία Σπάρτηο Μυστράς υπήρξε πρωτεύουσα του βυζαντινού Δεσποτάτου του Μυστρά τον 14ο και 15ο αιώνα, βιώνοντας μία περίοδο ευημερίας και πολιτιστικής άνθησης.

Το Δεσποτάτο και η οθωμανική κατάκτηση

Το 1348 δημιουργήθηκε το Δεσποτάτο του Μορέως, με πρώτο δεσπότη τον Μανουήλ Καντακουζηνό (1349-1380), γιο του αυτοκράτορα Ιωάννη ΣΤ΄ Καντακουζηνού. Τον διαδέχτηκαν ο αδερφός του Ματθαίος Καντακουζηνός (1380-1383) και ο γιος του Ματθαίου Δημήτριος Α΄ Καντακουζηνός (1383-1384). Ο τελευταίος βρέθηκε αντιμέτωπος με τον αυτοκράτορα Ιωάννη Ε΄ Παλαιολόγο, όταν διεκδίκησε μεγαλύτερη ανεξαρτησία από την Κωνσταντινούπολη, και έδωσε τη θέση του στο γιο του αυτοκράτορα, Θεόδωρο Α΄ Παλαιολόγο (1383-1407). Τα χρόνια που ακολούθησαν το δεσποτάτο επεκτάθηκε σε όλη την Πελοπόννησο, αναβαθμίζοντας την πολιτική, διοικητική και πνευματική σημασία του Μυστρά.

Το 1429 δημιουργήθηκε ένα δεύτερο δεσποτάτο στο Μοριά, με έδρα τη Γλαρέντζα, ηγέτης του οποίου ορίστηκε ο Κωνσταντίνος ΙΑ΄ Παλαιολόγος, ενώ το 1430 ιδρύθηκε και τρίτο, με έδρα τα Καλάβρυτα, με δεσπότη τον Θωμά Παλαιολόγο, αδερφό του Κωνσταντίνου και του Θεόδωρου Β΄ Παλαιολόγου, ο οποίος ήταν δεσπότης του Μυστρά την περίοδο 1407-1443. Το 1443 ο Κωνσταντίνος έγινε δεσπότης του Μυστρά, θέση στην οποία παρέμεινε ως το 1448, οπότε χρίστηκε αυτοκράτορας -ο τελευταίος- της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Τελευταίος δεσπότης του Μυστρά ήταν ο Δημήτριος Παλαιολόγος (1449-1460).

Στις 30 Μαΐου του 1460, ο Δημήτριος Παλαιολόγος παρέδωσε χωρίς μάχη τον Μυστρά στους Οθωμανούς και προσκολλήθηκε στην αυλή του σουλτάνου.

Οι εκκλησίες του Μυστρά

Στον Μυστρά δεσπόζουν 7 σημαντικές εκκλησίες:

  • Ο Άγιος Δημήτριος (Μητρόπολη). Βασιλική ξυλόστεγη, με ωραία γλυπτά στο τέμπλο και τοιχογραφίες. Στο προαύλιό της βρίσκεται το Μητροπολιτικό μέγαρο, σήμερα το Μουσείο του Μυστρά.
  • Η Ευαγγελίστρια, μονώροφη με χαρακτηριστικό πλατύ νάρθηκα.
  • Οι Άγιοι Θεόδωροι, με το χαρακτηριστικό πασίγνωστο οκτάγωνο τρούλο, η μεγαλύτερη και αρχαιότερη εκκλησία του Μυστρά. Διατηρεί εντυπωσιακές τοιχογραφίες, μεταξύ των οποίων και προσωπογραφία του αυτοκράτορα Μανουήλ Β΄ Παλαιολόγου με χρονολογία 1423. Εδώ και ο τάφος του δεσπότη του Μορέως Θεοδώρου Α΄.
  • Η Παναγία η Οδηγήτρια (Αφεντικό). Έτσι ονομάζεται τρίκλινος διώροφος τρουλωτός ναός με δύο εκατέρωθεν παρεκκλήσια εκείνο των «χρυσοβούλων» επειδή εσωτερικά καλύπτεται με αγιογραφική σύνθεση αγγέλων να κρατούν χρυσόβουλα των ετών 131413191320 και 1322, και το άλλο του Ανδρόνικου που εικονίζονται ο αυτοκράτορας Ανδρόνικος Β΄ Παλαιολόγος και ο δεσπότης του Μυστρά Θεόδωρος Α΄ Παλαιολόγος.
  • Η Αγία Σοφία, πάνω από τα παλάτια, του 1350, ήταν το καθολικό της μονής του Ζωοδότη Χριστού και πιθανότατα αποτελούσε την εκκλησία των Παλατιών. Σε αυτή έχουν ταφεί πολλά μέλη της άρχουσας τάξης του Μυστρά και σε τάφο της βόρειας στοάς βρέθηκε το μεταξωτό γυναικείο φόρεμα αρχόντισσας των αρχών του 15ου αιώνα, που είναι στο μουσείο του Μυστρά.
  • Η Περίβλεπτος.
  • Η Παντάνασσα (γυναικείο μοναστήρι), η εκκλησία της οποίας είναι το καλύτερα διατηρούμενο μνημείο. Εκεί βρίσκονται και οι τάφοι της δέσποινας Κλεόπα Μαλατέστα και της Θεοδώρας, της συζύγου του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου ΙΑ΄ Παλαιολόγου.

Οι εκκλησίες αυτές υπήρξαν καθολικά μοναστηριών. Γενικά οι εκκλησίες του Μυστρά αποτελούσαν χώρο μάθησης της βυζαντινής αρχιτεκτονικής, ζωγραφικής, αγιογραφίας και χωροταξικής μελέτης της εποχής λίγο πριν την αναγέννηση. Σήμερα, μόνο η Παντάνασσα λειτουργεί ως μοναστήρι. Πολλές από τις εκκλησίες οφείλουν τη σημερινή τους μορφή σε εργασίες συντήρησης που πραγματοποιήθηκαν από τον Αναστάσιο Ορλάνδο λίγο πριν το 1940. Η μορφή των εκκλησιών συνδέεται με το φυσικό ανάγλυφο της θέσης στην οποία χτίστηκαν. Έτσι, το σύνολο των εκκλησιών αποκλίνει προς την ανατολή, κατά παράβαση των σχετικών κανόνων της θρησκευτικής παράδοσης. Μία από αυτές, ο Άγιος Γεώργιος, έχει φορά από το βορρά προς το νότο. Ως προς την αρχιτεκτονική μορφή, κυριαρχούν ο απλός βασιλικός τύπος και ο χαρακτηριστικός για τον Μυστρά τύπος που συνδυάζει τη βασιλική στο ισόγειο και το ναό με τρούλους στο υπερώο. Σήμα κατατεθέν των εκκλησιών είναι και οι εξωτερικές στοές. Συνολικά, η αρχιτεκτονική μορφή και τα δομικά υλικά διαμορφώνουν ένα απόλυτα αρμονικό σύνολο με το περιβάλλον.https://www.exploresparta.gr/tourism/ekklisies-monastiria-mystra/embed/#?secret=K45Nro8CtA

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα

astrosgr.com “Αφιερώνεται στη Θυρεάτιδα Γή.

astrosgr.com/en Dedicated to Thyreatis Land.”

#astrosgrcom

Ο Πάρνωνας ονομάστηκε και το «Άγιον Όρος» της Νότιας Ελλάδας.

Εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στον Αγιάννη Κυνουρίας

Τα χωριά του Πάρνωνα εκχριστιανίστηκαν περίπου τον 9ον αιώνα και από υπερβολικό  σεβασμό πολλά πρόσθεσαν την λέξη Άγιος στο όνομα τους , όπως Άγιος Ιωάννης ,Άγιος Πέτρος, Άγιος Νικόλαος ,Άγιος Ανδρέας ,¨Αγιος Βασίλειος,¨Αγιοι Αώματοι,Άγιος Πανελεήμονασς, Άγια Σοφιά ,Άγιος Γεώργιος, Κοσμάς και γέμισαν το τόπο με εκκλησίες και μοναστήρια .Επίσης όνόμασαν «Αγιες» πολλές τοποθεσίες.Για το λόγο αυτό  ο Πάρνωνας ονομάστηκε και το «Άγιον Όρος» της Νότιας Ελλάδας. 

Είναι ενδεικτικό στον Αγιάννη, στο Πραστό και σε όλα τα ορεινά χωριά  υπήρχαν πολλές εκκλησίες.

Ο Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) πριν την επανάσταση του 1821  είχε συνολικά 16 εκκλησίες μαζί με τα γύρω από το χωριό εξωκλήσια , αυτό λέει κάτι για το σεβασμό των κατοίκων και την ακμή του χωριού για πολλά χρόνια.

Ο πληθυσμός του Πραστού στους μεσαιωνικούς χρόνους ανερχόταν σε 9.000 κατοίκους και ο Πραστός είχε τότε 9 ενορίες, 30 εκκλησίες .

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας

Πάρνωνας: το «Άγιον Όρος» της Νότιας Ελλάδας Δεκάδες τα μοναστήρια του Πάρνωνα, άλλοτε ριζωμένα σε απόκρημνα βράχια, ρίζες της πίστης και της ψυχής του χριστιανισμού και άλλοτε σε υψώματα, ανάταση προς το θείο και το όνειρο. Θεμελιωμένα εδώ και πολλούς αιώνες, αποτελούν ένα πολυσύνθετο κομμάτι της ιστορίας του τόπου, υψηλά δείγματα αρχιτεκτονικής, τόπους ψυχικής ευφορίας και αγαλλίασης, μονοπάτια λύτρωσης κι ελπίδας.

Το βουνό του Πάρνωνα ονομάστηκε «Δεύτερο Άγιο Όρος» ή «Άγιον Όρος της Νότιας Ελλάδας», γιατί σε αυτό μετοίκισαν επί Κωνσταντίνου Πωγωνάτου (668-685 μ.Χ.) εκχριστιανισθέντες κάτοικοι από τον Άθω, αλλά και γιατί κανένα άλλο ελληνικό βουνό δεν παρουσιάζει τόσο μεγάλη συγκέντρωση μοναστηριών. Η χριστιανική παρουσία στον Πάρνωνα μέχρι και στις παραθαλάσσιες παρυφές του είναι αδιάλειπτη από τα παλαιοχριστιανικά χρόνια (4ος-7ος αι. μ.Χ.). Τούτο βεβαιώνουν χριστιανικά αρχαιολογικά ευρήματα που εντοπίζονται στην ευρύτερη περιοχή της Θυρέας. Από την κάθοδο των Σλάβων και ύστερα στην περιοχή έπονται οι λεγόμενοι «σκοτεινοί χρόνοι». Παρά τις καταστροφές που προκάλεσε η αβαροσλαβική επιδρομή, ο ελληνικός πληθυσμός δεν αφανίστηκε, ενώ σύμφωνα με ευρήματα παρατηρείται πάλι άνθιση τον 11ο αι. Τούτο μαρτυρούν και τα αρχιτεκτονικά γλυπτά μέλη που εκτίθενται στην αίθουσα της Βιβλιοθήκης των Βουρβούρων. Στον Πάρνωνα σώζονται κατάλοιπα της Παλαιολόγειας Περιόδου (υστεροβυζαντινά χρόνια) καθώς και ευρήματα που αποκαλύπτουν οικοδομική έξαρση στα πρώιμα οθωμανικά χρόνια (1600 μ.Χ.). Ορισμένα από τα μοναστήρια στην ευρύτερη περιοχή του Πάρνωνα, τόσο στην Αρκαδία όσο και στην Λακωνία παρουσιάζονται στις επόμενες σελίδες.

Mοναστήρια

Από το Άστρος .Σε κοντινές αποστάσεις βρίσκονται οι μονές  Λουκούς (4 χλμ)  Παλαιοπαναγιάς (6χλμ), Αγίας Τριάδας (15 χλμ), Μαλεβής (26 χλμ), Τιμίου Προδρόμου (36 χλμ) Ορθοκωστάς (19χλμ), ο Άγιος Νικόλαος-Παντελεήμων Κοντολινάς Καστάνιτσας (περίπου 38 χλμ , Έλωνας (63 χλμ) στο Λεωνίδιο ,η εκκλησία της Άγιας Θεοδώρας(94χλμ) στη Βάστα κοντά στη Μεγαλόπολη και ο Μυστράς (88 χλμ).

Ιδιαίτερο ενδαφέρον παρουσιάζει η εκκλησία του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου στον Αγιάννη .Το άφθονο παγωμένο νερό της πηγής Πρόδρομος ρέει από πέντε κανάλους,ένας είναι πολύ χαμηλά ακριβώς κάτω από την εκκλησία ,σαν να φαίνεται το νερό έρχεται μέσα από την εκκλησία. .Επίσης οι αγιογραφίες του Αγίου Γεωργίου στον Αγιάννη, που είναι κατεστραμένες από τον Ιμπραήμ το 1826 (17χλμ). 

Εκκλησία του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου στον Αγιάννη Κυνουρίας

Αργότερα θα αναρτήσουμε  λεπτομέρειες για τα παρακάτω, τα μπλε γράμματα είναι σύνδεσμοι.

Ψαλμωδίες στην Αγία Σοφία πριν 1500 χρόνια
Ιερά Μονή Λουκούς
Ιερά Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Παλαιοπαναγιάς
Ιερά Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Μαλεβής
Ιερά Μονή Τίμιου Προδρόμου, Περδικόβρυσης
Ιερά Μονή Παναγίας Αρτοκωστάς
Άγιος Νικόλαος-Παντελεήμων Κοντολινάς Καστάνιτσας

Ψαλμωδίες στην Αγία Σοφία πριν 1500 χρόνια

Ιερά Μονή Αγίας Τριάδας Αρκαδίας στο σύνδεσμο παρακάτω.

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9C%CE%BF%CE%BD%CE%AE_%CE%91%CE%B3%CE%AF%CE%B1%CF%82_%CE%A4%CF%81%CE%B9%CE%AC%CE%B4%CE%B1%CF%82_%CE%91%CF%81%CE%BA%CE%B1%CE%B4%CE%AF%CE%B1%CF%82

Η Ιερά Μονή Παναγίας Ελώνης ή Έλωνας
Ο μεγαλοπρεπής ναός του Αγίου Ιωάννου Προδρόμου στον Άγιο Ιωάννη (Αγιάννη) Κυνουρίας
Ο ιστορικός ναός του Αγίου Γεωργίου στον Άγιο Ιωάννη (Αγιάννη) Κυνουρίας

Αγία Θεοδώρα Βάστα: Το εκκλησάκι που μπήκε στο βιβλίο Γκίνες

Μυστράς, το Δεσποτάτο του Μορέως

Εκκλησίες & Μοναστήρια του Μυστρά – Welcome to Sparta (exploresparta.gr)

Στο σύνδεσμο του δήμου παρακάτω οι μονές: Μαλεβής, Λουκούς ,Τιμίου Προδρόμου,Ορθοκωστάς

https://www.discoverkynouria.gr/el/sights/monasteries

Παρακάτω Χάρτες για όλες τις μονές

https://www.google.ca/…/data=!3m1!1e3!4m50!4m49!1m5!1m1…

Πάρνωνας: το «Άγιον Όρος» της Νότιας Ελλάδας

Παρακάτω δείτε τους συνδέσμους με τις εκκλησίες του Αγιάννη από το astros-kynouria News Του Γιάννη Δ. Κουρμπέλη

https://www.astros-kynourianews.gr/…

Πηγές

Συνεργάτες Astros Kynouria News 

#astrosgrcom

Πίσω στην Αρχική σελίδα

hhpt/astrosgr.com “Αφιερώνεται στη Θυρεάτιδα Γή. Dedicated to Thyreatis Land.”

#astrosgrcom

Ψαλμωδίες στην Αγία Σοφία πριν 1500 χρόνια

Ο “Χερουβικός Ύμνος” όπως ακουγόταν στην ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ μέχρι το 1453 – YouTube
ΨΑΛΜΩΔΙΕΣ ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ- Έτσι ακούγονταν 1500 χρόνια πριν – YouTube
Πίσω στην σελίδα Μοναστήρια και εκκλησίες

Πίσω στην Αρχική σελίδα

hhpt/astrosgr.com “Αφιερώνεται στη Θυρεάτιδα Γή. Dedicated to Thyreatis Land.”

#astrosgrcom

Ιερά Μονή Λουκούς

ΥΑ ΥΠΠΕ/ΑΡΧ/Β1/Φ30/9292/256/30-4-1980 – ΦΕΚ 470/Β/9-5-1980

Τίτλος ΦΕΚ      Περί κηρύξεως ως διατηρητέας της I.Mονής Λουκούς, στο N. Aρκαδίας

Κείμενο  

“Xαρακτηρίζουμε ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο με ζώνη προστασίας 200 μ. γύρω από αυτήν την I. Mονή Λουκούς που βρίσκεται δυτικά της Κοινότητας Άστρους, επαρχίας Κυνουρίας, Nομού Aρκαδίας, γιατί είναι αξιόλογο σύνολο διώροφων και τριώροφων κελιών με καθολικό στο κέντρο, το οποίο είναι σύνθετος τετρακιόνιος ναός του 17ου αι. με οκτάπλευρο τρούλο, κατάγραφος με τοιχογραφίες, πλούσιο κεραμοπλαστικό διάκοσμο και φορητές εικόνες του 17ου αι.”

KN 5351/1932

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας

Η μονή Λουκούς είναι ένα από τα σπουδαιότερα ζωντανά μοναστήρια της Αρκαδίας. Βρίσκεται στο δρόμο μεταξύ Άστρους και Κάτω Δολιανών και απέχει από το Άστρος 4 χλμ. Βρίσκεται ανάμεσα στις πλαγιές των βουνών Ζάβιτσα, Παλαιοπαναγιά και Ελληνικό και είναι κτισμένη, επί παλαιοχριστιανικών λειψάνων, πλησίον του αρχαιολογικού χώρου της έπαυλης του Ηρώδη του Αττικού (Bλ. σελ. 205), ενώ απέναντί της κυλάει ο ποταμός Τάνος.

Σύμφωνα με αρχαιολογικά ευρήματα στην ευρύτερη περιοχή, η μονή φαίνεται να είναι κτισμένη κοντά ή στη θέση αρχαίων οικισμών. Εδώ επίσης ήταν το ιερό του Ασκληπιού και το θεραπευτήριο του Πολεμοκράτους. Τα διάφορα τμήματα αρχαιότερων κτισμάτων, αλλά και οι περιγραφές για αγάλματα ή αρχιτεκτονικά μέλη που βρέθηκαν στον χώρο της, βεβαιώνουν πως η Λουκού υπήρξε ο ιερός εκείνος τόπος, στον οποίο μπόρεσε να δημιουργηθεί θαυμάσια σύνθεση του αρχαίου ελληνικού και χριστιανικού πολιτισμού.

Για το όνομα Λουκού έχουν διατυπωθεί πολλές απόψεις. Σύμφωνα με τους, Α. Ορλάνδο και ο Γ. Σωτηρίου, πιθανώς να υπήρχαν πολλοί λύκοι στην περιοχή και αρχικά η μονή να ονομάστηκε «Λυκού». Σύμφωνα με τον Γ. Κωνσταντόπουλο, η ονομασία πιθανώς και να έχει προέλθει από τα «λούκια», δηλαδή τα διοχετευτικά αυλάκια που υπάρχουν στη μονή. Μία άλλη υπόθεση, καταγεγραμμένη σε κώδικα από τον ηγούμενο Ιωσήφ Κοράλλη, το τοπωνύμιο μπορεί να έχει λατινική καταγωγή από το «Lucus Feroniae»: το δάσος, όπου ήταν μέσα η έπαυλη του Ηρώδη. Δάσος γεμάτο θηράματα, πηγές, πλατάνια («Lucus» στα λατινικά σημαίνει ιερό δάσος, άλσος, δρυμός).

Η μονή επονομάζεται «της Λουκούς» τουλάχιστον από τις αρχές του 17ου αιώνα, βεβαιώνοντας την ύπαρξη της σταυροπηγιακής της ιδιότητας. Το έτος 1649 μ.Χ. καταγράφεται ως έτος αγιογράφησης του ναού, πιθανώς, σύμφωνα με τους μελετητές της. Άλλες σημαντικές για τη μονή ημερομηνίες είναι: το 1730 μ.Χ., όταν ο αββάς Fourmont καταστρέφει εκατοντάδες πολύτιμες μαρτυρίες, επιγραφές, αγάλματα, καθώς και έργα λόγου και τέχνης της μονής, για να έχει μόνο αυτός το προνόμιο της αντιγραφής τους! Το 1826 μ.Χ., ο Ιμπραήμ διατάσσει την αποτέφρωσή της και έτσι καταστρέφονται χρυσόβουλλα, βαρύτιμα κειμήλια και έγγραφα αξίας. Το καθολικό όμως διασώθηκε της καταστροφής, όπως επίσης το ξυλόγλυπτο τεμπλο και οι ιερές εικόνες, τα οποία φυγαδεύτηκαν από τους πατέρες της μονής. Το μοναστήρι της Λουκούς στη σύγχρονη μορφή του διατηρεί γενικά μία εντύπωση αρμονίας, γραφικότητας και ομορφιάς. Το μεγάλο παραλληλόγραμμο κτηριακό συγκρότημα, που περιβάλλει το καθολικό της Λουκούς, της προσδίδει φρουριακό χαρακτήρα. Στην αυλή του μοναστηριού υπάρχουν πολλά κιονόκρανα κορινθιακού και ιωνικού τύπου, μαρμάρινες βάσεις κιόνων και αμφικιόνων, επίκρανα παραστάδων, επιστύλια και κίονες. Άλλα αρχιτεκτονικά μέλη είναι εντοιχισμένα σαν διακοσμητικά στην εκκλησία, κυρίως στον ΝΑ κάθετο τοίχο και στα άλλα κτίσματα του μοναστηριού. Στις αρχές του 19ου αι. οι μοναχοί συγκέντρωσαν αρχαία γλυπτά και τα τοποθέτησαν στην αυλή του μοναστηριού, ενώ στη συνέχεια, τα σπουδαιότερα μεταφέρθηκαν στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο. Το 1977 η Ελληνική Αρχαιολογική Υπηρεσία πραγματοποίησε ανασκαφικές έρευνες στην περιοχή, με σημαντικά αποτελέσματα. Στον εσωτερικό περίβολο της μονής δεσπόζει το καθολικό, που φέρει κοσμημένες τις ΝΑ πλευρές, με παλαιοχριστιανικά και αρχαιοελληνικά αρχιτεκτονικά μέλη και παρατηρείται έντονη απομίμηση πλινθοπερίκλειστου χτισίματος. Πρόκειται για κομψοτέχνημα αρχιτεκτονικής και ναοδομίας. Είναι του τύπου τετρακιόνιου, σύνθετου εγγεγραμμένου σταυρού με οκταγωνικό τρούλο και διαθέτει τρεις τρίπλευρες αψίδες ιερού στην ανατολική πλευρά. Στο εσωτερικό του διακρίνεται το λεγόμενο τετρακάμαρο και τα τέσσερα γωνιαία μικρότερα διαμερίσματα που στεγάζονται με ασπίδες. Σύμφωνα με νεώτερες έρευνες τόσο του Μ. Χατζηδάκη όσο και του Χ. Μπούρα, το καθολικό της μονής ανήκει στους μεταβυζαντινούς ναούς κατά μίμηση βυζαντινών προτύπων. Το καθολικό είναι κατάγραφο εσωτερικά με τοιχογραφίες άγνωστου καλλιτέχνη, οι οποίες αν και φέρουν τα ίχνη της ιστορίας, όπως φθορές στα πρόσωπα των εικονιζόμενων αγίων, ωστόσο, στο μεγαλύτερο μέρος τους διατηρούνται σε άριστη κατάσταση. Η μονή διατηρεί πλούσια βιβλιοθήκη όπου φυλάσσονται επίσης χειρόγραφοι κώδικες και πατριαρχικά έγγραφα. Ένα από αυτά σε μεμβράνη είναι του Γρηγορίου Ε΄. Το καθολικό της μονής είναι αφιερωμένο στη Μεταμόρφωση του Κυρίου και εορτάζει στις 6 Αυγούστου. Παλαιοχριστιανικός κιονίσκος τέμπλου (αριστερά της πόρτας)

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα η Μοναστήρια και εκκλησίες

Ιερά Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Παλαιοπαναγιάς

ΥΑ ΥΠΠΕ/ΑΡΧ/Β1/Φ30/25563/673/15-5-1981 – ΦΕΚ 329/Β/8-6-1981

Τίτλος ΦΕΚ      Περί κηρύξεως Ιεράς Μονής Παλαιοπαναγιάς στο Άστρος Κυνουρίας του Νομού Αρκαδίας.

Κείμενο  

”Χαρακτηρίζουμε την Ιερά Μονή Παλαιοπαναγιάς, που βρίσκεται 4 χιλιόμετρα ΝΔ του Άστρους της επαρχίας Κυνουρίας, του Νομού Αρκαδίας, ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο, με ζώνη προστασίας 100 μ. γύρω του, διότι αποτελεί δείγμα μεταβυζαντινής μοναστηριακής αρχιτεκτονικής και το καθολικό της φέρει αξιόλογο τέμπλο με φορητές εικόνες των μοναχών Νικοδήμου και Κυδωνιάτου”.

KN 5351/1932, άρθρο 52

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας

Η σημερινή μονή της Παλαιοπαναγιάς, βρίσκεται σε μία κατάφυτη χαράδρα, 7 χλμ. από το Άστρος. Υπήρξε βυζαντινό μοναστήρι ίσως σε άλλη θέση, τιμώμενη στο όνομα της Παναγίας Ελεούσης. Οι μοναχοί εξαιτίας πειρατικών επιδρομών, ίδρυσαν το 1612 μ.Χ. νέο μοναστήρι αφιερωμένο στην Αγία Τριάδα, ως μετόχι. Έκτοτε η Ελεούσα έλαβε την επωνυμία Παλιο-Παναγιά και με τον καιρό εξελίχθηκε σε αυτοτελές μοναστήρι. Η μονή, που πιθανολογείται ότι κτίστηκε στα 1310 μ.Χ., σύμφωνα με γραπτές μαρτυρίες είχε ερημωθεί κατά την περίοδο 1770-1778 μ.Χ., ενώ ανακαινίζεται στα 1799 μ.Χ. και αργότερα. Εντοιχισμένα παλαιοχριστιανικά λείψανα (6ος αι.)

Το καθολικό είναι σταυρεπίστεγος τετρακιόνιος και έχει κτιστεί το 1814 μ.Χ. από το δεύτερο, χρονολογικά, Ηγούμενο της μονής, Νικόδημο, ο οποίος το 1825 μ.Χ. πρόσθεσε και το νάρθηκα. Ο οκταγωνικός τρούλος του καθολικού στηρίζεται σε τέσσερις κίονες και η πόρτα του ναού οριοθετείται από πελεκητές πέτρες. Το δάπεδό της είναι νεότερο. Πάνω από τη θύρα του ναού βρίσκεται το κλασικό δίλοβο καμπαναριό. Τα τελευταία χρόνια ολοκληρώθηκε η πλήρης ανακαίνισή της. Το ξυλόγλυπτο τέμπλο στηρίζεται σε χτιστούς πεσσούς που συνδέονται με δοκό και ξυλοδεσιές. Δε σώζεται ζωγραφικός διάκοσμος, υπάρχουν όμως, αξιόλογες φορητές εικόνες, όπως η εικόνα των Αγίων Πάντων, όπου αναγράφεται: «δέησις του δούλου του Θεού Παναγιώτη Ζαφειρόπουλου ή Άκουρου και των αυταδέλφων αυτού 1823, χειρ Γεωργίου του Κρητός». Σήμερα η μονή τιμάται στην Κοίμηση της Θεοτόκου και εορτάζει στις 15 Αυγούστου

ΥΑ ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ30/40266/703/22-9-1989 – ΦΕΚ 780/Β/10-10-1989
Τίτλος ΦΕΚ Ανακοίνωση αρχαίου μνημείου (I. Nαός Aγίου Γεωργίου) (Mετόχι της Mονής Παλαιοπαναγιάς), στην Κοινότητα Άστρους της επαρχίας Κυνουρίας του Nομού Aρκαδίας.
Κείμενο
“Aνακοινώνουμε ότι είναι αρχαίο μνημείο ο I. Nαός Aγίου Γεωργίου (Mετόχι της Mονής Παλαιοπαναγιάς) που βρίσκεται στην Κοινότητα Άστρους της επαρχίας Κυνουρίας του Nομού Aρκαδίας. O ναός είναι μονόχωρη, καμαροσκέπαστη βασιλική, με ημιεξαγωνική αψίδα ιερού. Εσωτερικά διατηρεί τοιχογραφίες, στην οροφή και στην κόγχη, βυζαντινών χρόνων (πιθανώς 13ου αιώνα). Εμπρός από την είσοδο (δυτικά) διακρίνονται σπαράγματα μωσαϊκού δαπέδου παλαιοχριστιανικού μνημείου. Tο μνημείο μπορεί να χρονολογηθεί στα βυζαντινά χρόνια”.

KN 5351/1932, άρθρο 52

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα η Μοναστήρια και εκκλησίες

Ιερά Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Μαλεβής

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας

Η μονή της Μαλεβής συγκαταλέγεται στις πιο φημισμένες της Αρκαδίας. Χτισμένο στις πλαγιές του Πάρνωνα, σε υψόμετρο 950 μ., περιβάλλεται από πυκνό δάσος με δενδρόκεδρους. Βρίσκεται στο δρόμο μεταξύ Άστρους και Αγίου Πέτρου και απέχει 26 χλμ. από το Άστρος. Το μοναστήρι οφείλει την ονομασία του στην ψηλότερη κορυφή του Πάρνωνα, που είναι γνωστή ως «Μαλεβός». Έτσι, η «Παναγία του Μαλεβού» μενομάστηκε σε «Παναγία η Μαλεβή» ή απλά «Μαλεβή» (Για την ετυμολογική προέλευση της λέξης «Μαλεβός» βλ. σελ. 67). Με την προϋπόθεση ότι η χρονολογία ιδρύσεως της μονής Μαλεβής ταυτίζεται με την ίδρυση των άλλων μοναστηριών της περιοχής, θα πρέπει να τοποθετηθεί χρονολογικά στις αρχές του11ου αι. Όπως μαρτυρείται από σχετική επιγραφή, η σημερινή μονή ιδρύθηκε το 1116 μ.Χ. από τον ιερομόναχο Ιωσήφ Καρατζά, από τη Σίταινα. Κατά την περίοδο της Ενετοκρατίας η μονή της Μαλεβής ευημερούσε. Προεπαναστατικά το μοναστήρι είχε γίνει καταφύγιο κλεφταρματωλών, ανάμεσά τους ο καπετάνιος Ζαχαριάς ο Βαρβιτσιώτης. Στη μάχη που έγινε μεταξύ Ελλήνων και Τούρκων το 1786 μ.Χ. η μονή καταστράφηκε. Το 1791 μ.Χ. η μονή βρίσκεται και πάλι σε λειτουργία, παρά την όλη καταστροφή και το 1792 μ.Χ. εισέρχεται σε αυτήν ο Καλλίνικος Τσαμούρης επί την ηγουμενία του οποίου σημειώθηκε ακμή. Ο Τσαμούρης, ο οποίος καταγόταν από τον Άγιο Πέτρο, υπήρξε στέλεχος της Φιλικής Εταιρείας και είχε μετατρέψει το μοναστήρι σε νοσοκομείο. Εδώ φιλοξενήθηκε για ανάρρωση από φυματίωση ο πρίγκιπας Δημήτριος Υψηλάντης. Κατά τα επόμενα κρίσιμα χρόνια, πριν και κατά τη διάρκεια της Ελληνικής Επαναστάσεως του 1821, η μονή προσέφερε μεγάλες υπηρεσίες στους κατοίκους της περιοχής και στους αγωνιστές.

Η μονή σήμερα αποτελεί ένα τεράστιο οικοδομικό συγκρότημα που περικλείεται από τετράπλευρο περίβολο. Στο καθολικό της μονής –πρόκειται για έναν μικρών διαστάσεων μονόκλιτο σταυρεπίστεγο ναό με τρούλο– βρίσκεται η εικόνα της Παναγίας. Ο ναός, κεραμοσκεπής με τον οκτάπλευρο τρούλο να στηρίζεται πάνω σε τετράπλευρη βάση, έχει υποστεί πολλές συντηρήσεις από μεταγενέστερες επεμβάσεις. Στην αυλή της μονής εγκαινιάστηκε το 1996 μ.Χ. ένας νέος ναός της αρχιτεκτονικής μορφής βασιλική με τρούλο, αφιερωμένος στη Θεοτόκο. Φέρει δύο λιθόκτιστα τριώροφα δίλοβα κωδωνοστάσια στην πρόσοψή του. Στη θέση Πουρνάρα, πιο πάνω από τη μονή, ασκήτευσε ο Άγιος Νείλος ο Μυροβλύτης (1616 μ.Χ.), καταγόμενος από τον γειτονικό Άγιο Πέτρο. Η μνήμη του τιμάται στις 12 Νοεμβρίου. Κοντά στη μονή βρίσκεται ο σύγχρονος ναός προς τιμήν του. Το μοναστήρι είναι αφιερωμένο στην Κοίμηση της Θεοτόκου και εορτάζει στις 23 Αύγουστου, στα «Νιάτα (νιάμερα) της Παναγίας», όπως λένε οι ντόπιοι τη γιορτή.

Η Μονή Μαλεβής, βρίσκεται στον επαρχιακό δρόμο Αγιάννη Τρίπολη ,μετά το “Ξεροκάμπι” που εκεί διακρίνεται το φημισμένο κάστρο της “Ωριάς “,πριν το γραφικότατο και ιστορικό Άγιο Πέτρο Κυνουρίας

“Στην περιοχή γύρω από τη Μονή Μαλεβής, στην Κυνουρία, εκτείνεται το μοναδικό στην Ευρώπη δάσος από δενδρόκεδρους, που έχει κηρυχθεί διατηρητέο μνημείο της φύσης και προστατεύεται από το δίκτυο Natura 2000.

Ο δενδρόκεδρος ή γιουνίπερος ή συριακή άρκευθος είναι σπάνιο είδος, ενδημικό της Ανατολικής Μεσογείου και σε δάση συναντάται μόνο στη Συρία. Παρ’ όλα αυτά, είναι χαρακτηριστικό της χλωρίδας του Πάρνωνα και στη συγκεκριμένη τοποθεσία συναντάται σε αμιγή συστάδα έκτασης 740 στρεμμάτων. Στο ίδιο δάσος έχουν καταγραφεί και άλλα είδη σπάνιων φυτών, που επιβεβαιώνουν τη μοναδικότητα του περιβάλλοντος στην περιοχή

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα η Μοναστήρια και εκκλησίες

Ιερά Μονή Τίμιου Προδρόμου, Περδικόβρυσης

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας

Κοντά στο χωριό Περδικόβρυση, στο φαράγγι του ποταμού Τάνου, βρίσκεται η μονή του Τίμιου Προδρόμου. Είναι χτισμένη πάνω σε απόκρημνο βράχο, σε ένα επιβλητικό τοπίο. Η μονή θεωρείται από τις παλαιότερες της περιοχής, σύμφωνα με τη νεώτερη επιγραφή (1890) που είναι εντοιχισμένη στην κεντρική είσοδό της, μαρτυρείται η ιστορική της παρουσία από το 1126 μ.Χ. Το μοναστήρι, λόγω της απρόσιτης θέσης του, χρησίμευσε κατά τη διάρκεια της Επανάστασης, ως ορμητήριο εναντίον των Τούρκων (στο νερόμυλο της μονής παρασκεύαζαν πυρίτιδα), ως στρατιωτικό νοσοκομείο και ως καταφύγιο του άμαχου πληθυσμού, κατά τη διάρκεια των επιδρομών του Ιμπραήμ. Είναι το μόνο που άντεξε την πολιορκία από τα στρατεύματα του Ιμπραήμ, ο οποίος το πολιόρκησε δύο φορές χωρίς επιτυχία (υπάρχουν αρκετές σχετικές αναφορές από τον Μακρυγιάννη και άλλους). Για να χτιστεί το μοναστηριακό συγκρότημα του Τιμίου Προδρόμου αξιοποιήθηκε άριστα ο διαθέσιμος τόπος. Τα κτίσματα, αφήνουν στη μέση μια μικρή αυλή η οποία στο βάθος καταλήγει στο καθολικό και στο περίφημο «Σπήλαιο του Προδρόμου», έσχατο καταφύγιο και οχυρό σε περίπτωση εχθρικής εισβολής. Το 2002 έγιναν αρκετές εργασίες αποκατάστασης της μονής. Στους κάθετους τοίχους των κτισμάτων του συγκροτήματος είναι εντοιχισμένα πολλά γλυπτά αρχιτεκτονικά μέλη της Βυζαντινής περιόδου. Το καθολικό της μονής είναι ένας σπηλαιώδης ναός υψωμένος στο δεύτερο όροφο των κτισμάτων. Στο εσωτερικό του, που έχει σχήμα Γ, έτσι ώστε να προσαρμόζεται στη μορφολογία του σπηλαίου, ξεχωρίζει το ξυλόγλυπτο τέμπλο του. Σώζονται, όχι σε καλή κατάσταση, τμήματα τοιχογραφιών. Οι ελάχιστες τοιχογραφίες του Ιερού Βήματος (Πλατυτέρα, Σεβίζοντες Ιεράρχες) ανήκουν σε άγνωστο αγιογράφο, ο οποίος πιθανόν να εργάστηκε εδώ κατά την περίοδο της Ενετοκρατίας (τέλη 17ου – 18ου αι.). Το μοναστήρι τιμάται στις 6 Σεπτεμβρίου (εννέα ημέρες από την αποτομή της κεφαλής του Τιμίου Προδρόμου) και στις 14 του ίδιου μήνα, εορτή του Σταυρού.

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα η Μοναστήρια και εκκλησίες

Ιερά Μονή Παναγίας Αρτοκωστάς

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας

Το μοναστήρι της Αρτοκωστάς ή Ορθοκωστάς, αποτελεί το «Βασιλομονάστηρο» της Κυνουρίας, με διατηρημένη την παραδοσιακή μορφή του. Βρίσκεται σε κατάφυτη πλαγιά και ανάμεσα σε ψηλόκορφα κυπαρίσσια, στο δρόμο μεταξύ Αγίου Ανδρέα και Πραστού. Απέχει από τον Άγιο Ανδρέα 12 χλμ. Για την ονομασία της έχουν διατυπωθεί διάφορες απόψεις. Σύμφωνα με ενετικά έγγραφα προέρχεται από το τοπωνύμιο “Escorta ή Scorta”, το οποίο απαντά στο «Χρονικό του Μορέως». Σήμερα, επικρατεί η επωνυμία Ορθοκωστά. Κτισμένη σε απόσταση 3 χλμ. βορειοανατολικά από τη σημερινή μονή βρίσκεται στην τοποθεσία Βρύση η ερειπωμένη Κάτω Παναγιά (Παλαιά Μονή, Παλαιολό γειος Εποχή) μέσα στη ρεματιά του Βρασιάτη, όπου σήμερα σώζεται κρήνη των χρόνων της πρώιμης Τουρκοκρατίας με ισλαμίζουσα θυρίδα. Διασώζεται το καθολικό, ένα μακρόστενο κτήριο, καθώς επίσης και τμήματα του διπλού τείχους, το οποίο περιέβαλε το μοναστήρι και διαμόρφωνε τον χαρακτήρα του. Το παραδοσιακό τετράγωνο κλειστό σχήμα της νέας μονής της Αρτοκωστάς (που αντικατέστησε τη μονή της Κάτω Παναγιάς, που πιθανόν να καταστράφηκε στα 1460 μ.Χ. ή αργότερα) διαμορφώνεται με διώροφα και μονώροφα κτίρια με χαγιάτια από όλες τις πλευρές, ενώ στο κέντρο δεσπόζει το καθολικό. Το καθολικό καταστρέφεται με την πυρπόληση του Ιμπραήμ (1826 μ.Χ.) και ξανακτίζεται στην ίδια θέση μερικές δεκαετίες αργότερα (1864 μ.Χ.). Οι εικόνες του αρχικού καθολικού και το δάπεδό του (χρονολογείται βάσει επιγραφής στα 1627 μ.Χ.) διατηρήθηκαν

Ο σήμερα υφιστάμενος ναός που κτίστηκε στα 1864 μ.Χ., σύμφωνα με ιστορικές μαρτυρίες από Λεωνιδιώτες μαστόρους, αποτελεί τετρακιόνιο εγγεγραμμένο σταυροειδή ναό με εξάπλευρο τρούλο. Στο εσωτερικό ξεχωρίζει το ξυλόγλυπτο τέμπλο με δεσποτικές εικόνες, που χρονολογούνται στα 1692 μ.Χ. και προέρχονται από το αρχικό καθολικό της μονής. Εσωτερικά το καθολικό κοσμούν σύγχρονες τοιχογραφίες. Η μονή περιβάλλεται από διάφορα συνεχόμενα κτίσματα που φέρουν τοξωτά ανοίγματα και θύρες, κατώγια και ανώγια με πυργίσκους και χαγιάτια, ενώ ο ναός φέρει δυτικότροπο κωδωνοστάσιο και εντοιχισμένο γλυπτό διάκοσμο. Στη Βιβλιοθήκη της μονής υπάρχουν σπουδαία έγγραφα και πατριαρχικά σιγίλια που χρονολογούνται από τον 18ο αι. Το μοναστήρι τιμάται στην Κοίμηση της Θεοτόκου και εορτάζει στις 23 Αύγουστου.

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

 Πίσω στην Αρχική σελίδα η Μοναστήρια και εκκλησίες

Άγιος Νικόλαος-Παντελεήμων Κοντολινάς Καστάνιτσας

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας

Η μονή βρίσκεται σε κατάφυτη δασική περιοχή, ανάμεσα σε καστανιές και έλατα, 12 χλμ. από τον οικισμό της Καστάντιτσας προς τη Στραβότραχη. Σήμερα σώζεται το επισκευασμένο καθολικό και διατηρούνται τοιχογραφίες του 18ου αι. του Κυριάκου Κουλιδά και του ανηψιού του «Πάνου» (1760 μ.Χ.). Η μονή είχε αρχικά ονομαστεί Άγιος Νικόλαος και σύμφωνα με την παράδοση πήρε τη σημερινή της ονομασία, από τη νικηφόρο μάχη εναντίον του Ιμπραήμ (παραμονή και ανήμερα του Αγίου Παντελεήμονα στις 26 – 27 Ιουλίου το 1826 μ.Χ.), καθώς οι κάτοικοι της περιοχής απέδωσαν μέρος της νίκης στη βοήθεια του Αγίου Παντελεήμονα. Το μοναστήρι σύμφωνα με πατριαρχικό σιγίλιο του 1628 μ.Χ. χτίσθηκε στις αρχές του 15ου αι. και λειτούργησε μεταξύ 1628 και 1834 μ.Χ. οπότε και διαλύεται μετά το διάταγμα του Όθωνα. Το 1826 καταστράφηκε από τις ορδές του Ιμπραήμ σε αντίποινα για την ήττα που γνώρισε το στράτευμά του στην περιοχή της Καστάνιτσας. Διατηρείται το ολόγλυφο ξυλόγλυπτο τέμπλο στην αρχική του μορφή, με φυτικό διάκοσμο. Τιμάται στην εορτή του Αγίου Παντελεήμονα, στις 27 Ιουλίου

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα

Η Ιερά Μονή Παναγίας Ελώνης ή Έλωνας # 2 μον

Από το ‘’Αστρος σε απόσταση περίπου 67 χλμ. είναι η ιερά μονή της Έλωνας, που σαν σύμβολο της Τσακωνιάς είναι κρεμασμένη και απροσπέλαστη στον κόκκινο βράχο.

Στη διαδρομή Άστρους Λεωνιδίου υπάρχουν πολλές μαγευτικές παραλίες που «ο ήλιος και η θάλασσα του Αργολικού» βρίσκονται στο μεγαλείο τους. Από το Άστρος το Λεωνίδιο είναι σε απόσταση περίπου 50 χλμ.

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας

Πάρνωνας: το «Άγιον Όρος» της Νότιας Ελλάδας Δεκάδες τα μοναστήρια του Πάρνωνα, άλλοτε ριζωμένα σε απόκρημνα βράχια, ρίζες της πίστης και της ψυχής του χριστιανισμού και άλλοτε σε υψώματα, ανάταση προς το θείο και το όνειρο. Θεμελιωμένα εδώ και πολλούς αιώνες, αποτελούν ένα πολυσύνθετο κομμάτι της ιστορίας του τόπου, υψηλά δείγματα αρχιτεκτονικής, τόπους ψυχικής ευφορίας και αγαλλίασης, μονοπάτια λύτρωσης κι ελπίδας.

Το βουνό του Πάρνωνα ονομάστηκε «Δεύτερο Άγιο Όρος» ή «Άγιον Όρος της Νότιας Ελλάδας», γιατί σε αυτό μετοίκισαν επί Κωνσταντίνου Πωγωνάτου (668-685 μ.Χ.) εκχριστιανισθέντες κάτοικοι από τον Άθω, αλλά και γιατί κανένα άλλο ελληνικό βουνό δεν παρουσιάζει τόσο μεγάλη συγκέντρωση μοναστηριών. Η χριστιανική παρουσία στον Πάρνωνα μέχρι και στις παραθαλάσσιες παρυφές του είναι αδιάλειπτη από τα παλαιοχριστιανικά χρόνια (4ος-7ος αι. μ.Χ.). Τούτο βεβαιώνουν χριστιανικά αρχαιολογικά ευρήματα που εντοπίζονται στην ευρύτερη περιοχή της Θυρέας. Από την κάθοδο των Σλάβων και ύστερα στην περιοχή έπονται οι λεγόμενοι «σκοτεινοί χρόνοι». Παρά τις καταστροφές που προκάλεσε η αβαροσλαβική επιδρομή, ο ελληνικός πληθυσμός δεν αφανίστηκε, ενώ σύμφωνα με ευρήματα παρατηρείται πάλι άνθιση τον 11ο αι. Τούτο μαρτυρούν και τα αρχιτεκτονικά γλυπτά μέλη που εκτίθενται στην αίθουσα της Βιβλιοθήκης των Βουρβούρων. Στον Πάρνωνα σώζονται κατάλοιπα της Παλαιολόγειας Περιόδου (υστεροβυζαντινά χρόνια) καθώς και ευρήματα που αποκαλύπτουν οικοδομική έξαρση στα πρώιμα οθωμανικά χρόνια (1600 μ.Χ.). Ορισμένα από τα μοναστήρια στην ευρύτερη περιοχή του Πάρνωνα, τόσο στην Αρκαδία όσο και στην Λακωνία παρουσιάζονται στις επόμενες σελίδες.

Ιερά Μονή Παναγίας Ελώνης ή Έλωνας: 

Σκαρφαλωμένο σε υψόμετρο 650 μ. στη χαράδρα του Δαφνώνα, πάνω στον επιβλητικό κοκκινόβραχο, αποτελεί ένα από τα πιο όμορφα και γνωστά μοναστήρια στην Αρκαδία. Απέχει 17 χλμ. από το Λεωνίδιο και βρίσκεται στο δρόμο Λεωνιδίου – Κοσμά. Για την επωνυμία της μονής έχουν διατυπωθεί πολλές ερμηνείες. Σε κάποιες από αυτές η «Έλωνα» αποδίδεται στον τόπο όπου βρέθηκε η εικόνα της Παναγίας ή κτίστηκε το μοναστήρι. Σε επίσημη μνεία της μονής από το Πατριαρχείο, κατά την απονομή του σταυροπηγιακού της προνομίου, ορίζεται «εις τοποθεσίαν Έλωνης καλουμένην» . Σύμφωνα με μια άλλη θεωρία η μονή οφείλει την επωνυμία της σε κάποια παλαιά εικόνα, η οποία –σύμφωνα με την παράδοση– μεταφέρθηκε στην Τσακωνιά από το Έλος της Λακωνίας. Η μονή, σύμφωνα με γραπτές μαρτυρίες, ιδρύθηκε στις αρχές του16ου αι.

Υπέστη άγρια επιδρομή κατά την επανεγκατάσταση των Τούρκων και τη γενική δοκιμασία του τόπου από τις ενετοτουρκικές πολεμικές επιχειρήσεις το 1715 μ.Χ. Ανανεώνεται όμως το σταυροπηγιακό προνόμιό της και έκτοτε γνωρίζει ακμή. Κατά την περίοδο της Επανάστασης η μονή αποτελεί ασφαλές καταφύγιο αμάχων ενώ παράλληλα προσφέρει μεγάλο μέρος της περιουσίας της στον αγώνα. Μόλις στις αρχές του 20ου αι. το μοναστήρι αναζωογονείται με την παρουσία πολλών μοναχών και έκτοτε ακμάζει. Πλατιά σκαλοπάτια οδηγούν στην τοξωτή είσοδο της μονής, ενώ ανοικτός διάδρομος οδηγεί στη δεύτερη πύλη. Και οι δύο πύλες καλύπτονται με καταχύστρες. Από το σημείο αυτό ο διάδρομος έχει στα δεξιά τον πανύψηλο κόκκινο βράχο και στα αριστερά την απότομη χαράδρα. Οδηγεί στον κεντρικό χώρο της μονής, με τα εσωτερικά οικοδομήματα να διαμορφώνονται σε διαφορετικά επίπεδα (τριώροφα κτίρια). Οι στοές και οι κλίμακες προσδίδουν έναν ρυθμό κίνησης και εσωτερικής ζωής στο κτιριακό συγκρότημα. Τα χαγιάτια-βεράντες και τα μπαλκόνια προσφέρουν μια εξαιρετική θέα προς τον Δαφνώνα. Το καθολικό, κτίσμα του 1809 μ.Χ. είναι καμαροσκέπαστη βασιλική προσαρμοσμένη στο κοίλωμα του βράχου. Διαθέτει εντοιχισμένη πλάκα με κτητορική επιγραφή σύμφωνα με την οποία ο ναός του 1809 καταλαμβάνει τη θέση παλαιότερου. Ο επισκέπτης αξίζει να σταθεί στο περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο από καρυδιά. Στο κέντρο της βόρειας πλευράς του ναού βρίσκεται και το διώροφο μαρμάρινο κωδωνοστάσιο του 1831 μ.Χ. Στο προσκυνητάρι δεσπόζει η φορητή εικόνα της Παναγιάς, κατασκευασμένη με κερί και μαστίχα σε ξύλο, που σύμφωνα με την παράδοση είναι έργο του Ευαγγελιστή Λουκά. Η ιστορία της συνδέεται άρρηκτα με την ίδρυση της μονής. Αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου γιορτάζει στις 15 Αυγούστου, στις 23 Αυγούστου, στις 21 Νοεμβρίου (Εισόδια της Θεοτόκου με λιτανεία της εικόνας στο Λεωνίδιο), αλλά και την 1η Κυριακή Οκτωβρίου εκάστου έτους (επαναφορά της εικόνας που εκλάπη).

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα

Ο ιστορικός ναός του Αγίου Γεωργίου στον Άγιο Ιωάννη (Αγιάννη) Κυνουρίας

ΥΑ ΥΠΠΕ/Β1/Φ30/10291/206/18-3-1982 – ΦΕΚ 148/Β/5-4-1982

Τίτλος ΦΕΚ      Χαρακτηρισμός του Ιερού Ναού του Αγ. Γεωργίου στον οικισμό Αγ. Ιωάννης Ν. Αρκαδίας ως ιστορικού διατηρητέου μνημείου.

Κείμενο  

“Χαρακτηρίζουμε τον Ιερό Nαό του Aγίου Γεωργίου που βρίσκεται στον οικισμό Άγιος Iωάννης της επαρχίας Κυνουρίας του Nομού Aρκαδίας, ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο, με ζώνη προστασίας 10 μ. γύρω του. O ναός, που τοποθετείται στους μεταβυζαντινούς χρόνους, είναι σταυροειδής με πλάγιους χορούς αγιορείτικου τύπου, με οκταγωνικό τρούλο και μεταγενέστερο νάρθηκα στα δυτικά. Στο εσωτερικό του διακρίνονται ίχνη τοιχογραφιών. Tο δάπεδό του είναι στρωμένο με πλάκες από σμάλτο, πολλές από τις οποίες φέρουν ανάγλυφες παραστάσεις”.

KN 5351/1932

Τα χωριά του Πάρνωνα εκχριστιανίστηκαν περίπου τον 9ον αιώνα και από υπερβολικό  σεβασμό πολλά πρόσθεσαν την λέξη Άγιος στο όνομα τους , όπως Άγιος Ιωάννης ,Άγιος Πέτρος, Άγιος Νικόλαος ,Άγιος Ανδρέας ,Άγιος Βασίλειος,¨Άγιοι Ασώματοι,Άγιος Πανελεήμονας, Άγια Σοφιά ,Άγιος Γεώργιος, Κοσμάς και γέμισαν το τόπο με εκκλησίες και μοναστήρια. Επίσης ονόμασαν «άγιες» πολλές τοποθεσίες .Για το λόγο αυτό  ο Πάρνωνας ονομάστηκε και το «Άγιον Όρος» της Νότιας Ελλάδας. 

Ο Άγιος Ιωάννης (Αγιάννης) πριν την επανάσταση του 1821  είχε συνολικά 16 εκκλησίες μαζί με τα γύρω από το χωριό εξωκλήσια , αυτό λέει κάτι για το σεβασμό των κατοίκων και την ακμή του χωριού για πολλά χρόνια.

Ο ναός του Αγίου Γεωργίου είναι ένας μεταβυζαντινός ναός που βρίσκεται στην κεντρική πλατεία του Αγιάννη, με την μεγάλη πλατάνα.  Ο ναός  εορτάζει κάθε χρόνο στις 23 Απριλίου στην εορτή του Αγίου Γεωργίου του Τροπαιοφόρου ή την Δευτέρα του Πάσχα (αν το Πάσχα πέφτει μετά την 23η Απριλίου). 

Το 1982 ο ναός ορίστηκε με απόφαση του Υπουργείου Παιδείας και Επιστημών ως <<Ιστορικό Διατηρητέο Μνημείο>>, ενώ χαρακτηρίστηκε ως <<Μεταβυζαντινό μνημείο>>.

Σύμφωνα με πολλούς ερευνητές ο ναός του Αγίου Γεωργίου χτίστηκε κατά τον 14ο – 15ο αιώνα, είναι δηλαδή σύγχρονος ή λίγο παλαιότερος από τον ναό του Προδρόμου. Παρόλα αυτά κάποιοι άλλοι θεωρούν τον ναό πολύ παλαιότερο, λόγω της τεχνοτροπίας των αγιογραφιών στο εσωτερικό του.

Ο ναός ήταν αρχικά ξωκλήσι του χωριού  , το χωριό ήταν για πολλά χρόνια χαμηλότερα, στο Σουληνάρι και στον Πρόδρομο. Τα σπίτια του Αγιάννη άρχισαν δειλά να ανηφορίζουν  στο Σαραντάψυχο  προς το ναό του Αγίου Γεωργίου περίπου πριν  250 χρόνια και περισσότερα μετά το 1940 με το άνοιγμα του αυτοκινητόδρομου Άστρους -Τρίπολης.

Ο Αγιάννης ήταν η πρωτεύουσα της Ελλάδος της Προσωρινής Κυβέρνησης της Επανάστασης, από τις 15 Αυγούστου μέχρι την 1 Οκτωβρίου και “ η γειτονιά  Σουληνάρι ήταν η μητρόπολη του Αγιάννη”.

Ο ναός του Αγίου Βασιλείου ήταν ένας μεγάλος ναός ο οποίος βρισκόταν στο κάτω μέρος του χωριού και συγκεκριμένα στη θέση Ματθαίου και κοντά στην πηγή ΣουληνάριΟ ναός, ο οποίος αποτέλεσε την μητρόπολη του ναού, καταστράφηκε ολοσχερώς το 1826 και στη θέση του σήμερα έχει στηθεί ένα λιτό προσκυνητάρι…..“Ο ναός μαζί με την γύρω περιοχή του αποτελούσαν τη μητρόπολη του χωριού, καθώς βλέπουμε ότι στη γύρω περιοχή υπάρχουν πολλά αρχοντικά σημαντικών Αγιαννιτών (όπως του Πέρρου, του Σαρηγιάννη, του Ματθαίου κ.α. (των αδερφών Ζαφειροπουλαίων) ) και διάφορες εκκλησίες (Άγιος Ευστράτιος και Άγιος Πέτρος)”

Ο ναός του Αγίου Γεωργίου πυρπολήθηκε δύο φορές από τους Τούρκους κατακτητές το 1687 και το 1826  και επέζησε λόγω της πέτρινης κατασκευής του ,αντίθετα με τους άλλους ναούς του Αγιάννη που κατεστράφηκαν  ολοσχερώς από  τον Ιμπραήμ το 1826.(Άγιος Βασίλειος, Άγιος Ευστράτιος  και Άγιος Πέτρος).

«Τον Μάρτιο του 1687 ο Άγιος Ιωάννης πυρπολείται από τους Οθωμανούς, μαζί με πολλά γειτονικά χωριά όπως η Μελιγού, η Καστάνιτσα, το Κορακοβούνικαι ο Πραστός. Το γεγονός αυτό πληροφορούμαστε από το εξής απόσπασμα: <<Eῖς δέ τούς 1687 μήναν Μάρτιον, ἢλθεν ὀ Μεϊμέτ πασάς διά προσταγής τοῦ σερασκέρη Ἱσμαῆλ πασά ὄπου εὐρίσκετον εἶς την Πάτραν, εἶς ταῖς Τσακωνίαις και μή θέλοντας τά χωρία να τόν προσκυνήσουν, ἐσκλάβωσεν και ἐκαψεν τόν Ἂγιον Ἱωάννην, την Μελιγκοῦ, την Καστάνιτζαν, Κορακοβούνη και Πραστόν, και ἒγινε μεγάλη ζημία τῶν χριστιανῶν>>»

 Ο ναός έχει στο εσωτερικό του συνολικά 142 αξιοθαύμαστα εικονογραφήματα ,που κυρίως στα χαμηλότερα οι άγιοι «τυφλώθηκαν» από τα σπαθιά και το μίσος  του Ιμπραήμ το 1826.  Οι τοιχογραφίες είναι πιθανόν έργα του Αγιαννίτη ιερέα και ζωγράφου Γεωργίου Κουλιδά.


Κοντά  στον Αηγιώργη στην  κεντρική πλατεία βρίσκεται δίωροφο μακρόστενο οίκημα, με πολεμίστρες, το οποίο, κατά την παράδοση, χρησιμοποιήθηκε ως «Κυβερνείο» για την εγκατάσταση της Επαναστατικής Κυβέρνησης, από 22 Αυγούστου έως 1 Οκτωβρίου 1822. Το χρονικό αυτό διάστημα βεβαιώνεται και από τα Αρχεία των Λαζάρου και Γεωργίου Κουντουριώτη (τ. Α΄, σ. 92 κ.εξ.).

Στη κεντρική πλατεία δίπλα από το ναό για  τουλάχιστον  τριακόσια  χρόνια  εγίνοντο τις γιορτές «τρικούβερτα» πανηγύρια  και  ατέλειωτοι μεγάλοι χοροί με πολλές σειρές «από όλο το χωριό» .Η γιορτή του Αηγιώργη στον Αγιάννη ήταν σπουδαίο πανηγύρι της περιοχής . Οι νέοι στολισμένοι με τα «καλά τους»  έφιπποι στα επίσης στολισμένα άλογα τους με τα χρωματιστά κομπολόγια και τις «μαντανίες» γύριζαν τον Αηγιώργη τρεις φορές καμαρώνοντας και λοξοκοιτώντας τις κοπελιές τους και μετά έφευγαν τρέχοντας επιδεικτικά με καμάρι  μέχρι του Λαϊνά , για να γυρίσουν πάλι αργότερα αυτή τη φορά πολύ σιγά  ακόμα έφιπποι  για να επιβεβαιώσουν ότι τους πρόσεξαν όλες και όλοι.

 Οι γυναίκες κυρίως  οι νέες στολισμένες με τα καλά τους και άλλοι άρχισαν  χορεύοντας πηδηκτά , σαν απόγονοι του Παιάνα και του Διόνυσου,  σε μεγάλη σειρά  τραγουδώντας το διθύραμβο  «της Λάμπρως  το τραγούδι»  επίσης καμαρώνοντας επιδεικτικά « να γυρίζουν το Αηγιώργη» και στο τέλος να αρχίζει ο μεγάλος χορός στη πλατεία , «που χόρευε όλο το χωριό» και ο μπάρμπα Πάνος Κατσιανός  με το κλαρίνο , παρώτρυνε έξυπνα με το «αέρα τους πουλάμε» τους άλλους οργανοπαίκτες να παίξουν ασταμάτητα για «να χορέψει ο κόσμος».

«Σαράντα δυό κλεφτόπουλα την Λάμπρω κυνηγάνε

και η Λάμπρω από το φόβο της τ’Αηγιώργη πάει κα τάζει.

Άγιε μου Γιώργη,  γλίτω  με  οχ τουν Κλεφτών τα χέρια.

Να φέρνω λίτρες το κερί κι οκάδες το λιβάνι

με τα βουβαλοτόμαρα να κουβαλάω το λάδι»

Από τις τρεις πλευρές του ναού υπάρχει το φημισμένο «πεζούλι» που εκάθοντο πριν τις καρέκλες  «οι άντρες», όταν πήγαιναν στην πλατεία για διασκέδαση και κουτσομπολιό. Στο «πεζούλι» η “Συγλητικό” του  Αηγιώργη συνεδρίαζαν οι άρχοντες του χωριού για πολλά χρόνια και το 1822  οι αξιωματούχοι της προσωρινής Κυβέρνησης  της Ελλάδος . Αργότερα δίπλα στο «πεζούλι» κάτω από τις μουριές και κάτω απο την μεγάλη πλατάνα τα καλοκαίρια  οι παραθεριστές «Αθηναίοι» Αγιαννίτες  και οι «Τσιοπέλοι»  από το Άστρος, με τα άσπρα πουκάμισα και τις μαγκούρες, στις καρέκλες του καφενείου «Το τρικ» έπαιζαν  τάβλι, κολιτσίνα, δηλωτή, ξερή, πρέφα, κουμκάν και  τετραγώνιζαν το κύκλο με  ατέλειωτες  «ιστορίες»  όπως   « θέλω την ίδια ρέγγα» και την «γίδα με το βιολί» στου Κατσούλη την μουριά. Την δεκαετία του 1950  το κουμκάν ήταν απαγορευμένο τυχερό χαρτοπαικτικό παιχνίδι ,αλλά ο Αγιάννης  η το «μικρό Παρίσι» ήταν «ελεύθερη Ελλάδα» γιατί την αστυνομία είχε αντικαταστήσει ο  αυτό κυρηγμένος με την προτροπή για πλάκα Αγιαννιτών  «Αστυνόμος» Λουφολιάς με το  δανεικό καπέλο χωροφύλακα χωρίς την κορόνα ,δεν υπήρχε αστυνομία στον Αγιάννη. Άλλωστε οι Αγιαννίτες μαθητές της σχολής Καρυτσιώτη  ήταν αφορισμένοι για τις χαρτοπαικτικές τους ασχολίες από το 1824.

«Κατά τα έτη της Επαναστάσεως του 1821 η σχολή λειτουργούσε με δυσκολίες. Σύμφωνα με έγγραφο του εκπροσώπου του Υπουργείου Θρησκείας την 20η Ιουλίου 1824, οι μαθητές της Σχολής «ἀντί νά καταγίνονται εῖς τήν σπουδήν τῶν μαθημάτων….καταγίνονται ἀπό τήν αὐγήν ἒως τό ἒσπερας καθ’ ἐκάστην μέραν εῖς τό νά παίζουν χαρτιά….ταῦτα πληροφορηθέν τό Ὑπουργεῖον τοῦτο ἐταράχθη και ἐφριξεν !». Έτσι, το Υπουργείο, μαθαίνοντας για την κατάσταση της Σχολής, εξέδωσε έναν αφορισμό προς τους μαθητές.

Μια και αναφέραμε μαγκούρες και άσπρα πουκάμισα παραπάνω ας διευκρινίσουμε.  Στο ¨μικρό Παρίσι» η Αγιάννη  την δεκαετία  του 1960 ερχόντουσαν πολλοί «Αθηναίοι» Αγιαννίτες και οι Αστρινοί «τσιοπέλοι» για να παραθερίσουν. Επίσης οι Αγιαννίτες είχαν  για εκατοντάδες χρόνια μεράκι με τα γράμματα και  πολλοί νέοι ήταν σπουδασμένοι  και επίσης έρχοντο για να παραθερίσουν στο «μικρό Παρίσι». Σχεδόν όλοι φορούσαν άσπρα πουκάμισα και οι περισσότεροι είχαν μαγκούρες « δήθεν να παριστάνουν τους χωρικούς» με τις κλίτσες . Ο γραφικός «τρελλός του χωριού»  και «αστυνόμος» Λουφολιάς τους αποκαλούσε μεταξύ άλλων   ασπροπουκαμισάκηδες . Τότε έλεγαν στο «μικρό Παρισι»  για πλάκα χαρακτηριστικά , «αν πετάξεις μια μαγκούρα θα κτυπήσεις δέκα  ασπροπουκαμισάκηδες δασκάλους».

Απέναντι από το Αηγιώργη βρίσκεται η μεγάλη πλατάνα που είχε την μεγάλη ,καλήφωνη και πολύ δυνατή  καμπάνα  που καλούσε τους Αγιαννίτες  στον Αηγιώργη εκατοντάδες χρόνια, που έσπασε περίεργα  πρόσφατα .

This image has an empty alt attribute; its file name is 139048070_832920194221963_3289284794152320840_n-1024x762.jpg

Πηγές

ΟΙ φωτογραφίες από το Astros Kynouria News και Θυρεατις γη (βορεια κυνουρια

Ιωάννη Μ. Αρβανίτη – Από τις Πηγές του Λαού μας, τόμος A,Β,Αθήνα1985,1988

Σμαράγδης Ι. Αρβανίτη – Μελέτες Βυζαντινής και Μεταβυζαντινής Αρχαιολογίας και Τέχνης προς τιμήν της καθηγήτριας Ελένης Δεληγιάννη-Δωρή. Ο μεταβυζαντινός ναός του Αγίου Γεωργίου στον Άγιο Ιωάννη Κυνουρίας συνοπτική παρουσίαση του μνημείου και του εικονογραφικού προγράμματος, Αθήνα 2010

Astros Kynouria News 

Εκκλησίες του Αγίου Ιωάννη – Άγιος Γεώργιος 

Θυρεατις γη (βορεια κυνουρια

http://5a.arch.ntua.gr/project/17166/18058

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα η Αγιάννης

hhpt/astrosgr.com “Αφιερώνεται στη Θυρεάτιδα Γή. Dedicated to Thyreatis Land.”

#astrosgrcom

Η Ιερά Μονή Παναγίας Ελώνης ή Έλωνας –

Από το ‘’Αστρος σε απόσταση περίπου 67 χλμ. είναι η ιερά μονή της Έλωνας, που σαν σύμβολο της Τσακωνιάς είναι κρεμασμένη και απροσπέλαστη στον κόκκινο βράχο.

Στη διαδρομή Άστρους Λεωνιδίου υπάρχουν πολλές μαγευτικές παραλίες που «ο ήλιος και η θάλασσα του Αργολικού» βρίσκονται στο μεγαλείο τους. Από το Άστρος το Λεωνίδιο είναι σε απόσταση περίπου 50 χλμ.

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας

Πάρνωνας: το «Άγιον Όρος» της Νότιας Ελλάδας Δεκάδες τα μοναστήρια του Πάρνωνα, άλλοτε ριζωμένα σε απόκρημνα βράχια, ρίζες της πίστης και της ψυχής του χριστιανισμού και άλλοτε σε υψώματα, ανάταση προς το θείο και το όνειρο. Θεμελιωμένα εδώ και πολλούς αιώνες, αποτελούν ένα πολυσύνθετο κομμάτι της ιστορίας του τόπου, υψηλά δείγματα αρχιτεκτονικής, τόπους ψυχικής ευφορίας και αγαλλίασης, μονοπάτια λύτρωσης κι ελπίδας.

Το βουνό του Πάρνωνα ονομάστηκε «Δεύτερο Άγιο Όρος» ή «Άγιον Όρος της Νότιας Ελλάδας», γιατί σε αυτό μετοίκισαν επί Κωνσταντίνου Πωγωνάτου (668-685 μ.Χ.) εκχριστιανισθέντες κάτοικοι από τον Άθω, αλλά και γιατί κανένα άλλο ελληνικό βουνό δεν παρουσιάζει τόσο μεγάλη συγκέντρωση μοναστηριών. Η χριστιανική παρουσία στον Πάρνωνα μέχρι και στις παραθαλάσσιες παρυφές του είναι αδιάλειπτη από τα παλαιοχριστιανικά χρόνια (4ος-7ος αι. μ.Χ.). Τούτο βεβαιώνουν χριστιανικά αρχαιολογικά ευρήματα που εντοπίζονται στην ευρύτερη περιοχή της Θυρέας. Από την κάθοδο των Σλάβων και ύστερα στην περιοχή έπονται οι λεγόμενοι «σκοτεινοί χρόνοι». Παρά τις καταστροφές που προκάλεσε η αβαροσλαβική επιδρομή, ο ελληνικός πληθυσμός δεν αφανίστηκε, ενώ σύμφωνα με ευρήματα παρατηρείται πάλι άνθιση τον 11ο αι. Τούτο μαρτυρούν και τα αρχιτεκτονικά γλυπτά μέλη που εκτίθενται στην αίθουσα της Βιβλιοθήκης των Βουρβούρων. Στον Πάρνωνα σώζονται κατάλοιπα της Παλαιολόγειας Περιόδου (υστεροβυζαντινά χρόνια) καθώς και ευρήματα που αποκαλύπτουν οικοδομική έξαρση στα πρώιμα οθωμανικά χρόνια (1600 μ.Χ.). Ορισμένα από τα μοναστήρια στην ευρύτερη περιοχή του Πάρνωνα, τόσο στην Αρκαδία όσο και στην Λακωνία παρουσιάζονται στις επόμενες σελίδες.

Ιερά Μονή Παναγίας Ελώνης ή Έλωνας: 

Σκαρφαλωμένο σε υψόμετρο 650 μ. στη χαράδρα του Δαφνώνα, πάνω στον επιβλητικό κοκκινόβραχο, αποτελεί ένα από τα πιο όμορφα και γνωστά μοναστήρια στην Αρκαδία. Απέχει 17 χλμ. από το Λεωνίδιο και βρίσκεται στο δρόμο Λεωνιδίου – Κοσμά. Για την επωνυμία της μονής έχουν διατυπωθεί πολλές ερμηνείες. Σε κάποιες από αυτές η «Έλωνα» αποδίδεται στον τόπο όπου βρέθηκε η εικόνα της Παναγίας ή κτίστηκε το μοναστήρι. Σε επίσημη μνεία της μονής από το Πατριαρχείο, κατά την απονομή του σταυροπηγιακού της προνομίου, ορίζεται «εις τοποθεσίαν Έλωνης καλουμένην» . Σύμφωνα με μια άλλη θεωρία η μονή οφείλει την επωνυμία της σε κάποια παλαιά εικόνα, η οποία –σύμφωνα με την παράδοση– μεταφέρθηκε στην Τσακωνιά από το Έλος της Λακωνίας. Η μονή, σύμφωνα με γραπτές μαρτυρίες, ιδρύθηκε στις αρχές του16ου αι.

Υπέστη άγρια επιδρομή κατά την επανεγκατάσταση των Τούρκων και τη γενική δοκιμασία του τόπου από τις ενετοτουρκικές πολεμικές επιχειρήσεις το 1715 μ.Χ. Ανανεώνεται όμως το σταυροπηγιακό προνόμιό της και έκτοτε γνωρίζει ακμή. Κατά την περίοδο της Επανάστασης η μονή αποτελεί ασφαλές καταφύγιο αμάχων ενώ παράλληλα προσφέρει μεγάλο μέρος της περιουσίας της στον αγώνα. Μόλις στις αρχές του 20ου αι. το μοναστήρι αναζωογονείται με την παρουσία πολλών μοναχών και έκτοτε ακμάζει. Πλατιά σκαλοπάτια οδηγούν στην τοξωτή είσοδο της μονής, ενώ ανοικτός διάδρομος οδηγεί στη δεύτερη πύλη. Και οι δύο πύλες καλύπτονται με καταχύστρες. Από το σημείο αυτό ο διάδρομος έχει στα δεξιά τον πανύψηλο κόκκινο βράχο και στα αριστερά την απότομη χαράδρα. Οδηγεί στον κεντρικό χώρο της μονής, με τα εσωτερικά οικοδομήματα να διαμορφώνονται σε διαφορετικά επίπεδα (τριώροφα κτίρια). Οι στοές και οι κλίμακες προσδίδουν έναν ρυθμό κίνησης και εσωτερικής ζωής στο κτιριακό συγκρότημα. Τα χαγιάτια-βεράντες και τα μπαλκόνια προσφέρουν μια εξαιρετική θέα προς τον Δαφνώνα. Το καθολικό, κτίσμα του 1809 μ.Χ. είναι καμαροσκέπαστη βασιλική προσαρμοσμένη στο κοίλωμα του βράχου. Διαθέτει εντοιχισμένη πλάκα με κτητορική επιγραφή σύμφωνα με την οποία ο ναός του 1809 καταλαμβάνει τη θέση παλαιότερου. Ο επισκέπτης αξίζει να σταθεί στο περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο από καρυδιά. Στο κέντρο της βόρειας πλευράς του ναού βρίσκεται και το διώροφο μαρμάρινο κωδωνοστάσιο του 1831 μ.Χ. Στο προσκυνητάρι δεσπόζει η φορητή εικόνα της Παναγιάς, κατασκευασμένη με κερί και μαστίχα σε ξύλο, που σύμφωνα με την παράδοση είναι έργο του Ευαγγελιστή Λουκά. Η ιστορία της συνδέεται άρρηκτα με την ίδρυση της μονής. Αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου γιορτάζει στις 15 Αυγούστου, στις 23 Αυγούστου, στις 21 Νοεμβρίου (Εισόδια της Θεοτόκου με λιτανεία της εικόνας στο Λεωνίδιο), αλλά και την 1η Κυριακή Οκτωβρίου εκάστου έτους (επαναφορά της εικόνας που εκλάπη).

astrosgr.com – Γιάννης Κουρόγιωργας

Πίσω στην Αρχική σελίδα η  Οι Τσάκωνες y

astrosgr.com “Αφιερώνεται στη Θυρεάτιδα Γή.

astrosgr.com/en Dedicated to Thyreatis Land.”

#astrosgrcom