Άγιος Πέτρος Αρκαδίας

ΥΑ 26120/1194/17-8-1953 – ΦΕΚ 204/Β/21-9-1953

Τίτλος ΦΕΚ      Περί χαρακτηρισμού ως διατηρητέου μνημείου τοθ “Πύργου Τρικαλίτη”.

Κείμενο  

“Xαρακτηρίζομεν ως ιστορικόν διατηρητέον μνημείον τον εν Aγίω Πέτρω Κυνουρίας πύργον Tρικαλίτη”.

KN 5351/1932, άρθρο 52

Ο Δήμος Βόρειας Κυνουρίας, με έδρα το ιστορικό Άστρος, αποτελείται από 26 Τοπικά Διαμερίσματα και 40 οικισμούς, βρίσκεται στο βόρειο ανατολικό τμήμα του Νομού Αρκαδίας και ανατολικά βρέχεται από τα νερά του Αργολικού Κόλπου.

Σε ολόκληρη τη Θυρέα δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι λιθαράκι και να σηκώσεις θα βρεις ένα ιστορικό μνημείο και έναν αρχαιολογικό θησαυρό.

Άγιος Πέτρος Αρκαδίας απέχει απο το αεροδρόμιο Αθηνών 224 χλμ. , από το Αστρος 33 χλμ και από Τρίπολη 36 χλμ.

Από το Δήμο μας

Πνιγμένο στο πράσινο χωριό του Πάρνωνα. Διαθέτει άρτια τουριστική υποδομή με ξενοδοχεία, ταβέρνες, καταστήματα με τοπικά προϊόντα και αποτελεί προορισμό όλες τις εποχές του χρόνου, αφού καλύπτει σχεδόν όλες τις προτιμήσεις. 192 χιλιόμετρα από την Αθήνα, 36 από την Τρίπολη, ο Άγιος Πέτρος αποτελεί παραδοσιακό οικισμό που δεν αφήνει τον επισκέπτη του παραπονούμενο. Στα αξιοθέατα του χωριού συγκαταλέγονται η Εκκλησία των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου στην πλατεία, ο Πύργος του Τρικαλίτη, το ανακαινισμένο πέτρινο σχολείο, εξαιρετικό δείγμα της αρχιτεκτονικής της εποχής του, ο Πύργος του Αγά, του 18ου αιώνα, το παλιό ταπητουργείο, το πετρόκτιστο γεφύρι στο «Βύθουλα της Άννας». Το ιστορικό παρελθόν του χωριού ξεχωριστό αφού το 1821 ο καπετάνιος Αναγνώστης Κοντάκης σήκωσε το Λάβαρο της Επανάστασης και το 1826 πυρπόλησε τον Ιμπραήμ. Η επίσκεψη στον Άγιο Πέτρο δεν μπορεί να μην συνδυαστεί με την επίσκεψη στο γνωστό μοναστήρι της περιοχής, την Μονή Μαλεβής. Οι λάτρεις της ορειβασίας και των αποδράσεων στη φύση δεν θα μείνουν παραπονούμενοι, αφού από το χωριό ξεκινούν μονοπάτια που καταλήγουν στην Μικρή Τούρλα και στη Μεγάλη Τούρλα, την ψηλότερη κορυφή του Πάρνωνα, στα 1936 μέτρα, που απέχει από το καταφύγιο, στο οποίο μπορεί κανείς να διανυκτερεύσει, 6 περίπου ώρες. Στο χωριό ο επισκέπτης μπορεί να γνωρίσει την παράδοση μέσα από τα πανηγύρια, που γίνονται με ευκαιρία τις θρησκευτικές εορτές, ενώ στην ευρύτερη περιοχή(μεταξύ Αγίου Πέτρου- Αγίου Ιωάννη) υπάρχει το Κάστρο της Ωριάς ή Estella (Άστρον), όπου βλέπει κανείς ερείπια οικισμού και οχυρό.

Από το «Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού, 2015. Οδηγός για την προστατευόμενη περιοχή όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φύση, Πολιτισμός, Οικοτουρισμός. Άστρος Αρκαδίας».

Ο Άγιος Πέτρος είναι ένας καταπράσινος παραδοσιακός οικισμός, με γραφικά σοκάκια, σε υψόμετρο 950 μ. Διαθέτει άρτια τουριστική υποδομή με ξενοδοχεία, ταβέρνες και καταστήματα με τοπικά προϊόντα, καθώς οι γύρω πλαγιές είναι κατάφυτες μεταξύ άλλων με καστανιές, καρυδιές, κερασιές, αχλαδιές και μηλιές. Απέχει 33 χλμ. νοτιοδυτικά του Άστρους και αποτελεί ιδανικό προορισμό για όλες τις εποχές του χρόνου. Το παρελθόν του χωριού είναι ιστορικά ξεχωριστό αφού στις 24 Μαρτίου του 1821 ο πρόκριτος και οπλαρχηγός Αναγνώστης Κοντάκης σήκωσε εδώ το Λάβαρο της Επανάστασης.

Άλλες προσωπικότητες που έχουν σχέση με το χωριό, εκτός από τον Αναγνώστη Κοντάκη, ο οποίος υπήρξε και απομνημονευματογράφος της επανάστασης του 1821, με οποιαδήποτε μορφή και των οποίων η προσφορά είναι καθοριστική στην ευρύτερη περιοχή, στο Πανελλήνιο ή και στον Κόσμο, θεωρούνται μέχρι τώρα οι: Αθανάσιος Σακελλάριος, Θάνος Βαγενάς, Αμαλία Φλέμιγκ, Στέφανος Βασιλειάδης, Νανά Μούσχουρη και Πέτρος Θέμελης.

Στα αξιοθέατα του χωριού περιλαμβάνεται ο Ιερός Ναός των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου του 1850, το τέμπλο του οποίου είναι φτιαγμένο το 1875, από γκρίζο μάρμαρο του Πάρνωνα. Αξιοθέατα αποτελούν η θολωτή κρήνη του Κεραστά στην κεντρική πλατεία, με επιγραφή του 1769, το ανακαινισμένο πέ τρινο σχολείο του 1920 –εξαιρετικό δείγμα της αρχιτεκτονικής της εποχής του, ο Πύργος του Τρικαλίτη, το παλιό ταπητουργείο και το πετρόκτιστο γεφύρι στο «Βύθουλα της Άννας» που ενώνει τις δύο όχθες του ποταμού Τάνου. Από το χωριό ξεκινούν μονοπάτια που καταλήγουν στη Μικρή και στη Μεγάλη Τούρλα. Σε κοντινή απόσταση από το χωριό βρίσκεται το καταφύγιο του Πάρνωνα, σημείο αναφοράς για ορειβάτες και ορειβατικούς συλλόγους. Mέσα από τον Άγιο Πέτρο διέρχεται και το χαρτογραφημένο ευρωπαϊκό πεζοπορικό μονοπάτι E4, που διασχίζει όλη την Ελλάδα. Πέντε χλμ. ανατολικά του Αγίου Πέτρου, βρίσκεται η Ι. Μ. Μαλεβής, ένας από τους πιο γνωστούς θρησκευτικούς προορισμούς της χώρας μας (Βλ. σελ. 185). Η Μονή είναι περιτριγυρισμένη με το μοναδικό, όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά και για την Ευρώπη, δάσος του συριακού είδους αρκεύθου Juniperus drupacea . Στην περιοχή Ξηροκάμπι, ανατολικά του Αγίου Πέτρου, στην κορυφή ενός λόφου, διασώζονται απομεινάρια του επιβλητικού Κάστρου της Ωριάς (Βλ. σελ. 214). Παράλληλα, ο επισκέπτης μπορεί να γνωρίσει την παράδοση μέσα από τα πανηγύρια που γίνονται με ευκαιρία τις θρησκευτικές εορτές, όπως Aγίου Nείλου του Mυροβλήτη στις 7 Mαΐου, των Aποστόλων Πέτρου και Παύλου στις 29 Iουνίου, καθώς και τη γιορτή της Παναγίας της Mαλεβής στις 23 Aυγούστου.

Πύργος του Τρικαλίτη στον Άγιο Πέτρο O Πύργος του Τρικαλίτη είναι ένας διώροφος πύργος, εξαιρετικής αρχιτεκτονικής, ο οποίος χτίστηκε γύρω στο 1800 με τις πολεμίστρες στις γωνίες του και την ζεματίστρα πάνω απο την είσοδο. Περιλαμβάνει δύο ορόφους και κατώι. Κατασκευάστηκε για τον τοπικό Αγά για χρήση ως οχυρή κατοικία και στην πορεία ονομάστηκε και «Πύργος του Αγά». Χαρακτηριστικό αρχιτεκτονικό «σύμβολο» του χωριού που χρησιμοποιήθηκε ως Καποδιστριακό – Ελληνικό Σχολείο – Ημιγυμνάσιο, μετά την επανάσταση του 1821 (περίοδος 1829-1835), ενώ σήμερα και μετά την πρόσφατη ανακαίνισή του (ευγενική χορηγία του Ιδρύματος Σταύρου Νιάρχου), αποτελεί διατηρηταίο μνημείο και στο εσωτερικό του λειτουργεί μικρό λαογραφικό μουσείο

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Ο Άγιος Πέτρος είναι ένα ορεινό χωριό και κοινότητα στο δήμο Βόρειας Κυνουρίας. Είναι χτισμένο στη βόρεια πλευρά του όρους Πάρνωνα σε υψόμετρο 961 μέτρων[3]. Βρίσκεται 3 χλμ. νότια του χωριού Έλατος, 5 χλμ. ανατολικά από τα Βούρβουρα, 6 χλμ. βορειοανατολικά των Καρυών Λακωνίας, 18 χλμ. νοτιοδυτικά του Άστρους και 26 χλμ. νοτιοανατολικά της Τρίπολης. Έχει κηρυχθεί παραδοσιακός οικισμός.[4]

Ιστορία

Ο Άγιος Πέτρος αναφέρεται για πρώτη φορά το 1435στο Χρονικό της Αλώσεως του Γεωργίου Σφραντζή. Τα επόμενα χρόνια το χωριό αναφέρεται σε διάφορα έγγραφα της εποχής. Το 1600 περίπου στο χωριό γεννιέται ο Άγιος Νείλος ο Μυροβλήτης (ο κατά κοσμόν Νικόλαος Τερζάκης, †1651), ο οποίος μόνασε στην Μονή Μαλεβήςκαι αργότερα στο Άγιο Όρος. Κατά την περίοδο της Ενετοκρατίας, το 1687, ο Άγιος Πέτρος γίνεται έδρα της Επαρχίας Αγίου Πέτρου Τσακωνιάς (Territorio di San Pietro di Zacognia). Την ίδια περίοδο (18ος αι.) το χωριό γνώρισε μεγάλη ανάπτυξη λόγω του εμπορίου, με πληθυσμό τότε σχεδόν 4.000 κατοίκους και πάμπολλα αρχοντικά – πυργόσπιτα.

Επί Τουρκοκρατίας ο Άγιος Πέτρος γίνεται έδρα του Βιλαετίου Αγίου Πέτρου, το οποίο περιελάμβανε το Καστρί, τον Άγιο Ιωάννη, τον Πλάτανο, τη Μελιγού, τον Χάραδρο, το Άστρος, το Κορακοβούνι, τον Πραστό, την Σίταινα, την Καστάνιτσα, τα Βέρβενα, τα Δολιανά κ.ά. Μετά το 1775 οι κλέφτες Γιάννης Καράμπελας, Αντωνάκης Αλεβίζος, πολεμούν και αντιστέκονται κατά των Τουρκαλβανών. Το 1786 οι δύο αυτοί κλέφτες, σε συνεργασία με τον Καπετάν Ζαχαριά και άλλους Αγιοπετρίτες, πολέμησαν τους Τούρκους στην Μονή Μαλεβής.

Με την ίδρυση της Φιλικής Εταιρίας, το 1814, αρκετοί Αγιοπετρίτες αρχίζουν να συμμετέχουν, μεταξύ των οποίων ο προεστός Αναγνώστης Κονδάκης, ο ηγούμενος της Μονής Μαλεβής, Καλλίνικος Τσιαμούρης κ.ά. Σημαντική ήταν η προσφορά του χωριού στην Επανάσταση του 1821Στις 24 Μαρτίου 1821 ο Αναγνώστης Κονδάκης κηρύσσει την Επανάσταση στην περιοχή. Αρκετοί Αγιοπετρίτες, υπό τον Αναγνώστη Κονδάκη, συμμετείχαν με μεγάλη επιτυχία στις μάχες των Δολιανών και των Βερβένων, της Τριπολιτσάς, του Βαλτετσίουκ.ά., σε συνεργασία με τα άλλα στρατιωτικά σώματα της Κυνουρίας. Το 1826 ο Ιμπραήμ Πασάςκατέστρεψε ολοσχερώς το χωριό, όπως και όλα τα άλλα χωριά της περιοχής. Τα επόμενα χρόνια ο Άγιος Πέτρος αποτέλεσε έδρα της Κοινότητας Αγίου Πέτρου. Το 1944, κατά τη διάρκεια της Γερμανικής κατοχής, εκτελέστηκαν από τους Γερμανούς 48 άμαχοι κάτοικοι του Αγίου Πέτρου

Το χωριό

Ο Άγιος Πέτρος είναι κατάφυτος από έλατακαρυδιές και άλλα δέντρα, έχει πολλά νερά και αρκετές βρύσες, όπως του Κεραστά, του Κατσή, του Καράμπελα και του Καπελετζή κ.α. Το χωριό έχει παλιά αρχοντικά πυργόσπιτα, με σημαντικότερο την οικία του Τούρκου αγά Τρικαλίτη του 18ου αιώνα και πολλές εκκλησίες, με σημαντικότερες τον Άγιο Πέτρο (19ος αι.), τα Εισόδια της Θεοτόκου, του Αγίου Νείλου κ.ά. Τέλος έχει και διάφορες υπηρεσίες όπως σχολείο, κοινοτικό γραφείο και διάφορους Συλλόγους.

Σε κοντινή απόσταση βρίσκονται τα λεγόμενα  Καστριτοχώρια   (ΚαστρίΈλατοςΩριάΤου ΚαράτουλαΜεσορράχηΝέα Χώρα και Περδικόβρυση), ο Άγιος Ιωάννηςκαι άλλα χωριά. Νοτιότερα βρίσκεται η κορυφή του όρους Πάρνωνας με υψόμετρο 1.934 μέτρα. Πλησίον βρίσκεται η Μονή Μαλεβής και το μεσαιωνικό Κάστρο της Ωριάς

«Στην περιοχή γύρω από τη Μονή Μαλεβής, στην Κυνουρία, εκτείνεται το μοναδικό στην Ευρώπη δάσος από δενδρόκεδρους, που έχει κηρυχθεί διατηρητέο μνημείο της φύσης και προστατεύεται από το δίκτυο Natura 2000.

Ο δενδρόκεδρος ή γιουνίπερος ή συριακή άρκευθος είναι σπάνιο είδος, ενδημικό της Ανατολικής Μεσογείου και σε δάση συναντάται μόνο στη Συρία. Παρ’ όλα αυτά, είναι χαρακτηριστικό της χλωρίδας του Πάρνωνα και στη συγκεκριμένη τοποθεσία συναντάται σε αμιγή συστάδα έκτασης 740 στρεμμάτων. Στο ίδιο δάσος έχουν καταγραφεί και άλλα είδη σπάνιων φυτών, που επιβεβαιώνουν τη μοναδικότητα του περιβάλλοντος στην περιοχή αυτή.»

ΥΑ 26120/1194/17-8-1953 – ΦΕΚ 204/Β/21-9-1953

Τίτλος ΦΕΚ      Περί χαρακτηρισμού ως διατηρητέου μνημείου τοθ “Πύργου Τρικαλίτη”.

Κείμενο  

“Xαρακτηρίζομεν ως ιστορικόν διατηρητέον μνημείον τον εν Aγίω Πέτρω Κυνουρίας πύργον Tρικαλίτη”.

KN 5351/1932, άρθρο 52

Πίσω στην σελίδα  Παραδοσιακά Χωριά 

Πίσω στην Αρχική σελίδα

hhpt/astrosgr.com “Αφιερώνεται στη Θυρεάτιδα Γή. Dedicated to Thyreatis Land.”

#astrosgrcom

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: